Phillippe Troussier dẫn dắt U18 Việt Nam: “Phù thủy trắng” nâng tầm giấc mơ World Cup

• HLV Hoàng Anh Tuấn động viên U18 Việt Nam
• Đến lượt U.18 Việt Nam chinh phục vàng Đông Nam Á
• U.18 Việt Nam có thể dự World Cup

Troussier được biết đến với khả năng xây dựng tuyến trẻ bài bản ở các nền bóng đá châu Phi và châu Á, vì thế sự có mặt của ông trên cương vị HLV U18 Việt Nam có thể xem là một phần trong kế hoạch phát triển bóng đá Việt Nam hướng đến mục tiêu World Cup.

Nặng lòng vì bóng đá trẻ

Philippe Troussier sớm nhận ra mình không hợp với nghiệp “quần đùi áo số” từ rất sớm. Năm 28 tuổi, ông từ giã sân cỏ, để lại một sự nghiệp làng nhàng ở vị trí hậu vệ một loạt đội bóng nhỏ.

Nhưng nhà cầm quân sinh năm 1955 nhận ra một đam mê khác của mình, đó là nghiệp huấn luyện. Như chính ông tự nhận xét về bản thân, điểm mạnh nhất của “Phù thủy trắng” là tính kỷ luật và biết lắng nghe, những yếu tố có thể giúp ông trở thành một nhà cầm quân xuất sắc như Arrigo Sacchi – niềm cảm hứng của Troussier.

Troussier lao vào học để lấy bằng HLV và bắt đầu sự nghiệp dẫn dắt. Công việc đầu tiên ông kiếm được là ở INF Vichy, một đội bóng thuộc trung tâm đào tạo bóng đá trẻ của Liên đoàn Bóng đá Pháp. Sau đó, Troussier lang bạt ở các CLB nhỏ, bắt đầu từ hạng 4 Pháp cùng với Alencon.

Cuộc đời làm thầy của Troussier có bước ngoặt lớn khi ông nhận lời dẫn dắt ACES Mimosas tại Bờ Biển Ngà. Chuyến phiêu lưu tại Lục địa đen không chỉ giúp cho Troussier bắt đầu có tên tuổi trong làng cầm quân mà còn thay đổi hoàn toàn góc nhìn của ông về công tác đào tạo trong bóng đá.

Troussier sớm nhận thấy châu Phi sản sinh ra những cầu thủ trẻ rất xuất sắc, nhưng họ lại không được đào tạo bài bản trong một môi trường chuẩn chỉ và những người có tài phải sớm ra nước ngoài để phát triển sự nghiệp. Khả năng tổ chức bài bản ở các quốc gia thuộc lục địa Đen vô cùng yếu kém. Khi dẫn dắt đội tuyển Bờ Biển Ngà, Troussier nhận thấy các tuyển thủ được đào tạo ở châu Âu khi trở về phục vụ quốc gia hoàn toàn mất phương hướng và bị sốc khi tiếp cận cơ sở vật chất hay cách thức vận hành của nền bóng đá quê hương mình. Sự phát triển không đồng bộ đã khiến cho bóng đá châu Phi dù có tiềm năng lớn nhưng chưa thể có được những thành công xứng tầm so với các đội bóng châu Âu hay Nam Mỹ.

Sự nghiệp huấn luyện đưa Troussier đi khắp châu Phi, từ Nigeria qua Burkina Faso đến Nam Phi, nơi ông đưa đội bóng này lọt vào World Cup 1998. Càng đi, Troussier càng nhận ra việc cần thiết phải xây dựng một hệ thống đồng bộ từ bóng đá cơ sở đến bóng đá đỉnh cao vì đó là cách duy nhất để đem đến thành công cho một nền bóng đá.

Tại Nam Phi, quốc gia giàu có nhất châu Phi, Troussier có dịp để bắt đầu thử nghiệm kế hoạch của mình. Thời gian làm việc của “Phù thủy trắng” tại Nam Phi không nhiều, nhưng những ý tưởng ông để lại được cho quốc gia này là rất đáng kể. Hàng loạt học viện bóng đá được xây dựng, những hợp đồng với các lò đào tạo nổi tiếng nhất thế giới được ký kết. Ví dụ Ajax đã kết hợp với đội bóng địa phương thành lập một CLB có tên Ajax Cape Town năm 1999. Ajax Cape Town giúp phát triển các tài năng bóng đá Nam Phi, đồng thời các tài năng trẻ tốt nhất sẽ được đưa sang CLB “mẹ” tại Hà Lan. Nổi tiếng nhất có thể kể đến trường hợp của tiền vệ Steven Pienaar, từng khoác áo Ajax, Dortmund, Everton, Tottenham và có 10 năm chơi cho ĐTQG Nam Phi từ 2002-2012.

