Gia hạn hợp đồng với HLV Park Hang-seo: Cần thiết, nhưng không phải bằng mọi giá

• HLV Park Hang-seo nhận tin dữ sau vòng 13 V.league
• VFF và chuyện gia hạn hợp đồng với HLV Park Hang-seo
• HLV Park Hang-seo và hai mục tiêu lớn

Xét về lý, với thành tích đem lại cho bóng đá Việt Nam thời gian qua, thầy Park có quyền yêu cầu mức lương cao hơn trước. Tuy nhiên điều đó không có nghĩa VFF phải đáp ứng một mức lương trên trời, bởi nó có thể tạo ra tiền lệ xấu.

Tăng lương là xứng đáng

Tháng 9/2017, HLV Park Hang-seo chính thức trở thành HLV trưởng đội tuyển (ĐT) Việt Nam. Giai đoạn đầu thực sự khó khăn với thầy Park. Trước đó, người tiền nhiệm Hữu Thắng đã từ chức vì liên tiếp thất bại ở AFF Cup lẫn SEA Games. Tình cảnh đó khiến HLV Mai Đức Chung - người lúc ấy đang là HLV trưởng ĐT bóng đá nữ - phải tạm quyền kiêm nhiệm cả ĐT nam. Trong bối cảnh như vậy, nhiệm vụ của tân HLV trưởng rất nặng nề.

HLV Park Hang-seo không chỉ cần cải thiện thành tích thi đấu của đội tuyển, mà còn phải yêu cầu các học trò trình diễn lối chơi mãn nhãn người hâm mộ. Dù được giới thiệu là trợ lý của HLV Guus Hiddink tại ĐT Hàn Quốc trước đây, nhưng thành công của thầy Park vẫn bị đặt dấu hỏi. Lý do bởi trước khi sang Việt Nam làm việc, ông chỉ đang huấn luyện một đội hạng 3 tại Hàn Quốc, và từng được báo chí quê nhà gắn biệt danh "Ngài ngủ gật" vì từng lim dim giữa một trận đấu tại K-League.

So với nỗi hoài nghi ban đầu, những gì HLV Park Hang-seo làm được cùng các đội tuyển Việt Nam đến lúc này thực sự nằm ngoài tưởng tượng của những CĐV lạc quan nhất. Tại giải đấu lớn đầu tiên là U23 châu Á, ông bất ngờ đưa U23 Việt Nam lọt vào đến trận chung kết và chỉ chịu thua U23 Uzbekistan với tỷ số sát nút, rồi đứng hạng 4 tại ASIAD. Sau đó, đội tuyển Việt Nam cũng tiếp tục gặt hái thành công tại AFF Cup và Asian Cup.

Bên cạnh thành tích thi đấu, HLV Park Hang-seo còn tạo ra một cuộc cách mạng chiến thuật cho bóng đá Việt Nam. Sơ đồ 3 trung vệ của ông giúp cự li đội hình chắc chắn hơn trước, qua đó giúp ĐT Việt Nam áp dụng lối chơi công thủ toàn diện. Ngay cả khi phải đối đầu với những đội bóng mạnh ở châu Á, Việt Nam cũng chơi sòng phẳng, ăn miếng trả miếng thay vì co cụm lép vế. Nhờ có thầy Park, Việt Nam giờ không sợ bất cứ đối thủ nào nữa.

Trong lịch sử bóng đá Việt Nam, chưa có HLV nào mang về nhiều thành công như thầy Park. Đó cũng là cơ sở để ông muốn nhận mức lương cao hơn thời điểm hiện tại nếu hợp đồng được gia hạn. Suy cho cùng, đây cũng là nguyện vọng hợp lý của một người lao động muốn nhận mức đãi ngộ xứng đáng hơn với những gì người đó đóng góp. Bên cạnh đó, HLV Park Hang-seo cũng đã ngoài 60 tuổi, và ông cần có thêm thu nhập trước khi kết thúc sự nghiệp.

Nhưng lương cao chưa chắc đã thành công

Tại AFF Cup 2018, HLV Park Hang-seo là người hưởng mức lương thấp nhất trong số 4 HLV đưa đội tuyển lọt vào bán kết giải đấu. Mức lương ở thời điểm đó của thầy Park là 22 ngàn USD/tháng, thấp hơn một chút so với HLV Tan Cheng Hoe (Malaysia, 23 ngàn USD/tháng) và kém xa những người đồng nghiệp Sven-Goran Eriksson (Philippines, 80 ngàn USD/tháng) hay Milovan Rajevac (Thái Lan, 100 ngàn USD/tháng).

