Đi chợ thời "giãn cách xã hội"

Từ "chợ lưu động" tới "siêu thị trên xe buýt"

Những ngày giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, tại một số tỉnh đã xuất hiện nhiều hình thức cung ứng lương thực, thực phẩm cho người dân. Từ "Đi chợ giùm dân" đến "Gian hàng 0 đồng", "Chuyến xe yêu thương", "Suất cơm nghĩa tình"…, đã cung cấp đầy đủ lương thực, thực phẩm cần thiết để mỗi nhà, mỗi người có đủ dinh dưỡng trong bữa ăn, góp phần nâng cao sức khỏe, thể trạng phòng, chống dịch bệnh.

Những ngày qua, nhiều chợ truyền thống, siêu thị trên địa bàn TP Hà Nội phải tạm ngưng hoạt động vì dịch COVID-19. Mặt khác, do giãn cách nên người dân cũng không thể di chuyển sang các chợ lân cận để mua bán nên việc mua thực phẩm gặp nhiều khó khăn. Để giải quyết tình trạng trên, mô hình siêu thị, chợ lưu động đã được triển khai phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân và giảm áp lực cho các chợ dân sinh. Sở Công Thương Hà Nội cho biết đã sẵn sàng kích hoạt 2.500 điểm bán hàng lưu động do các quận, huyện, thị xã bố trí địa điểm.

Tại quận Long Biên, một siêu thị trên địa bàn đã phối hợp với chính quyền địa phương mở 4 điểm bán hàng lưu động bình ổn giá tại khu dân cư gồm: Khu đô thị Việt Hưng, sân chơi phố Bắc Cầu (Ngọc Thụy), phố Đặng Vũ Hỷ (phường Thượng Thanh) và sân bóng đảo Sen. Tại đây, các mặt hàng được niêm yết giá chi tiết và làm mới mỗi ngày. Tại phường Mai Dịch (quận Cầu Giấy), mô hình chợ lưu động cũng được triển khai sau khi chợ Đồng Xa, chợ dân sinh lớn nhất tại phường, bị đóng cửa do ảnh hưởng của dịch. UBND phường Mai Dịch đã bố trí 2 điểm chợ lưu động tại Trung tâm Văn hóa thể thao phường và sân bóng B5. Đây đều là những địa điểm nằm ngay trong khu dân cư, tạo sự thuận lợi cho người dân trong việc mua sắm.

Một số quận, huyện Tây Hồ, Ba Đình, Thanh Xuân, Đống Đa, Long Biên, Hà Đông, Đông Anh… triển khai việc phát thẻ vào chợ cho người dân theo nguyên tắc chỉ được sử dụng thẻ để vào chợ mua các nhu yếu phẩm cần thiết theo quy định; quy định giờ và ngày ra vào chợ, dùng cho 1 người/lượt. Khi đến các siêu thị, chợ lưu động, người dân phải tuân thủ các biện pháp phòng, chống dịch bao gồm: Đeo khẩu trang, sát khuẩn tay, khai báo y tế, đảm bảo giãn cách khi mua hàng.

Trong khi đó, tại TP Hồ Chí Minh, Sở Công Thương đã phối hợp với một đơn vị để khai trương mô hình "siêu thị di động kiểu mới", bày bán hơn trăm mặt hàng nhu yếu phẩm với giá hấp dẫn ngay trên các xe buýt. Ngoài ra, chương trình có 1.000 phần quà, tổng trị giá 300 triệu gửi đến những hộ gia đình khó khăn. Mô hình này dự kiến kéo dài trong 2 tháng và sẽ tăng quy mô lên 3-4 chiếc xe buýt, chủ yếu phục vụ tại quận, huyện vùng ven, mỗi xe bán tại 1-2 điểm.

Theo báo cáo của Tổ Công tác đặc biệt của Bộ Công Thương, hơn một tháng qua, TP Hồ Chí Minh đã tổ chức được hàng nghìn điểm bán hàng lưu động, bình ổn, lượng lớn thực phẩm thiết yếu đã được đưa đến tay người dân qua các kênh bán hàng này. Tổ Công tác đặc biệt Bộ Công Thương ghi nhận, mô hình bán hàng lưu động bằng xe buýt hoặc chợ "dã chiến" lưu động đã được nhiều tiểu thương đăng ký nên quận sẽ tăng quy mô thực hiện để thay thế các chợ bị tạm ngưng vì dịch, các phường có nhu cầu sẽ được hỗ trợ.

Đi chợ kiểu mới hạn chế tối đa tiếp xúc của người dân

Tổ công tác đặc biệt Bộ Công Thương cho biết, nhiều hình thức cung ứng lương thực, thực phẩm cho người dân trong mùa dịch góp phần giúp tỉnh kiểm soát dịch bệnh. Tại An Giang ở xã An Thạnh Trung (huyện Chợ Mới), Khánh Bình (huyện An Phú), thị trấn Phú Mỹ (huyện Phú Tân) có "Chuyến xe 0 đồng" thì ở phường Châu Phú A (TP Châu Đốc), xã Phú Vĩnh (TX Tân Châu) và nhiều nơi khác có "Gian hàng 0 đồng". Phường Long Thạnh (TX Tân Châu) có mô hình "Đi chợ giùm dân" trong mùa dịch triển khai rất hiệu quả. Mô hình này cũng được đề xuất áp dụng ở nhiều địa phương khác có dịch, nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người dân.

Được mở bán lại, nhiều chợ tại TP Hồ Chí Minh đã áp dụng một số mô hình bán hàng kiểu mới như bán theo "combo", lập các đội bán hàng lưu động, nhằm phục vụ nhu cầu người dân. Hình thức mua hàng “combo” (gói những hàng hoá thiết yếu nhất phục vụ đời sống người dân hằng ngày) đang được áp dụng nhiều nơi tại TP Hồ Chí Minh. Nhiều siêu thị như Vinmart/Vinmar+, Bách Hóa Xanh... cũng đã bắt đầu áp dụng bán hàng dưới dạng "combo", đăng ký trước cho nhiều địa phương, và sẽ tăng mạnh thêm quy mô hoạt động để hỗ trợ người dân.

Theo đó, khi cần, người dân có thể đăng ký mua chung, hoặc liên hệ với địa phương để chuyển đơn hàng đến người đại diện, thông qua đây, đơn hàng mua chung sẽ được địa phương và siêu thị thiết lập. Một số siêu thị ở Cần Thơ đã áp dụng mô hình bán hàng thông minh, cho phép người mua hàng theo "combo" tại các quầy bán lưu động ở khu vực thoáng khí và hạn chế tối đa tiếp xúc.

Theo ghi nhận của Tổ Công tác đặc biệt khu vực các tỉnh thành phía Nam của Bộ Công Thương, việc các siêu thị tận dụng khu vực sảnh, hành lang, khuôn viên trung tâm thương mại để bày bán các quầy hàng giãn cách đã hạn chế tối đa sự tiếp xúc giữa người người mua. Đây là mô hình rất thông minh, cần được cân nhắc áp dụng với các địa phương khác đang có dịch. Theo ghi nhận của Tổ Công tác đặc biệt, tình hình thị trường khá ổn định, nguồn cung đã cơ bản đáp ứng được nhu cầu của người dân…