Sớm khắc phục bất cập tại các nhà máy thủy điện

Thủy điện Thượng Nhật (đóng tại xã Thượng Nhật, huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế) có 2 tổ máy công suất 11MW được Công ty CP Đầu tư thủy điện miền Trung Việt Nam (gọi tắt Công ty thủy điện miền Trung) triển khai thi công từ năm 2016 và cuối năm 2019 hoàn thành, đi vào hoạt động.

Mới đây qua kiểm tra, cơ quan chức năng tỉnh Thừa Thiên Huế phát hiện tại nhà máy thủy điện này có hiện tượng tiết vôi một số điểm tại thân đập và hiện tượng thấm phía vai trái đập. Ngoài ra, khu vực đồi núi phía sau nhà quản lý vận hành của nhà máy thủy điện có tuyến đường do người dân địa phương mở để khai thác rừng trồng, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở vào mùa mưa bão.

Do đó, các cơ quan đã yêu cầu chủ đầu tư nhà máy thủy điện Thượng Nhật phải thường xuyên theo dõi, quan trắc, rà soát để phát hiện các hiện tượng bất thường nhằm chủ động sơ tán cán bộ, nhân viên đến nơi an toàn. Đề nghị chủ đầu tư nhà máy thủy điện phối hợp với đơn vị tư vấn quan trắc đánh giá theo dõi để có phương án xử lý, đảm bảo an toàn đập. Khắc phục việc kết nối tín hiệu máy ICom HF, camera với Ban Chỉ huy PCTT&TKCN tỉnh Thừa Thiên Huế.

Yêu cầu Công ty thủy điện miền Trung phải phối hợp với chính quyền địa phương sớm lắp đặt các biển báo cấm người không có nhiệm vụ hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình, tuyệt đối không để xảy ra đuối nước trong phạm vi công trình thủy điện. Chủ đầu tư cần tập trung xử lý các vấn đề vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng dứt điểm cho người dân ở xã Thượng Nhật.

Trước đó vào năm 2020, thủy điện Thượng Nhật được tỉnh Thừa Thiên Huế cho phép tích nước hồ chứa giai đoạn 1 đến cao trình mực nước dâng bình thường 116m trong thời hạn 90 ngày để kiểm tra thấm, chạy thử, thí nghiệm hiệu chỉnh, hoàn thiện các hạng mục phía hạ lưu của nhà máy thủy điện. Sau khi kiểm tra, vào ngày 31/3/2020, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế có công văn về việc chưa cho tích nước vận hành chính thức nhà máy thủy điện Thượng Nhật và yêu cầu chủ đầu tư khắc phục các điều kiện để tích nước.

Trong mùa lũ năm 2020, Công ty thủy điện miền Trung không nghiêm túc chấp hành chỉ đạo công tác ứng phó thiên tai của UBND tỉnh Thừa Thiên Huế; không duy trì cửa van ở trạng thái mở hoàn toàn, không tuân thủ quy trình vận hành hồ chứa và không tuân thủ theo lệnh điều hành vận hành hồ chứa. Vì thế sau đó, lãnh đạo UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính số tiền 500 triệu đồng đối với Công ty Thủy điện miền Trung do vi phạm các quy định Nghị định 36/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước và khoáng sản.

Còn tại nhà máy thủy điện Rào Trăng 3 (xã Phong Xuân, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế) do Công ty CP Thủy điện Rào Trăng 3 làm chủ đầu tư, qua kiểm tra, các cơ quan chức năng ghi nhận tuyến đường công vụ trong khu vực nhà máy thuỷ điện có mái ta luy với độ dốc lớn, có nguy cơ sạt lở cao trong mùa mưa bão. Chủ đầu tư chưa thực hiện lắp đặt còi hụ cảnh báo xả lũ tại đập tràn, chưa lắp đặt còi hụ cảnh báo khi vận hành phát điện tại hạ lưu nhà máy và kênh xả, chưa lắp đặt lan can bảo vệ tại khu vực cửa nhận nước và hạ lưu nhà máy, kênh xả.

Do đó tỉnh Thừa Thiên Huế đã yêu cầu chủ đầu tư nhà máy thủy điện Rào Trăng 3 cần khẩn trương lắp đặt các trang thiết bị trên để đảm bảo an toàn cho công nhân vận hành và ứng phó thiên tai. Yêu cầu chủ đầu tư nhà máy thủy điện phải thường xuyên kiểm tra, quan trắc để có phương án gia cố, khắc phục kịp thời, di chuyển người lao động đến nơi an toàn, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người và công trình.

Hiện tuyến đường 71 kết nối huyện Phong Điền lên huyện miền núi A Lưới phục vụ vận hành hệ thống thủy điện bậc thang gồm A Lin B1, A Lin B2, Rào Trăng 3, Rào Trăng 4 đã xuống cấp, thường xảy ra sạt lở, hư hỏng nhiều vị trí trong mùa mưa bão. Vì thế tỉnh Thừa Thiên Huế yêu cầu các chủ nhà máy thủy điện trên tăng cường kiểm tra tuyến đường 71, tổ chức san gạt, sửa chữa tạm thời, phát quang hành lang tuyến để đảm bảo an toàn giao thông và công tác ứng cứu khi có tình huống bất thường xảy ra.

Theo Sở Công Thương tỉnh Thừa Thiên Huế, trong thời gian qua, các nhà máy thủy điện trên địa bàn tỉnh vận hành hoạt động tuân thủ các quy định của pháp luật trong công tác quản lý vận hành an toàn điện, quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa. Hiện các công trình thủy điện đã được cơ quan chức năng phê duyệt phương án ứng phó thiên tai, ứng phó với tình huống khẩn cấp, phương án bảo vệ đập, hồ chứa năm 2023. Đối với những hạn chế, tồn tại bất cập được cơ quan chức năng chỉ ra qua công tác kiểm tra, tỉnh Thừa Thiên Huế đã yêu cầu các chủ đầu tư nhà máy thủy điện khẩn trương khắc phục các thiếu sót, vướng mắc, đảm bảo các điều kiện để vận hành nhà máy thủy điện an toàn trong mùa mưa bão năm nay.