Tuy nhiên, cuối cùng Việt Nam đã vô địch AFF Cup, và sau đó là đội tuyển duy nhất của khu vực Đông Nam Á lọt vào tứ kết Asian Cup. 2 tháng trước khi AFF Cup 2018 diễn ra, Indonesia thậm chí còn vội vã thanh lý hợp đồng với HLV Luis Milla, bởi ông nhận lương xấp xỉ 100.000 USD/tháng nhưng không thể cải thiện thành tích đội tuyển. Điều đó cho thấy trong bóng đá, không phải lúc nào trả lương cao cho các HLV cũng đem lại thành công.

Dẫn chứng tiêu biểu nhất nằm ở kỳ World Cup vừa diễn ra trên đất Nga. Quá nửa HLV đưa ĐTQG đến World Cup 2018 có lương thấp hơn Milla và Rajevac. Zlatko Dalic, người đưa Croatia vào chung kết World Cup chỉ được trả 50 ngàn USD/tháng, thấp hơn Eriksson. Cá biệt hơn cả, HLV Aliou Cisse của Senegal chỉ nhận mức lương chưa tới 20 ngàn USD/tháng, thấp hơn cả thầy Park. Ông và các học trò chỉ bị loại ở vòng bảng vì thua Nhật Bản về chỉ số fair-play.

Đội tuyển Thái Lan hẳn là những người thấm thía nhất vì "lỡ" tăng lương vượt khung cho HLV Rajevac. Với bản lý lịch của một HLV từng tham dự World Cup, ban đầu chiến lược gia người Serbia chấp nhận hưởng mức lương chỉ tương đương HLV Park Hang-seo hiện tại. Tuy nhiên, sau khi giúp Thái Lan vô địch King's Cup 2017, lương của HLV Rajevac tăng chóng mặt, nhưng thành tích của đội tuyển lại ngày càng đi xuống. Cuối cùng, Rajevac bị sa thải ngay sau trận đầu tiên của Thái Lan tại Asian Cup 2019.

Tuy nhiên, việc tăng lương quá cao cho Rajevac lại trở thành tiền lệ xấu khiến Thái Lan khổ sở trong việc tìm HLV mới. Những ứng cử viên tiềm năng đều muốn được hưởng mức lương tương tự, thậm chí còn cao hơn Rajevac trước kia. Hậu quả là trong nửa năm qua, Thái Lan đã phải sử dụng HLV tạm quyền Sirisak, một người không có đủ chứng chỉ hành nghề ở cấp độ quốc tế. Sau khi Sirisak từ chức ít ngày trước, Thái Lan lại phải chạy đôn chạy đáo tìm HLV mới.

Ở một góc độ khác, Chile là một ví dụ tiêu biểu cho thấy không nhất thiết phải giữ chân HLV bằng mọi giá để duy trì thành công. Tháng 1/2016, HLV Jorge Sampaoli tuyên bố từ chức sau 4 năm gắn bó với ĐT Chile. Sampaoli thậm chí còn là người hùng khi giúp Chile lần đầu tiên vô địch Copa America, nhưng điều đó không có nghĩa Chile phải đáp ứng mọi yêu cầu của ông. Dưới thời HLV sau đó là Juan Antonio Pizzi, Chile vẫn có thể bảo vệ thành công ngôi vô địch Copa.

Lương chỉ là một phần

Một trong những nguyên nhân khiến HLV Park Hang-seo yêu cầu mức lương cao ngất ngưởng xuất phát từ việc ông nhận được nhiều lời mời từ các đội tuyển trong khu vực. Tuy nhiên, thầy Park cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi ra quyết định. Tại Việt Nam, thu nhập của HLV Park Hang-seo không chỉ đến từ khoản lương cố định hàng tháng. Ông còn nhận được thù lao không nhỏ nhờ các hợp đồng quảng cáo, và còn được người hâm mộ Việt Nam vô cùng yêu mến.

Nếu chuyển sang làm việc cho một đội tuyển khác, nhất là một đội tuyển đối địch với Việt Nam tại khu vực Đông Nam Á, thầy Park hoàn toàn có nguy cơ tự tay gạt bỏ hết hình ảnh đẹp ông xây dựng tại Việt Nam. Điều đó cũng có nghĩa nguồn thu từ quảng cáo sẽ không còn nữa. Ngoài ra, ở một môi trường mới, một đội tuyển mới, HLV Park Hang-seo sẽ phải làm lại mọi thứ từ đầu; nhưng chẳng có gì đảm bảo ông sẽ lại thành công như với ĐT Việt Nam.

Giữa tình hình như vậy, gắn bó với ĐT Việt Nam và chấp nhận một mức lương vừa lòng cả đôi bên sẽ là lựa chọn tốt nhất đối với thầy Park. Ông sẽ tiếp tục được làm việc ở môi trường quen thuộc với vị thế của một người hùng, thay vì mạo hiểm ở một miền đất xa lạ khác. Việt Nam hoàn toàn có thể mời một HLV mới, nhưng HLV Park Hang-seo sẽ rất khó tìm được nơi nào trân trọng ông như Việt Nam.