TP Hồ Chí Minh “chuyển đổi sinh kế” để người bán hàng không phải bám víu vào vỉa hè
Thời gian qua, Công an các xã, phường tại TP Hồ Chí Minh đồng loạt ra quân lập lại trật tự đô thị, xử lý nghiêm tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp tạo sinh kế bền vững để người dân buôn bán đúng nơi quy định, không phải bám víu vào vỉa hè, góp phần xây dựng thành phố văn minh, hiện đại.
Quyết liệt lập lại kỷ cương đô thị
Những ngày đầu tháng 5/2026, trên nhiều tuyến đường tại TP Hồ Chí Minh, lực lượng Công an phường, xã phối hợp cùng CSGT, Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở, Phòng kinh tế - hạ tầng, CSGT đã đồng loạt ra quân kiểm tra, xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè. Việc này nhận được sự đồng tình từ đông đảo người dân.
Tại nhiều tuyến đường trên địa bàn TP Hồ Chí Minh, tình trạng lấn chiếm vỉa hè để buôn bán diễn ra khá phổ biến. Tại khu vực đường Phạm Ngũ Lão, Bùi Viện, Nguyễn Thái Bình, Cầu Ông Lãnh… nhiều điểm kinh doanh tự phát bày bàn ghế, xe đẩy, hàng hóa chiếm vỉa hè, lòng đường. Không ít nơi, xe máy dựng kín lối đi khiến người đi bộ phải xuống lòng đường di chuyển.
Tại phường Tân Định, ngày 6/5/2026, Công an phường phối hợp Phòng Kinh tế - hạ tầng và Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở cũng tổ chức kiểm tra, xử lý các trường hợp vi phạm trật tự đô thị, tập trung kiểm tra tại các tuyến đường thường xuyên phát sinh vi phạm.
Ở một số khu vực quanh chợ Đa Kao, chợ Tân Định, đường Hoàng Sa, Trường Sa… sau khi lực lượng chức năng tuyên truyền, nhiều hộ dân đã tự giác thu dọn bàn ghế, vật dụng lấn chiếm vỉa hè. Một số tiểu thương cho biết dù việc buôn bán có phần khó khăn hơn trước nhưng họ đồng tình với chủ trương lập lại trật tự đô thị để đường phố thông thoáng, sạch đẹp.
Tại phường Tân Hưng, trên các tuyến đường số 3A, 13, 14, 17, 79, Lê Văn Lương, Bế Văn Cấm... đều có nhiều trường hợp buôn bán lấn chiếm lòng đường, vỉa hè. Có nơi, hàng quán tận dụng gần như toàn bộ vỉa hè để kê bàn ghế, dựng mái che, khiến người đi bộ không còn lối đi.
Công an phường Tân Hưng triển khai cao điểm với tinh thần “Không ngày nghỉ, không ngày lễ, không vùng cấm, không ngoại lệ”. Từ sáng sớm đến đêm khuya, lực lượng chức năng tăng cường tuần tra, xử lý nghiêm các hành vi lấn chiếm lòng lề đường, buôn bán trái phép, dừng đỗ xe sai quy định, quảng cáo rao vặt gây mất mỹ quan đô thị.
Đại diện Công an phường Tân Hưng cho biết, mục tiêu không chỉ dừng ở việc xử phạt mà hướng tới hình thành ý thức tự giác chấp hành của người dân, hộ kinh doanh; xây dựng các tuyến đường kiểu mẫu “không lấn chiếm vỉa hè”, giữ vững an ninh trật tự và trật tự an toàn giao thông trên địa bàn.
Trung tá Hồ Đức Thiện, Phó trưởng Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an TP Hồ Chí Minh cho biết, từ khi tổ chức Lễ ra quân cao điểm tăng cường kiểm tra, xử lý tình trạng lấn chiếm, sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè (từ ngày 16/1/2026 đến nay), lực lượng Công an lập biên bản xử lý 33.038 trường hợp vi phạm trật tự đô thị, trật tự công cộng, với tổng số tiền xử phạt gần 29 tỉ đồng; tạm giữ 295 xe mô tô, 8.914 GPLX, 9.206 giấy đăng ký xe, 13.871 phương tiện tạm giữ khác, 56 hình thức phạt bổ sung. Đến nay, các địa phương đã chuyển hóa được 1.242/1.765 tuyến đường, địa điểm phức tạp về trật tự công cộng (đạt tỷ lệ 70,37%). Riêng tại các khu vực như bệnh viện, trường học, tình hình lấn chiếm vỉa hè, lòng đường giảm gần 80%, góp phần bảo đảm an toàn giao thông, mỹ quan đô thị.
Trung tá Hồ Đức Thiện cho biết, thời gian qua, lực lượng Công an và UBND cấp xã đã tổ chức thực hiện 35.879 lượt tuyên truyền, vận động 34.129 cơ sở ký cam kết không kinh doanh buôn bán lấn chiếm lòng lề đường, vỉa hè, dừng đỗ xe trên vỉa hè. Xử phạt và tạm giữ phương tiện là biện pháp cuối cùng đối với những trường cố tình vi phạm.
Hỗ trợ người dân “chuyển đổi sinh kế”
Theo Công an TP Hồ Chí Minh, việc lập lại trật tự đô thị gắn với các giải pháp “chuyển đổi sinh kế”, bố trí các khu vực kinh doanh phù hợp để người dân buôn bán đúng nơi quy định.
Trung tá Hồ Đức Thiện cho biết, Công an thành phố phối hợp với các sở, ngành và chính quyền địa phương triển khai các giải pháp hỗ trợ sinh kế để người dân tự nguyện chấm dứt vi phạm. Thành phố đang quy hoạch các khu vực kinh doanh thay thế phù hợp như chợ đêm, phố đi bộ, khu kinh doanh tập trung, để chuyển đổi mô hình kinh doanh cho các hộ bán hàng rong vào nơi quy định, đảm bảo vệ sinh môi trường, mỹ quan đô thị và đúng pháp luật. Việc đưa người buốn bán vào các khu vực tập trung sẽ giúp họ ổn định việc kinh doanh, đồng thời giảm áp lực lên các tuyến đường trọng điểm.
Thực hiện giải pháp an sinh và "chuyển đổi sinh kế", đây là giải pháp gốc rễ để người dân không phải bám víu vào vỉa hè. Lực lượng Công an cơ sở phối hợp với chính quyền địa phương thống kê, phân loại các hộ nghèo đang thực sự sống dựa vào vỉa hè để có chính sách hỗ trợ đúng người. Đề xuất các gói vay vốn ưu đãi, đào tạo nghề hoặc kết nối với các doanh nghiệp, khu công nghiệp để tuyển dụng người lao động vào các công việc ổn định hơn.
“Sự kết hợp giữa "Quản lý chặt chẽ" và "Hỗ trợ nhân văn" chính là giải pháp bền vững để vỉa hè thực sự trở thành không gian công cộng văn minh nhưng vẫn ấm áp tình người”, Trung tá Hồ Đức Thiện cho biết.
Khi người đi bộ có lối đi an toàn, đường phố sạch đẹp, thông thoáng và người dân buôn bán ổn định ở những nơi được quy hoạch bài bản, đó cũng là lúc TP Hồ Chí Minh tiến gần hơn mục tiêu trở thành đô thị văn minh, hiện đại, nghĩa tình.