Vạch trần bản chất của “Hiện tượng Hà Mòn”

11:23 23/01/2022

“Hiện tượng Hà Mòn” đã và đang gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống nhân dân như việc người dân bỏ bê lao động sản xuất, nộp tiền cho các đối tượng cầm đầu "Hà Mòn". Cuộc sống của một số người dân tộc thiểu số vốn đã khó khăn nay càng khó khăn hơn khi bị “Hiện tượng Hà Mòn” này lôi cuốn.

“Tà đạo Hà Mòn” còn có tên gọi khác là “Đạo Gyin”; “Công giáo Đề ga” do bà Y Gyin (SN 1942), người dân tộc Ba Na Rơn gao, là tín đồ Công giáo nhưng hành nghề thầy cúng, tâm trí không bình thường sáng lập. 

Trước năm 2007, bà Y Gyin thường trú tại thôn Kơ Tu, xã Hà Mòn, huyện Đak Hà, tỉnh Kon Tum. Sau năm 2007, bà chuyển đến ở làng Kơ Tu, xã Hơ Moong, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum. Nơi hình thành của “Tà đạo Hà Mòn” trên địa bàn tỉnh Kon Tum sau lan sang Gia Lai, Đắk Lắk. 

Về giáo lý, giáo luật và kinh sách, “Tà đạo Hà Mòn” dựa vào Kinh Thánh, giáo lý, giáo luật và các tín điều của Công giáo, những người đứng đầu “Hiện tượng Hà Mòn” đã sao trích, tự biên soạn ra các tài liệu như: “Thông điệp Đức mẹ hiện hình” hay Sứ điệp Đức mẹ Maria” được sử dụng như là “giáo lý” của “hiện tượng Hà Mòn”. 

Đứng đầu “Tà đạo Hà Mòn” là bà Y Gyin và các đối tượng giúp việc truyền đạo, xây dựng khung tổ chức ở một số nơi. Những người tham gia tập trung “cầu nguyện, dâng hoa Đức Mẹ”, khi cầu nguyện thì ghi những lời răn của Chúa ra giấy; đọc xong đốt lấy nước uống; không cần nhà thờ, không cần chức sắc hướng dẫn.

Công an xã Tà Mung, huyện Than Uyên, tỉnh Lai Châu đi từng bản làng, tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia đảm bảo an ninh trật tự ở địa phương. 
Về hoạt động, bà Y Gin nói đã nhìn thấy “Đức mẹ Maria hiện hình” trên nóc nhà vào 12 giờ khuya ngày 20/12/1999. Lợi dụng tình hình đó, một số người dân tộc thiểu số theo Công giáo “Hà Mòn” thêu dệt, phao tin cho rằng bà Y Gyin được Đức mẹ nhập vào để sáng lập ra một tôn giáo mới và tuyên truyền nội dung như: Ai theo Đức mẹ thì mọi nợ nần về vật chất và tinh thần đều được xoá, kể cả nợ ngân hàng; ốm đau không chữa cũng khỏi bệnh; người đã theo thì không được bỏ, nếu bỏ đạo gia đình sẽ ly tán; “Hà Mòn” mới là “tôn giáo riêng” của người dân tộc thiểu số Tây Nguyên. Ban đầu, người theo “Hiện tượng Hà Mòn” là một bộ phận tín đồ Công giáo và chủ yếu là phụ nữ người dân tộc thiểu số, sau đó lan truyền và thu hút khá đông người đi theo. 

Hoạt động chia thành nhiều nhóm nhỏ và sinh hoạt tại nhà riêng của “nhóm trưởng”, không đến nhà thờ, nhà nguyện, không nghe linh mục làm lễ; trưởng nhóm thường là người am hiểu kinh kệ, giảng kinh và thực hiện các bí tích rửa tội, hôn phối. 

Với những điều hứa hẹn nhảm nhí "Hà Mòn" đã thu hút được khá đông người dân trong vùng theo và lan ra các tỉnh khác có lúc người theo Hà Mòn lên đến trên 3.500 người thuộc hai dân tộc Ba na và Sê đăng ở 34 thôn, làng của 17 xã thuộc 11 huyện trên địa bàn 3 tỉnh Kon Tum, Gia Lai và Đắk Lắk. 

“Hiện tượng Hà Mòn” đã ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống nhân dân, như việc người dân bỏ bê lao động sản xuất, nộp tiền cho các đối tượng cầm đầu "Hà Mòn"; ảnh hưởng đến đời sống kinh tế vốn đã rất khó khăn của đồng bào dân tộc thiểu số. Các cháu học sinh là con em gia đình theo “Hiện tượng Hà Mòn” bỏ học nhiều, ảnh hưởng việc học của các cháu, đến việc  giáo dục chung của các trường ở khu vực miền núi và ảnh hưởng đến nhận thức của người dân tộc…Cùng với đó, việc tin chữa bệnh bằng cầu nguyện, những điệu nhảm nhí thay bằng đến các cơ sở y tế đã làm ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân; ảnh hưởng đến nhận thức trở lại của người dân tộc về việc chữa bệnh bằng câu cùng, bùa ngải. 

