Cùng "bay" đương đại

• Cuộc trò chuyện của sắc màu với âm nhạc Trịnh Công Sơn

Mới đây, danh sách đề cử giải Âm nhạc Cống hiến lần thứ XI – năm 2016 với nhiều hạng mục khác nhau đã được gửi đến báo giới. Năm nay, ngoài những gương mặt kỳ cựu, trong danh sách đề cử của giải thưởng âm nhạc uy tín và mang tính chuyên môn này xuất hiện khá nhiều nhân tố được xem là mới, đại diện cho âm nhạc Việt Nam đương đại. Trong đó, có cặp bài trùng Mew Amazing – Trúc Nhân, hai anh chàng thú vị vừa qua đã làm cộng đồng mạng “điên đảo” với ca khúc “Thật bất ngờ”.

Tuy nhiên, sự kết hợp “thật bất ngờ” này lại hình thành từ 3 năm trước. Lúc đó, Trúc Nhân - đang còn cái vẻ mộc mạc thời kỳ đầu - chân ướt chân ráo đi vào con đường âm nhạc và nhiều bỡ ngỡ trên sân khấu Bài hát Việt; còn Mew Amazing (khi đó là Lê Đức Hùng, tên thật của anh) đang “chật vật” khẳng định cái tên của mình. Hẳn nhiều người vẫn nhớ “Bác làm vườn và con chim sâu”, một nhạc phẩm mang tính âm nhạc dân gian (đồng dao) và nhạc kịch (đoạn giả thanh) vui nhộn mà cũng đầy triết lý sống, chinh phục đông đảo người yêu nhạc, kể cả những vị giám khảo khó tính và giành một lúc 3 giải Bài hát Việt trong đêm gala thứ 10. 

Khi cậu học trò của ca sỹ Thu Minh biến ảo theo từng tiết tấu của ca khúc trên sân khấu cũng là lúc nhiều người xem cậu trình diễn nhún nhảy theo. “Bác làm vườn hỏi con chim sâu: Ngày dài trôi qua biết bao lâu. Ngày trôi qua trong cái tích tắc. Người yêu nhau trong cái nháy mắt. Hết yêu nhau hứa hẹn tìm nhau rồi chào nhau đi thật qua loa. Người ta yêu thật qua loa. Há hà ha…”. Bài hát đã mang về giải “Bài hát của tháng” cho nhạc sỹ Mew Amazing,

“Ca sỹ thể hiện hiệu quả” cho ca sỹ Trúc Nhân và “Nhạc sỹ phối khí hiệu quả” cho nhạc sỹ Thanh Tâm. Mãi hơn 2 năm sau đó, Nhân và Mew mới kết hợp với nhau trong “Thật bất ngờ”, một ca khúc khá sôi động, hiện đại và “chẳng giống ai” như Trúc Nhân nói. Sau một thời gian phát hành, ca khúc “giội một gáo nước lạnh” vào bộ mặt giả tạo của showbiz này thu hút được hàng triệu lượt người xem. “Trên sóng những âm thanh xôn xao đang mời chào/ Chị cần gì ở đây? (Tôi muốn đẹp xuất sắc)/ Thì ngồi vào đây… (Tôi muốn đẹp xuất sắc)/ Thì điền vào đây/ Không có gì thì mình sẽ mua nấy”.

Mew Amazing, tác giả của nhiều ca khúc dấu ấn như “Bác làm vườn và con chim sâu”, “Ừ thì”, “Gặp tôi một mùa rất đông”, Thật bất ngờ”…, từng tuyên bố “thà viết nhạc ít người nghe còn hơn viết nhạc chợ”. Sòng phẳng, cá tính và cũng rất mực đanh đá, chua ngoa, âm nhạc của Mew Amazing phản biện đời sống đương đại rất rõ. 

