Mối họa lớn từ các “máy chém di động” trên đường phố

Dạo quanh các tuyến đường, nhất là các tuyến đường thuộc các xã, phường vùng ven TP Hồ Chí Minh, hình ảnh xe ba gác thay đổi kết cấu chở vật liệu xây dựng (gạch đá, tôn, sắt thép) di chuyển trên đường khá phổ biến.

Các tấm tôn sắc lẹm không được che chắn, những thanh sắt dài thườn thượt, dù để trên xe nhưng phần đuôi vẫn sà xuống đường, phần ngọn chỉa lên trời như những mũi chông khiến người tham gia giao thông không dám di chuyển gần, tìm mọi cách né tránh. Giữa dòng phương tiện đông đúc chỉ cần một cú thắng gấp hay va quệt nhẹ, những vật sắc nhọn (sắt, thép, tôn) trên xe có thể trở thành "lưỡi dao" đe dọa trực tiếp đến người đi đường.

Một số vụ TNGT thương tâm thời gian qua khi người đi đường va chạm với vật liệu chở trên các phương tiện này như: vụ người phụ nữ tử vong khi tông vào bó sắt đặt trên xe xích lô xảy ra trên đường 3/2; vụ ông P.M.H (SN 1985, quê Tây Ninh) khi di chuyển trên đường ĐT 743 (phường An Phú) bị xe ba gác chở 2 ống sắt lớn tông chết.

Hay vụ anh L.M.S. (SN 1999, ngụ TP Hồ Chí Minh) chở chị L. di chuyển trên quốc lộ 51 từ TP Hồ Chí Minh về Đồng Nai va chạm với xe chở tôn do H.V.H. (SN 1989, quê Đồng Tháp) điều khiển khiến anh S. bị đa chấn thương, đứt lìa bàn tay, tử vong trong bệnh viện, người phụ nữ đi cùng cũng bị chấn thương nặng.

Theo Phòng CSGT, Công an TP Hồ Chí Minh, nhiều năm qua, các đội trạm thuộc Phòng CSGT đã tăng cường công tác tuần tra, xử lý loại hình phương tiện này để tránh những vụ TNGT thương tâm. Qua công tác xử lý thực tế cho thấy, đa số các loại phương tiện này đều được lắp ráp trái phép, không có nguồn gốc, không đảm bảo an toàn kỹ thuật theo quy định.

Ngoài ra, những người điều khiển phương tiện này còn vi phạm nghiêm trọng các quy định về an toàn khi tham gia giao thông. Không ít trường hợp người điều khiển phương tiện không đội mũ bảo hiểm, ngang nhiên lưu thông vào các tuyến đường cấm, khu vực cấm hoặc đi ngược chiều; dừng, đỗ xe phương tiện chất đầy hàng một cách tùy tiện, chiếm dụng lòng đường, vỉa hè.

Một cán bộ Đội CSGT Hàng Xanh cho biết, trên các tuyến đường qua các phường xã như: Hạnh Thông, An Nhơn, Gò Vấp, An Hội Đông, Thông Tây Hội, An Hội Tây… mà đội phụ trách tình trạng xe ba gác chở vật liệu vẫn hoạt động thường xuyên, hằng ngày, tiềm ẩn nguy hiểm cho người đi đường. Các tổ công tác thuộc đội đã liên tục tuần tra xử lý ngăn chặn nguy cơ TNGT. Qua đó, chỉ trong vài tháng đầu năm 2026, đội đã lập biên bản, tịch thu 176 xe ba bánh tự chế, không có nguồn gốc.

Không chỉ có loại phương tiện tự chế chở vật liệu xây dựng gây nguy hiểm trên đường phố bị xử lý mà các loại xe máy tự chế kéo thùng chứa rác cồng kềnh gây mất mỹ quan đường phố, gây ô nhiễm môi trường, tiềm ẩn nguy cơ TNGT cao cũng bị đội kiểm tra xử lý. Trong 3 tháng đầu năm 2026, đội đã lập biên bản xử lý 1.380 trường hợp xe tự chế, xe không đảm bảo an toàn kỹ thuật vi phạm, trong đó ghi nhận nhiều trường hợp là xe thu gom rác của các cá nhân, cơ sở thu gom rác hoạt động trên địa bàn.

Đội CSGT Cát Lái quản lý chủ yếu là các tuyến đường thuộc TP Thủ Đức cũ, cửa ngỏ phía Đông thành phố, khu vực mà xe ba gác chở hàng hóa cồng kềnh, nguy hiểm hoạt động mạnh… Trung tá Lâm Quang Quốc, Đội trưởng Đội CSGT Cát Lái cho biết, quá trình kiểm tra cho thấy, các phương tiện này đều mất an toàn khi tham gia giao thông như hệ thống phanh (thắng) đảm bảo an toàn xuống cấp, đèn không hoạt động, chở hàng quá khổ,  nguồn gốc phương tiện không rõ ràng. “Nhiều chủ phương tiện vì lợi ích kinh tế mà bất chấp nguy hiểm, sử dụng xe cũ nát hoặc chất hàng cao ngất ngưỡng. Quan điểm của đội là kiểm tra, phát hiện, xử lý triệt để, không có ngoại lệ để lập lại kỷ cương và bảo vệ an toàn cho cộng đồng”-Trung tá Lâm Quang Quốc cho hay.

