Từ "con nghiện" game trở thành người truyền lửa tri thức
Có những ngã rẽ tưởng như dẫn ta lạc lối, nhưng lại chính là con đường cần thiết để đến với một phiên bản tốt đẹp hơn của chính mình. Câu chuyện của anh Trần Hồng Tâm, Tổ phó Văn phòng Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú (PTDTNT) tỉnh Quảng Trị là minh chứng sinh động cho điều đó.
Từ một cậu học trò từng chìm đắm trong thế giới ảo, anh đã vượt lên chính mình để trở thành người kiến tạo sân chơi trí tuệ Olympia RĐ, mang ánh sáng tri thức đến với học sinh trên khắp cả nước.
Tuổi trẻ của Trần Hồng Tâm là một chuỗi những đối nghịch: giỏi giang nhưng lạc hướng, yêu công nghệ nhưng lại sa vào game. Từng là học sinh xuất sắc trong các môn tự nhiên, đặc biệt là Toán và Tin học, Tâm thi đỗ vào Trường Quốc học Huế, ngôi trường mơ ước của bao học sinh miền Trung. Nhưng chính trong những năm tháng ấy, khi thế giới game bắt đầu mở rộng sức hút, Tâm cũng dần trượt khỏi nhịp sống học tập đều đặn.
"Có thời điểm, nhân vật trong game xuất hiện cả trong giấc mơ của tôi", anh kể lại với nụ cười nhẹ. Với Tâm khi ấy, game không chỉ là trò giải trí, mà còn là nơi khẳng định bản thân trong một thế giới mà cậu có thể làm chủ. Anh từng nghĩ, mình đủ tỉnh táo để giữ ranh giới giữa giải trí và học hành. Nhưng thực tế cho thấy, thứ ranh giới ấy mỏng manh hơn anh tưởng.
Mãi đến năm lớp 12, khi đứng trước kỳ thi quyết định cuộc đời, Tâm mới bừng tỉnh. "Tôi nhận ra nếu không dừng lại, mọi cố gắng trước đó sẽ tan thành mây khói", anh chia sẻ. Và anh đã dừng. Dù muộn, nhưng đủ để kịp xoay chuyển. Tâm thi đỗ vào Trường Đại học Công nghệ Thông tin, thuộc Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, ngôi trường trong mơ của những đứa trẻ yêu lập trình. Nhưng đoạn tuyệt với game chưa bao giờ là điều dễ dàng. Khi trở thành sinh viên, có máy tính riêng và tự do lựa chọn cách sống, anh lại rơi vào vòng xoáy cũ. Những trận chiến ảo kéo dài suốt đêm, những giờ giảng đường bỏ lỡ, tất cả như muốn kéo anh trở lại vũng lầy năm xưa.
May thay, bản lĩnh và khát vọng trong chàng sinh viên ấy chưa bao giờ mất đi. Khi bước vào giai đoạn học chuyên ngành, nhận thấy bạn bè ngày càng tiến xa, còn mình thì giẫm chân tại chỗ, Tâm buộc phải đưa ra lựa chọn nghiêm túc. Anh đã "nói không với game", lần này là dứt khoát. Và cũng từ đây, một chương mới mở ra. Tâm bắt đầu tham gia các cuộc thi khoa học kỹ thuật, hoạt động phong trào, tình nguyện. Những dự án công nghệ nho nhỏ dần trở thành đam mê. Sự ghi nhận từ thầy cô, bạn bè và các doanh nghiệp tìm đến anh từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Nhưng giữa muôn vàn lựa chọn tại các thành phố lớn, anh bất ngờ chọn… trở về.
"Khi còn nhỏ, tôi từng làm ba mẹ buồn vì mê game. Nên khi có cơ hội, tôi muốn trở về để bù đắp. Nhưng hơn hết, tôi nghĩ vùng đất mình lớn lên vẫn là vùng lõm công nghệ. Tôi muốn làm điều gì đó cho quê hương", anh nói nhẹ nhàng, mà ánh mắt đầy quyết tâm.
Năm 2015, Trần Hồng Tâm trở thành cán bộ công nghệ thông tin tại Trường PTDTNT tỉnh Quảng Trị. Anh vừa đảm nhiệm công việc chuyên môn, vừa trở thành người anh, người thầy gần gũi với học sinh dân tộc thiểu số nơi đây. Anh hiểu những cậu bé mê game kia, vì chính anh từng là một trong số họ. Và cũng chính từ lòng thấu cảm ấy, anh khơi mở cho các em những hướng đi mới: không cấm đoán, mà là khơi nguồn say mê học tập bằng công nghệ. Một trong những dấu mốc đáng nhớ nhất của anh chính là sự ra đời của phần mềm Olympia RĐ - một hệ thống tổ chức thi kiến thức cho học sinh, được thiết kế dựa trên mô hình chương trình truyền hình "Đường lên đỉnh Olympia". Phần mềm ấy bắt đầu từ một đề nghị của một ngôi trường cần tổ chức sân chơi cho học sinh. Với kiến thức và đam mê của mình, anh dốc toàn lực để lập trình, thử nghiệm, chỉnh sửa không ngừng suốt gần một năm.
"Có lúc mỏi đến rã rời vai gáy. Có lúc phải xoá hết để viết lại từ đầu. Nhưng tôi không cho phép mình bỏ cuộc", anh kể. Và phần thưởng cho sự bền bỉ ấy là phần mềm hoạt động trơn tru, được đón nhận nồng nhiệt. Từ một cuộc thi nội bộ, phần mềm lan rộng ra hơn 30 trường học khắp cả nước, trong đó có cả Trường Quốc học Huế, nơi anh từng học. Đặc biệt, năm 2021, Olympia RĐ được lựa chọn làm phần mềm chính tổ chức vòng chung kết cuộc thi "Biên cương Tổ quốc tôi" do Ban Tuyên giáo Trung ương chủ trì.
Giờ đây, Trần Hồng Tâm được nhiều đồng nghiệp tại ngôi trường PTDTNT tỉnh Quảng Trị quý trọng. Cũng tại ngôi trường ấy, anh đã gặp người bạn đời và cả hai cùng nhau vun đắp từng ngày cho những thế hệ học trò ở miền núi cao.
Đã có lúc người ta hỏi anh có tiếc vì không làm việc ở các công ty lớn, với thu nhập cao, môi trường hiện đại? Anh chỉ mỉm cười: "Tôi chưa bao giờ hối tiếc. Mỗi người có một cách riêng để thành công. Với tôi, thành công là được sống có ích, là được thấy học sinh của mình bước ra ánh sáng bằng chính phần mềm mình viết nên". Có lẽ, chẳng cần danh hiệu lớn lao nào để nói về anh. Bởi sự lặng lẽ cống hiến và những dấu ấn bền bỉ anh để lại, đã là lời giới thiệu đẹp nhất!