Những nốt nhạc ấy không phải kiểu đèm đẹp, trôi tuột hoặc cạn trơ trốc như phần nhiều các ca khúc hiện nay. Càng không phải kiểu ca tụng tình yêu lãng mạn, sến súa đang đi vào lối mòn trong thị hiếu tiếp nhận âm nhạc của công chúng. Đó là thứ âm nhạc nhiều đứt gãy về tình yêu, nhiều hỗn độn về đời sống; là những thanh âm “từ phương xa nỗi buồn bay về rồi bay qua sinh sôi ở đây”, là tình yêu “yêu thương gì đâu chỉ toàn thấy lưng nhau” như Mew tự nhận trong ca khúc của mình. 

Thứ âm nhạc ấy gây ra một xao động “thật bất ngờ” từ chính những điều thực thà đang đầy rẫy trước mắt chúng ta như chiêu trò showbiz, khủng hoảng truyền thông, những giá trị vàng thau lẫn lộn… Đó là âm nhạc của một cõi đương đại, “trên báo những thông tin chen nhau đi một hàng/ Người đàn bà hở hang xong đến chuyện người thì nở nang xong đến chuyện mặt hàng thời trang lôi cuốn người đọc vào ban sáng” (“Thật bất ngờ”).

Trúc Nhân, chàng ca sỹ xứ Hoài Nhơn (Bình Định) không có vẻ gì cao lớn khi đứng trên sân khấu nhưng mỗi lần xuất hiện, lại rất “sáng” sân khấu khi cất lời. Nếu Tùng Dương là gương mặt “tắc kè hoa” định hình trong làng âm nhạc Việt Nam cả thập kỷ qua thì Trúc Nhân chính là một “tắc kè hoa mới”. Nói như thế không có nghĩa tên tuổi Tùng Dương đã “lỗi thời”. 

Anh vẫn phong độ, cá tính, sắc sảo trong con đường của mình và mỗi lần anh làm liveshow vẫn rất đắt vé. Nhưng người ta đã nói quá nhiều đến mức không còn gì để nói về anh nữa, trừ khi Tùng Dương có sự đột phá mới xô đổ một “huyền thoại” mang tên mình. Còn Trúc Nhân, nghệ sỹ thuộc thế hệ 9x đời đầu, mới lạ và đang đầy thể nghiệm, hứa hẹn những mỹ cảm và tư duy âm nhạc mới. Đó là mỹ cảm của thế hệ anh đang sống, của những con người đương thời, không giống như thời của thế hệ đàn anh, đàn chị đi trước như Thanh Lam, Hồng Nhung, Trần Thu Hà, Tùng Dương, Thu Minh… và sẽ rất khác xa những thập niên âm nhạc trước đó nữa. 

Âm nhạc, nghệ thuật thú vị ở chỗ, nó được sinh sôi, nảy nở từ đời sống và mỗi thời, nó sẽ sản sinh ra một lớp nghệ sỹ riêng của mình.

Mew Amazing và Trúc Nhân chơi với nhau, là những người bạn thân đến nay cũng hơn 7 năm rồi, trước cả khi kết hợp trình làng các sản phẩm âm nhạc. “Lúc đó Nhân còn là một cậu sinh viên năm nhất ngơ ngác giữa cuộc đời nhưng rất “cáo già” trong âm nhạc. Điển hình là khi nghe bản thu “Con cò” của Nhân, Mew đã phải tìm gặp bằng được anh chàng có giọng hát “quái quái” này. Để rồi cuộc gặp gỡ đó đã dẫn dắt hai anh em đi trên con đường âm nhạc thật dài cùng nhau”, Mew nhớ lại.

Rồi một người viết nhạc khó tính và một người có giọng hát “quái quái” đi hát với nhau trong ban nhạc “Đậu bắp” 2 năm trời, sau đó Trúc Nhân rời ban nhạc đi thi The Voice. Tính ra cặp đôi này hát với nhau thì nhiều nhưng để gọi là kết hợp trong dự án âm nhạc thì mãi đến “Bác làm vườn và con chim sâu” mới là sự kết hợp hoàn chỉnh đầu tiên đưa người nghe đến với bộ đôi Mew Amazing - Trúc Nhân.

