Xét tuyển kết hợp đang trở thành xu hướng chủ đạo để lựa chọn thí sinh toàn diện
Mùa tuyển sinh đại học năm 2026 đang chứng kiến sự gia tăng mạnh của các phương thức xét tuyển kết hợp. Thay vì chỉ dựa vào điểm thi tốt nghiệp THPT hay học bạ, nhiều trường đại học (ĐH) sử dụng đồng thời nhiều tiêu chí như điểm thi đánh giá năng lực, học bạ, chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế hay thành tích học tập nhằm đánh giá toàn diện năng lực người học.
Phương thức xét tuyển kết hợp đang “lên ngôi”
Theo đề án tuyển sinh của nhiều cơ sở đào tạo, năm 2026 tiếp tục chứng kiến xu hướng tăng mạnh tỷ lệ chỉ tiêu dành cho các phương thức xét tuyển kết hợp. Nhiều trường ĐH lớn đang chú trọng áp dụng phương thức này nhằm lựa chọn thí sinh có năng lực toàn diện.
Năm nay, Đại học Quốc gia TP HCM áp dụng phương thức xét tuyển tổng hợp thống nhất trong toàn hệ thống, cho phép thí sinh sử dụng đồng thời nhiều nguồn dữ liệu để xét tuyển. Cụ thể, thí sinh có thể sử dụng kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT, kết quả kì thi đánh giá năng lực do đại học này tổ chức, kết quả học tập THPT (học bạ) cùng một số tiêu chí bổ sung khác để tham gia xét tuyển. Cách tiếp cận này nhằm phản ánh năng lực học tập một cách toàn diện, hạn chế việc phụ thuộc vào một kết quả thi hoặc một thành tích học tập riêng.
Tương tự, hàng loạt trường ĐH lớn như ĐH Quốc gia Hà Nội, ĐH Bách khoa Hà Nội, ĐH Kinh tế Quốc dân, ĐH Ngoại thương, Học viện Ngân hàng… cũng tiếp tục mở rộng phương thức này. Theo đó, các trường kết hợp nhiều tiêu chí khác nhau như điểm thi tốt nghiệp THPT, kết quả học tập ở bậc THPT, chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế (IELTS, TOEFL), điểm các kỳ thi đánh giá năng lực hoặc bài kiểm tra tư duy để lựa chọn thí sinh phù hợp.
Đáng chú ý, không ít trường đại học đã mạnh dạn tăng tỷ lệ chỉ tiêu cho các phương thức xét tuyển kết hợp. Ở một số trường, chỉ tiêu dành cho phương thức này chiếm tỷ lệ áp đảo trong tổng số chỉ tiêu tuyển sinh và có ngành đào tạo gần như tuyển toàn bộ bằng phương thức kết hợp. Đơn cử như ĐH Kinh tế quốc dân chỉ dành 3% chỉ tiêu dành cho tuyển thẳng, 97% còn lại xét tuyển dựa trên điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc xét tuyển kết hợp với các chứng chỉ quốc tế (SAT, ACT, IELTS, TOEFL…) hoặc kết quả các kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy.
Năm nay, các học viện, trường CAND tiếp tục duy trì 3 phương thức tuyển sinh, trong đó, ngoài phương thức tuyển thẳng, 2 phương thức còn lại của các trường CAND đều là xét tuyển kết hợp. Trong đó, phương thức 2 là xét tuyển kết hợp chứng chỉ quốc tế với kết quả bài thi đánh giá của Bộ Công an và phương thức ba là xét tuyển kết hợp giữa điểm thi tốt nghiệp THPT với kết quả bài thi đánh giá của Bộ Công an. Trong bối cảnh giáo dục đại học ngày càng chú trọng đến năng lực thực chất của người học, việc kết hợp nhiều tiêu chí đánh giá được xem là bước đi phù hợp nhằm lựa chọn được thí sinh có năng lực toàn diện nhất phù hợp với mục tiêu đào tạo của lực lượng CAND.
Không chỉ các trường top đầu mà ngay cả với các trường ĐH top giữa và top dưới, trường ngoài công lập trước đây chủ yếu xét tuyển học bạ độc lập thì từ năm 2026 cũng đều phải điều chỉnh theo hướng xét tuyển kết hợp giữa điểm học bạ và điểm thi tốt nghiệp THPT để đảm bảo yêu cầu chung về chất lượng đầu vào theo quy chế tuyển sinh của Bộ GD&ĐT.
Chủ động nhiều phương án, tránh dồn vào một “cửa” duy nhất
Chia sẻ với PV Báo CAND, TS Đồng Mạnh Cường, chuyên gia tuyển sinh, Trưởng Khoa Kinh doanh, Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam cho rằng, trong vài năm gần đây, xu hướng xét tuyển kết hợp ngày càng phổ biến khi tuyển sinh ĐH tại Việt Nam đang chuyển từ cách đánh giá khá đồng loạt sang cách tiếp cận đa dạng hơn trong việc nhìn nhận năng lực của người học.
Các trường không chỉ tìm kiếm thí sinh có điểm số cao mà còn quan tâm đến mức độ phù hợp giữa năng lực của thí sinh và đặc thù của chương trình đào tạo. Điều này đặc biệt rõ ở những ngành như kinh doanh, công nghệ hoặc các chương trình đào tạo bằng tiếng Anh, nơi năng lực của sinh viên không chỉ thể hiện qua kết quả thi mà còn qua tư duy học thuật, năng lực ngoại ngữ và quá trình học tập tích lũy trong nhiều năm. Việc kết hợp nhiều tiêu chí đánh giá vì vậy giúp các trường lựa chọn được những sinh viên có khả năng thích nghi và phát triển tốt trong môi trường học tập hiện đại.
Trong bối cảnh các phương thức tuyển sinh đang hướng tới tính minh bạch và chuẩn hóa, TS Đồng Mạnh Cường lưu ý thí sinh nên chuẩn bị hồ sơ học tập theo hướng toàn diện và dài hạn - bao gồm kết quả học tập ổn định, năng lực ngoại ngữ và các kỹ năng cần thiết cho môi trường học tập và làm việc trong tương lai. Thay vì chỉ phụ thuộc vào kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT hay điểm học bạ, các em có thể tận dụng thế mạnh của mình ở nhiều khía cạnh khác nhau. Ví dụ, một thí sinh có học lực ổn định trong suốt ba năm THPT, đồng thời sở hữu chứng chỉ IELTS hoặc đạt điểm cao trong các kỳ thi đánh giá năng lực, hoàn toàn có thể đăng ký xét tuyển theo phương thức kết hợp để nâng cao cơ hội trúng tuyển...
GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD&ĐT cũng nhìn nhận, trong bối cảnh xét tuyển kết hợp đang trở thành xu hướng chủ đạo, thí sinh cần xây dựng chiến lược đăng ký xét tuyển phù hợp với năng lực và điều kiện của bản thân. Trước hết, các em cần tìm hiểu kỹ các phương thức tuyển sinh mà trường và ngành học mình quan tâm áp dụng trong năm 2026 để có thể tận dụng tốt nhất các lợi thế của bản thân. Bên cạnh đó, một điểm cần lưu ý là dù tham gia nhiều phương thức khác nhau, thí sinh vẫn phải đảm bảo hoàn thành kỳ thi tốt nghiệp THPT, điều kiện cần để được xét tuyển vào hầu hết các trường ĐH.