Điều thí sinh cần biết về kỳ thi học sinh giỏi, thi vào lớp 10 THPT từ năm 2025

Đây là vấn đề hiện thu hút sự quan tâm của nhiều học sinh, giáo viên. Nhiều địa phương đã đề nghị Bộ GD&ĐT cần sớm có hướng dẫn về vấn đề này. Hiện nay, kỳ thi học sinh giỏi quốc gia do Bộ GD&ĐT tổ chức chỉ thực hiện ở bậc THPT nhưng ở bậc THCS, các địa phương vẫn đang duy trì kỳ thi học sinh giỏi cấp huyện/thị xã/thành phố/cấp tỉnh đối với học sinh lớp 9. Năm nay là năm thi học sinh giỏi cuối cùng của chương trình hiện hành năm 2006 gồm có 10 môn thi: Toán; Ngữ văn; Ngoại ngữ; Tin học; Giáo dục công dân; Vật lý; Hóa học; Sinh học; Lịch sử; Địa lý.

Tuy nhiên, từ năm học 2024-2025 tới đây, năm đầu tiên thực hiện chương trình GDPT 2018 ở lớp 9, nếu kỳ thi học sinh giỏi cấp THCS vẫn được các địa phương tổ chức sẽ còn lại 7 môn thi, gồm: Toán; Ngữ văn; Ngoại ngữ; Tin học; Giáo dục công dân; Khoa học Tự nhiên; Lịch sử và Địa lý. Vậy vấn đề đặt ra là việc thi học sinh giỏi ở lớp 9 và thi vào lớp 10 các trường THPT chuyên sẽ thi theo môn tích hợp gồm Khoa học Tự nhiên, Lịch sử và Địa lý hay thi theo các phân môn riêng là Vật lý, Hóa học, Sinh học, Lịch sử, Địa lý?

Bàn luận về vấn đề này, nhiều giáo viên cho rằng, việc thi học sinh giỏi lớp 9 và thi vào lớp 10 THPT chuyên nếu thực hiện theo các môn tích hợp sẽ gây ra rất nhiều áp lực cho học sinh cũng như các thầy cô. Chẳng hạn như đối với kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT chuyên, nếu học sinh sẽ phải học và thi cả 3 phân môn Vật lý, Hóa học, Sinh học cộng với 2 môn bắt buộc khác là Toán và Ngoại ngữ, tức là phải thi tận 5 môn, quá áp lực. Do đó, nhiều giáo viên đề xuất việc tổ chức thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT chuyên vẫn nên thi riêng môn chuyên như trước đây thay vì thi môn tích hợp.

Lý do là phương án này sẽ giảm áp lực ôn thi cho học sinh, giảm gánh nặng tài chính cho phụ huynh. Và quan trọng hơn, mục đích và định hướng của các trường THPT chuyên là chọn ra những học sinh có năng khiếu vượt trội ở từng môn học dạng đơn môn. Vì thế, nếu áp thi môn tích hợp sẽ khiến trường chuyên có thể chọn không đúng đối tượng. Chẳng hạn như một học sinh đỗ vào chuyên Lý nhờ điểm các phân môn Sinh học, Hóa học trong bài thi Khoa học Tự nhiên cao hơn trong khi vào học chuyên Lý, thực tế học sinh không cần quá giỏi về Sinh học và Hóa học và ngược lại.

Về vấn đề này, ông Nguyễn Xuân Thành, vụ trưởng Vụ Giáo dục trung học, Bộ GD&ĐT cho biết: Chương trình GDPT 2018 học môn Khoa học Tự nhiên chứ không phải học môn Vật lý, Hóa học, Sinh học; Lịch sử và Địa lý cũng vậy. Do đó, việc tuyển sinh vào lớp 10 trường THPT chuyên từ năm 2025 cũng phải thực hiện trên cơ sở chương trình hiện hành, tức các kỳ thi sẽ thi môn tích hợp chứ không thi đơn môn trong môn tích hợp. Theo đó, những học sinh dự tuyển vào lớp chuyên các môn Khoa học Tự nhiên như Vật lý, Hóa học, Sinh học thì môn chuyên phải thi sẽ là Khoa học tự nhiên. Tuy nhiên, đề thi có thể sẽ được tính toán để hàm lượng kiến thức các phân môn khác nhau, tương ứng với đối tượng dự thi vào lớp chuyên nào. Bộ GD&ĐT sẽ nghiên cứu và sớm có hướng dẫn để các địa phương áp dụng cho năm 2025.

Đối với kỳ thi học sinh giỏi, ông Thành cho rằng, kỳ thi chọn học sinh giỏi cấp quốc gia do Bộ GD&ĐT tổ chức chỉ áp dụng đối với học sinh THPT. Chương trình GDPT mới ban hành năm 2018 ở cấp học này không còn môn tích hợp Khoa học Tự nhiên, Lịch sử và Địa lý như cấp THCS nên việc thi cử vẫn diễn ra bình thường theo nguyên tắc học môn nào thi môn đó. Còn với các kỳ thi học sinh giỏi do Sở GD&ĐT tổ chức ở cấp học dưới sẽ do các địa phương chủ động theo hướng bám sát vào nội dung dạy học, các môn học trong chương trình GDPT năm 2018.