TP Hồ Chí Minh: Hai trẻ tử vong do đuối nước vì sai lầm khi sơ cứu ban đầu

Sáng 15/12, BS.CKII Đinh Tấn Phương, Trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP Hồ Chí Minh) cho biết chỉ trong vòng chưa đầy một tháng, Khoa Cấp cứu Bệnh viện Nhi đồng 1 đã tiếp nhận hai trường hợp đuối nước thương tâm. Cả hai bệnh nhi đều gặp nạn ngay tại các hồ bơi có mực nước rất nông, trong bối cảnh có sự giám sát của người lớn nhưng kết cục vẫn là sự ra đi đau lòng do những sai lầm trong phút đầu cấp cứu.

Một bé gái 7 tuổi (ngụ phường Bình Tân) bị đuối nước trong chuyến dã ngoại cùng trường tại Tây Ninh, tới rạng sáng nay 15/12 bé đã không qua khỏi.

Theo đó, khoảng 12h30 ngày 13/12, bé đi chơi với Trường Tiểu học B.T.Đ.A tại một khu du lịch ở Long An (Tây Ninh), khu vực hồ bơi có nhân viên cứu hộ trên bờ. Đến 12h45 thì có bạn đang bơi ở hồ bơi ngay bên cạnh phát hiện bé úp mặt xuống nước (hồ bơi có mực nước chỉ sâu khoảng 0,4 mét) không cử động nên bơi lên bờ báo cho cô giáo và nhân viên cứu hộ.

Khi được vớt lên bờ, bé trong tình trạng tím tái, ngưng tim, sốc nước. Từ hồ bơi, bé được đưa tới bệnh viện ở Củ Chi lúc 13h rồi được đưa tới Bệnh viện Nhi đồng 1 lúc 16h15 ngày 13/12.

Như vậy, bé dù được đưa lên bờ ngay sau đó, sơ cứu không hiệu quả, hành trình chuyển viện kéo dài (khoảng 48 giờ) khiến tim bệnh nhi ngừng đập quá lâu, não tổn thương không thể hồi phục và bé đã mất vào lúc 3h40 rạng sáng nay.

Trường hợp thứ hai là một bé trai 12 tuổi (cũng ngụ phường Bình Tân), bị đuối nước khi tham gia lớp học bơi. Hồ nước chỉ ngập ngang lưng quần, em vẫn bị chìm và ngất đi mà không ai hay biết cho đến khi bạn học phát hiện.

Cụ thể, khoảng 13h20, bé đến hồ bơi sinh thái ở Hóc Môn cùng thầy giáo và thầy dạy bơi… Nửa tiếng sau, bạn bè thấy bé ngất và chìm trong nước. Bé được bạn và thầy giáo vớt lên trong tình trạng tay chân co quắp. Thầy giáo đã ấn tim, thổi ngạt ngay tại hiện trường.

Khoảng 5 phút sau thì bé được đưa tới phòng khám ở Xuân Thới, đi bằng xe máy. Bé được chuyển từ phòng khám tới Bệnh viện Hóc Môn khoảng 10 phút sau đó… Tại đây, được hồi sức tim - phổi - mạch, trong khoảng hơn 1 tiếng thì tim bé có dấu hiệu đập lại. Tiếp đó, bé được chuyển đến Bệnh viện Nhi đồng 1 trong tình trạng mê sâu, đồng tử giãn, môi tái, huyết áp không đo được, tim đập nhanh… Các bác sĩ đã cho bé lọc máu do tim phổi bị sốc nặng…

Dù bác sĩ đã hết sức cố gắng cứu chữa từ ngày 25/11 tới ngày 7/12 thì bé tử vong.

BS.CKII Đinh Tấn Phương nhận định qua các trường hợp kể trên cho thấy cần phải tập huấn lại kỹ năng sơ cứu tại hiện trường, bởi thực tế việc cấp cứu ban đầu ở các ca bệnh này không mang lại hiệu quả. Một sai lầm nghiêm trọng mà nhiều người vẫn mắc phải là thói quen vác ngược trẻ lên vai chạy để xốc nước.

“Hành động xốc nước là hoàn toàn vô giá trị về mặt y khoa. Việc cố gắng lấy nước ra khỏi bụng nạn nhân không những không có tác dụng cứu sống mà còn vô tình cướp đi thời gian vàng quý giá để cung cấp oxy cho não. Trong các ca đuối nước, nguyên tắc sống còn là ngay khi đưa trẻ lên bờ, nếu xác định trẻ ngưng tim, ngưng thở thì phải lập tức ấn tim và hà hơi thổi ngạt tại chỗ”, BS.CKII Đinh Tấn Phương cho biết. 

Theo BS.CKII Đinh Tấn Phương, não bộ con người (kể cả trẻ nhỏ và người lớn) chỉ chịu đựng được tình trạng thiếu oxy trong khoảng 4 phút. Nếu thời gian ngưng tim, ngưng thở kéo dài trên 10 phút, di chứng để lại là vĩnh viễn hoặc tử vong là điều khó tránh khỏi. Thực tế ở ca bệnh bé gái 7 tuổi, việc mất đến 7 phút cho động tác xốc nước, cộng với thời gian di chuyển lòng vòng qua phòng khám rồi mới đến bệnh viện khiến cơ hội sống của bé vụt tắt.

Bên cạnh vấn đề sơ cứu, việc trẻ bị tử vong ở hồ bơi cạn cũng rất đáng lo ngại. Hồ bơi cạn có mực nước thấp cho thấy kỹ năng xử lý tình huống khi trượt ngã, sấp mặt của các em còn thiếu. Đồng thời, các bậc phụ huynh tuyệt đối không cho trẻ có tiền sử bệnh lý như động kinh, co giật tham gia bơi lội hoặc leo trèo để tránh những tai nạn bất ngờ do mất ý thức.

“Hồ bơi cần lắp đặt camera giám sát để hỗ trợ quan sát và xác định nguyên nhân tai nạn. Quan trọng hơn, đội ngũ nhân viên cứu hộ và giáo viên giám sát cần được tập huấn, chuẩn hóa lại kỹ năng hồi sức tim phổi, từ bỏ tư duy xốc nước lạc hậu để không còn những cái chết oan uổng ngay trước ngưỡng cửa bệnh viện”, BS.CKII Đinh Tấn Phương khuyến cáo.