Từ châu Phi đến châu Á

Troussier đến Nhật Bản năm 1998 và đây có thể xem là giai đoạn đỉnh cao trong sự nghiệp dẫn dắt của ông. Những ý tưởng của ông tại Nam Phi đã được thực hiện một cách trọn vẹn ở xứ sở Mặt trời mọc, nơi có một hệ thống bóng đá học đường phát triển vô cùng mạnh mẽ.

Trong thời gian dẫn dắt “Samurai Xanh”, ông đưa Nhật Bản vô địch AFC Asian Cup 2000 và giành giải thưởng HLV xuất sắc nhất năm của châu Á. “Phù thủy trắng” cũng là người dẫn dắt Nhật Bản ở World Cup 2002, lọt vào vòng 1/8 rồi để thua Thổ Nhĩ Kỳ.

Bỏ qua chuyện thành tích, cái được lớn nhất của Troussier trong thời gian làm việc ở Nhật Bản là việc củng cố tư duy làm bóng đá của mình. Ông chú trọng rất nhiều vào việc phát triển các hệ thống cơ sở của một nền bóng đá, tạo ra một nguồn lực đủ lớn và phong phú để liên tục cung cấp cho đội tuyển quốc gia – được xem là bộ mặt của một nền bóng đá – những cầu thủ chất lượng nhất.

Khi nhận lời đến PVF, lò đào tạo bóng đá được Vingroup đầu tư 30 triệu USD, làm giám đốc kỹ thuật, Troussier hiểu rằng khó có cơ hội nào để được “sống cùng đam mê” tốt hơn thế nữa. Chuyên tâm làm bóng đá trẻ có lẽ phù hợp hơn là tiếp tục rong ruổi làm HLV khắp các quốc gia ở độ tuổi 65 của thầy “Phù thủy trắng”. Trước khi đến Việt Nam, chiến lược gia người Pháp cũng đã thất bại trong việc ứng tuyển vào vị trí HLV của đội tuyển quốc gia Cameroon. Ông đã có thể làm việc ở Đông Nam Á sớm hơn nếu như trở thành HLV trưởng đội tuyển Malaysia năm 2013 nhưng hợp đồng đã không được ký kết bởi bất đồng trong LĐBĐ quốc gia này.

Theo tiết lộ từ PVF, sau khi chia tay HLV Hoàng Anh Tuấn, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam đã bắt đầu quá trình tìm kiếm người ngồi vào vị trí HLV trưởng U18 Việt Nam để chuẩn bị cho vòng loại U19 châu Á 2020. Ngày 27/8, VFF đã bắt đầu gửi công văn tới PVF về việc mời Giám đốc kỹ thuật PVF Philippe Troussier đảm nhiệm cương vị HLV trưởng U18 Việt Nam.

Khi HLV Hoàng Anh Tuấn rời vị trí ở U18 Việt Nam, không có lựa chọn nào tốt hơn HLV Philippe Troussier. Chiến lược gia người Pháp đã có thời gian để quan sát tổng quát bóng đá Việt Nam, từng nói chuyện với HLV Park Hang-seo và chắc chắn đã có trong đầu những chiến lược để phát triển bóng đá Việt Nam đồng bộ với những gì người đồng nghiệp Hàn Quốc đang làm.

Sau thất bại của U18 Việt Nam dưới thời HLV Hoàng Anh Tuấn, nhiều ý kiến lo ngại về việc bóng đá trẻ Việt Nam đang có xu hướng chững lại và có khoảng trống lớn phía sau lứa cầu thủ tài năng Văn Hậu, Duy Mạnh, Đình Trọng… Kinh nghiệm làm việc tại nhiều quốc gia có thể giúp Troussier mang đến những khác biệt trong công tác đào tạo cũng như tuyển lựa tài năng cho U18 Việt Nam. Tất nhiên, HLV người Pháp có thành công hay không còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố.

Nhiệm vụ đầu tiên khi ông Troussier ngồi vào ghế HLV tuyển U18 Việt Nam là giành vé dự VCK Giải U19 châu Á. Tại vòng loại, U18 Việt Nam được thi đấu trên sân nhà lần lượt gặp các đối thủ là Mông Cổ (6-11), Đảo Guam (8-11) và Nhật Bản (10-11). n