Tích hợp Lịch sử vào môn “Công dân với Tổ quốc” là tùy tiện và thiếu cơ sở

17:40 15/11/2015

Nhiều ý kiến tại Hội thảo đã bày tỏ sự lo lắng về dự thảo chương trình giáo dục phổ thông (GDPT) tổng thể của Bộ GD&ĐT đã “khai tử” và “xóa bỏ” môn Lịch sử, một môn học vốn rất được rất coi trọng ở các quốc gia có nền giáo dục tiên tiến.

Ngày 15/11, tại Hà Nội, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam đã tổ chức Hội thảo khoa học “Môn Lịch sử trong giáo dục phổ thông”. Nhiều ý kiến tại Hội thảo đã bày tỏ sự lo lắng về dự thảo chương trình GDPT tổng thể của Bộ GD&ĐT đã “khai tử” và “xóa bỏ” môn Lịch sử, một môn học vốn rất được rất coi trọng ở các quốc gia có nền giáo dục tiên tiến. Đồng thời lên tiếng mạnh mẽ đề nghị Bộ GD&ĐT phải coi Lịch sử là môn học bắt buộc và môn độc lập trong chương trình GDPT.

Hội thảo“Môn Lịch sử trong chương trình phổ thông” tại Hà Nội ngày 15/11.

Tích hợp Lịch sử vào môn “Công dân với Tổ quốc” là tùy tiện và thiếu cơ sở

Đóng góp ý kiến tại Hội thảo, hầu hết các nhà nghiên cứu Lịch sử, các GS, PGS hiện công tác tại các Viện nghiên cứu, Hội nghề nghiệp và các trường đại học trên toàn quốc đều cho rằng: Tích hợp là một xu hướng khoa học của nền giáo dục hiện đại trên thế giới. Do đó, việc dự thảo chương trình GDPT tổng thể do Bộ GD&ĐT đang lấy ý kiến rộng rãi tích hợp môn Lịch sử trong môn “Cuộc sống quanh ta” ở lớp 1, 2, 3 và trong môn “Tìm hiểu xã hội” ở lớp 4, 5 ở bậc Tiểu học là một xu hướng mới, tiến bộ, có cơ sở khoa học và cần nghiên cứu để tùy theo lứa tuổi, chọn một số kiến thức lịch sử dễ hiểu, nặng về kể chuyện để đưa vào các môn tích hợp.

Tuy nhiên, lên cấp Trung học cơ sở, môn Lịch sử lại tiếp tục tích hợp trong môn “Khoa học Xã hội” rồi môn “Công dân với Tổ quốc” ở cấp Trung học phổ thông là không thỏa đáng và thiếu cơ sở khoa học. Đặc biệt, việc biến môn Lịch sử trở thành một phân môn trong môn học mới là Công dân với Tổ quốc là một bất cập. Bởi với cách sắp xếp mới này, môn Lịch sử đang đứng trước nguy cơ bị “xóa sổ” trong chương trình GDPT với tư cách là một môn học độc lập. Đây là một thách thức lớn chưa từng có tiền lệ đối với “số phận” của môn Lịch sử và đây cũng là điều chưa từng có trong lịch sử giáo dục Việt Nam.

Đa phần các quốc gia đều xem Lịch sử là môn học độc lập, bắt buộc ở cấp Tiểu học và THCS. (ảnh minh họa)

Phân tích cụ thể hơn về sự lắp ghép tùy tiện và thiếu cơ sở khoa học và thiếu tính khả thi của môn học “tổng hợp” mới này, GS.TS Trần Thị Vinh, Đại học Sư phạm Hà Nội cho biết: Về phương diện khoa học, 3 môn học Giáo dục đạo đức, giáo dục lịch sử và giáo dục Quốc phòng-an ninh có đối tượng, mục tiêu, phương pháp giảng dạy khác nhau. Việc biến môn Lịch sử thành thành một phân môn trong môn học Công dân với Tổ quốc sẽ phá vỡ môn Lịch sử và sự lắp ghép hoàn toàn mang tính cơ học này chắc chắn sẽ khiến sự hiểu biết của học sinh về lịch sử thiếu tính hệ thống và căn bản.

Đồng quan điểm này, PGS.TS Ngô Minh Oanh và nhóm nghiên cứu thuộc Viện nghiên cứu Giáo dục, đại học Sư phạm TP.Hồ Chí Minh nhấn mạnh: Từ kết quả nghiên cứu về tổng quan chương trình GDPT tổng thể của 2 nước châu Mỹ, 25 nước Châu Âu và 5 nước Châu Á cho thấy, đa phần các quốc gia đều xem Lịch sử là môn học độc lập, bắt buộc ở cấp Tiểu học và THCS.

Ở cấp THPT, nhiều nước Châu Âu coi môn Lịch sử là bắt buộc, ở một số quốc gia khác như Mỹ, Hàn Quốc, Trung Quốc... vừa bắt buộc, vừa tự chọn, trong đó nội dung bắt buộc là lịch sử dân tộc, còn tự chọn là phần lịch sử thế giới.. Do vậy, việc xé lẻ kiến thức lịch sử để đưa vào môn học Công dân với Tổ quốc là không hợp lý, thậm chí chỉ có ở Việt Nam, chưa từng có tiền lệ trong khu vực và trên thế giới.