Anh Lê Quốc Phương, nhà ở khu vực cầu vượt An Sương bức xúc vì cả gia đình anh xém trở thành nạn nhân của phương tiện này. Trong lúc chở vợ và con di chuyển trên đường Lê Quang Đạo (quốc lộ 22) cũ thì bất ngờ tiếng máy xe ba gác nổ “ầm ầm” phía sau khiến anh Phương phải giảm tốc độ.

Người điều khiển xe ba gác  là một thanh niên còn khá trẻ, chở nhiều  tấm tôn dài, sắc lẹm trên xe nhưng không che chắn…lao qua rồi bất ngờ ôm cua vào hẻm: “Nhìn thấy mấy tấm tôn trên xe di chuyển trên đường sắc lẹm mà người điều khiển xe ba gác lại chạy ẩu, không quan sát các phương tiện khác mà cảm giác ớn lạnh giờ vẫn còn. Nếu không tấp vào lề kịp có lẽ vợ chồng và con tôi bị mấy tấm tôn này”lao” vào người rồi! Mấy nay thấy CSGT xử lý nghiêm các loại phương tiện này tôi cũng mừng, xử lý nghiêm thì sẽ giảm bớt các vụ TNGT thương tâm do phương tiện này gây ra!”-Anh Phương cho hay.

Tại khu vực ngoại thành, Đội CSGT An Sương cũng lập biên bản tịch thu nhiều phương tiện xe ba gác, xe tự chế để vận chuyển hàng hóa, vật liệu xây dựng trên các tuyến đường mà đội đảm trách, nhất là các tuyến đường xung quanh chợ đầu mối nông sản, thực phẩm Hóc Môn.

Chỉ trong nửa tháng 4/2026, đội đã phát hiện lập biên bản 194 trường hợp xe ba gác, xe tự chế không đảm bảo an toàn kỹ thuật, chở hàng vượt quá giới hạn quy định…, tạm giữ 19 phương tiện. “Có nhiều phương tiện chở sắt thép dài gấp nhiều lần phương tiện khiến người đi đường lo lắng, bức xúc!”, một cán bộ Đội CSGT An Sương cho hay.

Người lưu thông trên đường thì vui mừng khi CSGT xử lý quyết liệt cá “máy chém di động” trên đường phố, không còn nơm nớp lo sợ khi lưu thông cùng phương tiện ba gác chở vật liệu xây dựng trên đường, tránh được các rủi ro đáng tiếc xảy ra nếu va chạm với phương tiện này.  

Họ mong muốn cấm tuyệt đối phương tiện này lưu thông trên đường để đảm bảo TTATGT. Tuy nhiên, cũng có nhiều ý kiến cho rằng cần phải có phương tiện thay thế phù hợp xe ba gác, xe tự chế để vận chuyển vật liệu xây dựng trên đường phố, vì nhu cầu vận chuyển vật liệu xây dựng đối với các công trình nhỏ lẻ, trong hẻm, loại phương tiện này rất cần thiết.

Ngoài ra, những người hành nghề chạy xe ba gác, xe tự chế chủ yếu là dân lao động, phương tiện này là cần câu cơm nuôi sống cả gia đình họ, nếu không được phép sử dụng, “nồi cơm” của gia đình họ bị ảnh hưởng.

“Cấm thì đơn giản nhưng cần có giải pháp hợp lý để chở hàng hóa, nhất là loại mặt hàng trong xây dựng. Ví dụ tôi mua sắt để sửa chữa nhỏ nhà trong hẻm giá chỉ vài trăm ngàn, xe ba gác rất tiện lợi, chi phí rẻ. Còn với số sắt trên thuê xe ô tô, giá vận chuyển có khi cao hơn nhiều lần so với số sắt tôi mua; xe tải lại không thể vào trong hẻm nhỏ, tôi phải tốn tiền thuê người vận chuyển vào nhà, rất bất hợp lý!”-Anh Phùng Vinh Thế, nhà ở phường Bình Phú giải thích.

Xuất phát từ nhu cầu thực tế, việc phương tiện xe ba gác, xe tự chế thô sơ chở hàng hóa cồng kềnh, hàng hóa dễ gây TNGT này sẽ còn tồn tại và xuất hiện trên đường phố hòa cùng các loại phương tiện khác trên đường; rất khó xử lý triệt để nếu không có phương tiện thay thế an toàn, nhỏ gọn phù hợp với thành phố có nhiều tuyến hẻm như ở TP Hồ Chí Minh.

Tuy nhiên trước khi có phương tiện thay thế phù hợp, người điều khiển loại hình phương tiện này cần tuân thủ luật giao thông, đảm bảo an toàn khi vận chuyển hàng hóa, di chuyển vào những khung giờ vắng phương tiện di chuyển hay có đèn cảnh báo để giảm thiểu nguy cơ gây tai nạn cho các phương tiện trên đường.