Làm tốt công tác trợ giúp pháp lý cho người dân vùng cao
Với sứ mệnh là đơn vị sự nghiệp công lập thiết yếu, cung ứng dịch vụ trợ giúp pháp lý kịp thời, đầy đủ, có chất lượng, giúp cho người dân nghèo và đồng bào các dân tộc thiểu số sinh sống ở khu vực vùng cao biên giới xa xôi hẻo lánh nâng cao trình độ dân trí, ý thức tuân thủ và chấp hành pháp luật, các cán bộ, trợ giúp viên pháp lý tại Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Lào Cai và các chi nhánh luôn nỗ lực hết mình, hoàn thành tốt các nhiệm vụ đề ra theo kế hoạch, góp phần thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương của Đảng và nhà nước về công tác giảm nghèo trên địa bàn vùng cao biên giới.
Lào Cai là một tỉnh miền núi biên giới, là nơi cư trú của nhiều đồng bào dân tộc như Mông, Tày, Giáy, Dao, Nùng, Hà Nhì, Sán Chay… Tỷ lệ hộ nghèo theo tiêu chí đa chiều còn cao, điều kiện về dân trí, sức khỏe còn hạn chế. Nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho đồng bào các dân tộc thiểu số, thu hẹp khoảng cách và trình độ phát triển giữa vùng miền, Đảng và nhà nước đã ban hành nhiều chính sách giảm nghèo nhằm thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội trong từng giai đoạn cụ thể (giai đoạn 1: 2021 - 2025; giai đoạn 2: 2026 - 2030) với phương châm đổi mới, sáng tạo, phát triển toàn diện các mặt, đầu tư cơ sở hạ tầng thiết yếu, quy hoạch đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực, bảo tồn và phát triển các lĩnh vực văn hóa, y tế, giáo dục… trong đó có hoạt động trợ giúp pháp lý.
Trong giai đoạn 2021 - 2025, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Lào Cai và các chi nhánh trợ giúp pháp lý đã phối hợp với phòng, ban chức năng và các tổ chức đoàn thể của thôn/xã trên địa bàn tổ chức thực hiện được 238 đợt truyền thông trực tiếp (bằng 476 buổi) nói chuyện chuyên đề phổ biến pháp luật, cung cấp thông tin truyền thông trực tiếp điểm về trợ giúp pháp lý tới 476 điểm thôn, xã nghèo và đặc biệt khó khăn trên địa bàn vùng biên với 15.282 lượt người tham dự, phổ biến, giải thích các quy định của Luật Trợ giúp pháp lý cùng các văn bản hướng dẫn; lồng ghép các quy định pháp luật có liên quan, như luật hình sự, dân sự, đất đai, hôn nhân gia đình… các chính sách đối với đối tượng đặc thù (nạn nhân bị mua bán, người khuyết tật, người cao tuổi, trẻ em/vị thành niên)… Tiếp nhận tư vấn và giải thích pháp luật cho hơn 1.540 trường hợp là có vướng mắc, giúp người dân nghèo tiếp cận các thông tin về pháp luật và những hiểu biết về chính sách trợ giúp pháp lý, kịp thời thụ hưởng hoạt động trợ giúp pháp lý khi có vướng mắc pháp luật; cung cấp các mẫu đơn yêu cầu trợ giúp pháp lý cùng với địa chỉ, số điện thoại của Trung tâm Trợ giúp pháp lý và các chi nhánh trợ giúp pháp lý trên địa bàn để người dân biết tìm đến tổ chức thực hiện trợ giúp pháp lý khi có nhu cầu.
Với hoạt động tập huấn điểm, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Lào Cai đã xây dựng chương trình và tổ chức thành công 17 hội nghị tập huấn điểm về tiếp cận trợ giúp pháp lý tại địa bàn các huyện nghèo cho 359 thành viên là các trưởng thôn, trưởng bản, người có uy tín trong cộng đồng, cán bộ cơ sở… Đây là những người có khả năng thông tin, giải thích về trợ giúp pháp lý và giới thiệu người dân đến địa chỉ của Trung tâm và các chi nhánh trợ giúp pháp lý trực thuộc trên địa bàn.
Hoạt động truyền thông về trợ giúp pháp lý trên các phương tiện thông tin đại chúng cũng được tăng cường. Trung tâm còn duy trì tốt các hoạt động chuyên môn như tư vấn pháp luật tại trụ sở, tham gia tố tụng và đại diện ngoài tố tụng cho tất cả các đối tượng yếu thế. Với kế hoạch đặt ra, trong giai đoạn từ 2021 đến nay, Trung tâm tiếp nhận và thực hiện 4.365 vụ việc cho 4.365 đối tượng (tư vấn 2.266 vụ, tham gia tố tụng 2.094 vụ (chiếm 47,97% so với tổng số vụ việc), đại diện ngoài tố tụng 5 vụ, trong đó có 363 vụ thành công, hiệu quả (chiếm 17,3% so với tổng số vụ việc được đánh giá).
Bên cạnh đó, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Lào Cai còn thực hiện tốt công tác phối hợp với các cơ quan tố tụng liên ngành về trợ giúp pháp lý, cung cấp danh sách người trực tại tòa án và trực trợ giúp pháp lý trong điều tra hình sự theo kế hoạch đã ký kết, tham gia phiên tòa trực tuyến theo Nghị quyết số 33/2021/QH15 ngày 12/11/2021 của Quốc hội về tổ chức phiên tòa trực tuyến. Làm tốt công tác tham mưu theo lĩnh vực được phân công, chú trọng công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý và hoạt động trợ giúp pháp lý.