“Xóa sổ” môn Lịch sử với tư cách là một môn khoa học độc lập trong chương trình phổ thông sẽ gây ra những hậu quả khó lường. (Ảnh minh họa).

Lịch sử phải là môn học độc lập, cơ bản và bắt buộc

Thượng tướng, PGS.TS Võ Tiến Trung, Ủy viên Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện Quốc phòng Việt Nam bày tỏ lo lắng: Nếu môn Lịch sử không phải là môn học chính, bắt buộc ở bậc học phổ thông thì sẽ dẫn đến buông lỏng quản lý môn học này, làm cho đội ngũ người thầy không muốn dạy lịch sử và học sinh cũng không muốn học môn lịch sử và khi đó thì lịch sử dân tộc sẽ ra sao? Ai là người chịu trách nhiệm cả tiền nhân và hậu thế về sự thật lịch sử này? Đến một lúc nào đó chính thế hệ được giáo dục bằng dự thảo chương trình này sẽ quay lưng lại với tổ tiên và ông cha ta, sẽ quay lưng lại với quốc gia dân tộc. Đó là hậu quả khôn lường...

Lịch sử phải là môn học bắt buộc và môn độc lập trong chương trình GDPT.

GS. Vũ Dương Ninh, đại học Quốc gia Hà Nội cũng bày tỏ bức xúc và lo ngại khi cho rằng: Môn Lịch sử có số phận rất long đong khi bị coi nhẹ ở phổ thông. Cho đến hôm nay, dưới danh nghĩa “tích hợp” môn Lịch sử đã biến mất khỏi chương trình khi nó được vận dụng vào môn “Công dân với Tổ quốc”. Trong khi đó, thực tiễn cho thấy, môn Lịch sử, đặc biệt là lịch sử dân tộc là môn học có lợi thế nhất để tạo nên con người đó là người Việt Nam, khác với người Hàn Quốc, Trung Quốc hay một nước Châu Âu nào đó. Các nước có nền giáo dục tiên tiến đều coi trọng môn Lịch sử trong giáo dục con người cũng vì ý nghĩa đó...

Kết luận tại cuộc hội thảo, GS. NGND Phan Huy Lê, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhấn mạnh: “Trên cơ sở Hội thảo này, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam sẽ kiến nghị lên lãnh đạo cao nhất của Đảng, Nhà nước, Chính Phủ, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam... cần bảo vệ môn Lịch sử như một môn học độc lập, cơ bản và bắt buộc từ THCS đến THPT...".

GS. NGND Phan Huy Lê, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam: Việc xóa bỏ một môn học như vậy là tạo nên những lỗ hổng, những khoảng trống rất nguy hiểm cho nền giáo dục phổ thông, ảnh hưởng rất lớn đến nhiệm vụ đào tạo thế hệ trẻ trở thành công dân, những nguồn lực xây dựng và bảo vệ đất nước trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, khi mà trong lao động hòa bình phải luôn sẵn sàng bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ quốc gia.

GS.TS Trần Thị Vinh, Đại học Sư phạm Hà Nội: Bên cạnh đó, khi môn học Công dân với Tổ quốc hình thành, ai sẽ là người dạy nó khi mà hệ thống các trường sư phạm của Việt Nam và trên thế giới không đào tạo giáo viên dạy những môn lắp ghép những kiến thức mang tính chất “cưỡng duyên” như thế. Vấn đề tiếp theo là việc biên soạn tài liệu giảng dạy, học tập cho môn “tổng hợp” Công dân với tổ quốc hoàn toàn không thể thực hiện được bởi rất khó có thể tổng hợp 3 môn học có mục tiêu, định hướng khoa học, nội dung khác nhau để xây dựng thành một môn học mới.

Huyền Thanh

Tạm giam Chủ tịch Hội đồng Viện Khoa học quản lý giáo dục (IEMS)

Vụ án có quy mô đặc biệt lớn, hoạt động kéo dài, thủ đoạn tinh vi và có yếu tố nước ngoài. Dưới vỏ bọc tổ chức quốc tế, các đối tượng đã tổ chức hơn 120 kỳ thi, thu hút hơn 80.000 người tham gia, thu lời bất chính số tiền gần 200 tỷ đồng.

Triệt phá đường dây sản xuất giấm giả từ acid công nghiệp tại TP Hồ Chí Minh

Chiều 6/5, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã triệt phá đường dây sản xuất, buôn bán giấm ACETIC giả; khởi tố, bắt tạm giam 4 bị can về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm”.

Người dân bất an vì 2 tòa tháp 13 tầng gây tranh cãi

Các hộ dân cho rằng, 2 tòa tháp 13 tầng nằm trong dự án Nhà tang lễ quận Thanh Xuân (phường Khương Đình, Hà Nội) nhằm lưu trữ tro cốt sẽ ảnh hưởng đến đời sống hàng ngày, do đó, họ đã gửi đơn kiến nghị đến nhiều nơi.