Mew nói, Trúc Nhân chưa bao giờ thất bại với âm nhạc của mình. “Nhân là đứa không bao giờ chịu hài lòng với hiện tại, cứ muốn phải tốt hơn nữa, tốt hơn nữa. Thế nên làm việc với Nhân rất “đã” vì hai anh em liên tục được “thăng hoa” trong âm nhạc một cách rất tự nhiên, không gò ép. Những người thất bại với nhạc của Mew Amazing là những người chỉ có thể hát đúng một kiểu với một bài hát. Trúc Nhân thì thiên biến vạn hóa vô cùng, không màn trình diễn nào giống nhau, không có một cách xử lý nào bị rập khuôn cả. 

Đôi lúc làm Mew có cảm giác như chính Nhân đang tạo ra vô vàn sắc màu khác cho bài hát vốn đơn sắc của Mew”. Trong âm nhạc là thế, còn trong đời sống nhiều xô bồ, mỏi mệt, nhất là giữa một showbiz nhiều thị phi thì sao? Ngoài âm nhạc, Mew Amazing và Trúc Nhân cũng là những con người bình thường nên có những tâm sự rất bình dị, rất con người. Chính điều đó làm cho cặp đôi âm nhạc này gần nhau trong đời sống và “bay” trong âm nhạc.

Nhân ngoài đời vẫn là đứa em một dạ hai thưa, đôi khi lên giọng “đanh đá” với Mew và bị Mew “chặt chém” lại rồi hai đứa bò lăn ra cười. Hẳn rồi, có lần Mew nói, bản tính của Mew là đanh đá, chua ngoa, chỉ đẹp đẹp trước ống kính mà thôi. Bản thân Mew không có đứa em ruột nào, nhưng may mắn có Trúc Nhân làm một đứa em “không ruột” nhưng nghĩ tới ngày lỡ mà không được gặp nó nữa chắc “đứt từng khúc ruột” quá, Mew hóm hỉnh. Hôm sinh nhật Trúc Nhân, Mew còn hứa sẽ tặng một ca khúc mới sau khi “Thật bất ngờ” tung hoành các trang nghe nhạc trực tuyến và mạng xã hội. Còn là gì thì đợi xem nó bất ngờ ra sao.

Bên nhau lâu rồi, kỷ niệm thì nhiều. Nhưng đáng nhớ nhất là một lần, ban nhạc biểu diễn tại quán Café Acoustic. Lúc đó Nhân và Mew chưa được nhiều người biết tới. Sau khi trình diễn một ca khúc khó nhằn của anh Tùng Dương, Trúc Nhân đã ôm đầu sau nốt nhạc cuối cùng vì lên cơn xoang. Mew chạy tới ôm Nhân rồi hỏi: “Em có sao không?”. Nhân trả lời: “Hát đã quá anh ơi” mà toàn thân run rẩy. Lúc đó, Mew hiểu rằng Nhân sống vì âm nhạc nhiều như thế nào và khiến mình càng thương Nhân hơn từ đó. 

Và chưa hết, Mew nói, có Trúc Nhân trên con đường âm nhạc làm mình cảm thấy ít ra mình không phải là đứa duy nhất “bị khùng”. Và bạn biết đó, hai đứa khùng hợp lại thì sẽ chỉ từ bất ngờ này tới bất ngờ khác thôi. Con đường của Nhân và Mew chỉ mới bắt đầu. Từ cái lần trò chuyện ấy với Mew đến nay cũng đã lâu và hai anh chàng 9x này đã làm được một vài bất ngờ mang tên của mình.

Một vài bất ngờ hơi khùng, hơi điên nhưng rất đã trong âm nhạc - khi họ có duyên tìm thấy nhau ở đời sống và ở cơn sáng tạo đầy ngẫu hứng của mình. Để rồi, Mew có thể kết hợp những sản phẩm âm nhạc của mình với những ca sỹ khác, Nhân hát những ca khúc do người khác viết nhưng phải đến khi Mew và Nhân kết hợp thì hai cá tính đó lại hòa làm một. Và họ đang “bay”, đang “phiêu” trong cõi âm nhạc đương đại của thế hệ mình.