Hoạt động của “Hiện tượng Hà Mòn” đã vi phạm pháp luật về tôn giáo, là một tổ chức không được Nhà nước công nhận nhưng vẫn hoạt động như xúi giục, cưỡng ép người dân theo, xúi giục tín đồ Công giáo bỏ đạo, tụ tập đông người để hành lễ. Từ đó, gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự của cả khu vực”. Trong quá trình hoạt động, “Hà Mòn” đã bị Fulro lợi dụng, móc nối với những phần tử đứng đầu các nhóm, lập ra bộ khung “Hà Mòn Tây Nguyên” và phân công người phát triển “điểm nhóm Hà Mòn”; tuyên truyền gây chia rẽ đoàn kết giữa các dân dộc trong khu vực, giữa tín đồ Công giáo và người theo “Hiện tượng Hà Mòn”.

Tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia đảm bảo an ninh trật tự, cảnh giác trước các tà đạo.

Những người tin theo, tự nhận là “Công giáo Đề ga”, tập hợp lực lượng gây mất ổn định về an ninh ở một số địa bàn. Mục đích của bọn Fulro là phát triển và nhân rộng “Hà Mòn” để Nhà nước công nhận là “tôn giáo riêng” và tiếp tục lợi dụng tôn giáo này nhằm mục địch phản động. Khi “Hà Mòn” mới ra đời có rất nhiều người phần đông là tín đồ người Công giáo các tỉnh khu vực Tây Nguyên đã tin theo, có thời điểm năm 2006 lên đến hàng nghìn người. “Hà Mòn” đã lôi kéo được nhiều thành phần tham gia như cán bộ thôn, bản, Chi hội trưởng phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, phần lớn phụ nữ và thanh niên có trình độ thấp.

Qua công tác đấu tranh, tuyên truyền của chính quyền đoàn thể các cấp, chỉ sau vài năm, hầu hết những người theo đạo “Hà Mòn” đã trở về sinh hoạt tôn giáo bình thường. Đến nay, Bà Y Gyin đã từ bỏ “Hà Mòn” quay trở lại theo Công giáo, nhưng các đối tượng cầm đầu vẫn móc nối với các đối tượng phản động bên ngoài hoạt động lén lút.

Xuân Mai

Ngày 9/5, thông tin từ Phòng Cảnh sát kinh tế cho hay, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thanh Hóa vừa khởi tố vụ án hình sự “Gây ô nhiễm môi trường” xảy ra tại Công ty TNHH Dịch vụ và Chăn nuôi NewHope Thanh Hóa. Đồng thời, Cơ quan điều tra cũng ra lệnh bắt tạm giam các bị can để điều tra, làm rõ hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật.

Bé gái 4 tuổi bị mẹ ruột và nhân tình của mẹ bạo hành dẫn tới tử vong tại Hà Nội ngày 6/5. Ở xã Hiệp Hoà (TP Hồ Chí Minh), bé trai 2 tuổi cũng bị mẹ ruột và người tình đánh đập tàn nhẫn phải nhập viện ngày 2/5 trong tình trạng đa chấn thương nghiêm trọng. Liên tiếp những vụ trẻ em bị người thân bạo hành dã man những ngày qua khiến dư luận vừa xót xa vừa phẫn nộ.

Những mùa tuyển sinh gần đây, nhiều cơ sở đào tạo khối ngành sức khỏe liên tục mở rộng tổ hợp xét tuyển. Bên cạnh các tổ hợp truyền thống như B00 (Toán, Hóa, Sinh), không ít trường bổ sung các tổ hợp có môn Ngoại ngữ, Tin học, thậm chí là môn Ngữ văn. Xu hướng này đang tạo ra nhiều luồng ý kiến trái chiều trong dư luận, nhất là khi ngành Y, Dược vốn được xem là lĩnh vực đặc thù, liên quan trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng con người.

Trong quá trình triển khai tháo gỡ khó khăn các vướng mắc của dự án, yêu cầu phải đi vào thực chất, xác định rõ nguyên nhân của các tồn tại, vướng mắc; xác định cụ thể vấn đề của từng dự án; xác định rõ thẩm quyền; đồng thời kịp thời đề xuất giải pháp tháo gỡ nhằm khơi thông nguồn lực cho phát triển…

Dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì xây dựng đang nhận được sự quan tâm lớn của dư luận với những nhóm chính sách thể hiện tính đột phá trong tư duy xây dựng pháp luật. Các nhóm chính sách này vừa thể hiện tính khoan hồng, nhân đạo của Đảng và Nhà nước đồng thời cũng nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh, phòng ngừa tội phạm, đảm bảo tính phòng ngừa, răn đe tội phạm, phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội.

Sáng 9/5, đồng chí Cấn Đình Tài, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, Ủy viên Hội đồng tư vấn đặc xá năm 2026, dẫn đầu đoàn công tác của Văn phòng Chủ tịch nước đã đến kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam Tống Lê Chân (Cục Cảnh sát Quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng (Cục C10) – Bộ Công an, đóng quân tại xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai).

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường dù các quy định về công chứng và chứng thực giao dịch đất đai ngày càng nghiêm ngặt, nhưng trên thực tế, một lượng khổng lồ các giao dịch vẫn được thực hiện thông qua hình thức "giấy viết tay".

Với tổng chiều dài gần 140 km, tổng mức đầu tư hơn 36.000 tỷ đồng, hai dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương đang được kỳ vọng trở thành trục giao thông chiến lược kết nối Tây Nguyên với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Không chỉ mở ra không gian phát triển mới cho Lâm Đồng, hai tuyến cao tốc còn được xem là “cú hích” quan trọng thúc đẩy liên kết vùng, phát triển logistics, du lịch và thu hút đầu tư.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文