Dấu hiệu lãng phí khi hàng trăm cơ sở nhà, đất công ở Huế chưa thực hiện theo phương án sắp xếp

Thanh tra TP Huế vừa có kết luận chỉ ra nhiều sai phạm trong quản lý, sử dụng nhà, đất công trên địa bàn. Đáng chú ý, có tới 245 cơ sở nhà, đất đã được phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý từ trước, nhưng đến thời điểm thanh tra vẫn chưa thực hiện được theo kế hoạch. Sự chậm trễ kéo dài trong tổ chức thực hiện đã làm giảm hiệu quả quản lý tài sản công.

U17 Việt Nam và phép thử cho chiến lược phát triển bóng đá trẻ

U17 Việt Nam bước vào Vòng chung kết (VCK) U17 châu Á 2026 với tâm thế của một đội bóng trẻ giàu khát vọng, nhưng phía sau trận ra quân gặp U17 Yemen không chỉ là câu chuyện điểm số. Đây còn là phép thử quan trọng cho quá trình phát triển bóng đá trẻ Việt Nam, nơi mỗi giải đấu châu lục đều trở thành thước đo về chất lượng đào tạo, bản lĩnh thi đấu và khả năng cạnh tranh của thế hệ kế cận.

CSGT Hà Nội siết chặt kỷ cương, xây dựng người chiến sĩ Công an mẫu mực, vì nhân dân phục vụ

Sáng 6/5, Phòng CSGT Công an TP Hà Nội tổ chức sơ kết 1 năm thực hiện Kế hoạch nâng cao hiệu quả các biện pháp phòng ngừa cán bộ, chiến sĩ sai phạm. Tham dự hội nghị có Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình, Cục trưởng Cục CSGT cùng đại diện Lãnh đạo Công an TP Hà Nội.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Chủ động ứng phó với mưa lớn, lốc, sét, mưa đá

Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia vừa có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và ven biển từ Quảng Ninh đến Quảng Ngãi về việc chủ động ứng phó với mưa lớn, lốc, sét, mưa đá, lũ quét, sạt lở đất và gió mạnh trên biển.

CLB Công an Hà Nội nhận cú hích tinh thần lớn trước đại chiến với Thép Xanh Nam Định

Ngày 6/5, CLB Công an Hà Nội (CAHN) tiếp tục đón nhận hàng loạt tin vui từ Ban tổ chức V.League 2025/2026 trước thềm cuộc đối đầu quan trọng với Thép Xanh Nam Định tại vòng 22.

Chuyển 9 trường hợp kinh doanh đa cấp có dấu hiệu vi phạm sang cơ quan Công an

Ủy ban Cạnh tranh quốc gia đã phối hợp chặt chẽ, hiệu quả với các cơ quan Công an các cấp trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm liên quan đến hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp.

CSGT kiểm soát chặt tuyến Hòa Lạc – Hòa Bình, ngăn ngừa vi phạm tốc độ

Hàng loạt tài xế chạy xe quá tốc độ bị tổ công tác của Đội CSGT số 11 (Phòng CSGT Công an TP Hà Nội) xử lý trong quá trình làm nhiệm vụ trên tuyến Hoà Lạc – Hoà Bình, đồng thời cảnh báo nguy hiểm đối với hành vi vi phạm này có thể dẫn tới tai nạn nghiêm trọng, thiệt hại về người và tài sản.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Là công trình đặc trưng của văn hóa Chăm Pa có nhiều giá trị khoa học, lịch sử, kiến trúc, di tích tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích.

Chủ nợ gửi 31 đơn vu khống để gây sức ép đòi nợ

Ngày 6/5, Công an tỉnh Bắc Ninh cho biết, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh vừa ra Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 1 đối tượng về tội “Vu khống” dưới hình thức gửi 31 đơn thư đến nhiều cơ quan chức năng, gây ảnh hưởng xấu đến uy tín, danh dự của người khác.

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến kiểm tra công tác tại Công an tỉnh Ninh Bình, Trại giam Nam Hà, Ninh Khánh

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến và đoàn công tác đã kiểm tra cơ sở vật chất tại Phân trại số 1, Trại giam Nam Hà; trực tiếp nắm tình hình, hỏi chuyện các phạm nhân đang học tập, lao động; động viên họ chấp hành tốt quy định về giam giữ, cải tạo tốt để hưởng khoan hồng.

Lâm Đồng: Sống ngột ngạt quanh trại heo bốc mùi nồng nặc

Nhiều năm nay, cuộc sống của hàng chục hộ dân tại xã Tân Hội (Lâm Đồng) bị đảo lộn khi mỗi ngày phải “chịu trận” trong bầu không khí đặc quánh mùi hôi thối bốc ra từ trang trại chăn nuôi nằm giữa khu dân cư. Những cánh cửa luôn đóng kín, những bữa cơm vội vã và nỗi ám ảnh dai dẳng đã trở thành thực tại ngột ngạt, ảnh hưởng tới sức khỏe và sinh hoạt thường nhật của người dân nơi đây.