Bầu cử Quốc hội Pháp: Sức hút Macron

• Tổng thống Pháp Emmanuel Macron từng theo nghiệp cầu thủ
• Góc nhìn khác về tân Tổng thống Pháp: Có một Macron yêu bóng đá

Hiện tượng Macron vụt tỏa sáng trong thời gian vận động bầu cử tổng thống và cuối cùng giành chiến thắng thuyết phục tại vòng 2 cuộc bầu cử hôm 7-5 vừa qua đã tạo nên cơn sốt người hâm mộ như một thần tượng. Từ đó dẫn đến một hiện tượng chưa từng có trong lịch sử bầu cử Quốc hội Pháp khi có đến hàng chục nghìn người thuộc nhiều thành phần khác nhau đăng ký tham gia ứng cử cho đảng La REM của Macron, trong khi tổng số ghế đại biểu Quốc hội cần bầu chỉ 577 ghế.

Hôm 11-5, đảng La République En Marche (La REM) thông báo danh sách 428 ứng cử viên của đảng này trong cuộc bầu cử Quốc hội Pháp vào tháng 6 tới, và hy vọng cuộc bầu cử này sẽ giúp cho Tổng thống mới nhậm chức Emmanuel Macron có thêm nhiều quyền lực để lãnh đạo đất nước, thực hiện tham vọng thay đổi nước Pháp của mình.

Ngoài danh sách 428 người nêu trên, các quan chức đảng La REM thừa nhận họ còn phải sàng lọc tiếp trong số hàng ngàn người đăng ký để tìm thêm 149 ứng cử viên nữa cho đủ số 577 ứng cử viên.

Đúng như lời hứa “làm mới đất nước” của tân Tổng thống Macron, 52% trong tổng số 428 người, chia đều cho hai giới nam và nữ, được chọn từ thành phần dân sự trong xã hội, trong đó người trẻ nhất mới 24 tuổi, cao niên nhất 72 tuổi, 93% người có công ăn việc làm, còn lại là thất nghiệp, hưu trí, sinh viên.

Thành phần tham gia danh sách ứng cử rất đa dạng. Đó là nữ đấu sĩ bò tót Marie Sara tranh ghế ở thị trấn Gard, miền Nam Pháp, với ứng cử viên nặng ký của đảng cực hữu FN là Gilbert Collard. Sara từng là vợ của vận động viên quần vợt Henri Leconte.

Cédric Villani, nhà toán học 43 tuổi từng đoạt huy chương Fields danh giá trong ngành toán học thế giới vào năm 2010 cũng sẽ tham gia ứng cử trong đảng của Macron tại khu ngoại ô Nam Paris. Trong danh sách còn có Eric Halphen, một thẩm phán chống tham nhũng nổi tiếng, và Marion Buchet, phi công lái máy bay chiến đấu trong cuộc chiến chống IS ở Syria.

Đặc biệt, La REM thừa nhận đã tuyển chọn 24 nghị sĩ mãn nhiệm của đảng Xã hội Pháp chuyển sang ủng hộ La REM, trong đó có cựu Thủ tướng Manuel Valls. Ngoài ra, một số người từ đảng Les Republicains cũng đang ngấp nghé.

Richard Ferrand, Tổng Thư ký đảng La REM cho biết, chỉ trong 4 tháng qua đã có khoảng 19.000 người nộp đơn đăng ký ứng cử nghị sĩ Quốc hội trong danh sách đảng La REM đợt này, chưa kể số người đăng ký tăng thêm kể từ ngày ông Macron giành chiến thắng.

Lãnh đạo đảng La REM đã tiến hành phỏng vấn khoảng 1.700 người để chọn lọc ra 428 người như đã công bố. Tổng thống Macron đã tuyên bố là sẽ chọn đủ số ứng cử viên cho tất cả các khu vực bầu cử, tương ứng với tổng số nghị sĩ được bầu.

Ông Ferrand cho biết, có 5 tiêu chí để lựa chọn người tham gia ứng cử cho đảng La REM, bao gồm: tính mới mẻ, cân bằng giới tính, liêm khiết, đa nguyên chính trị, hiểu biết và ủng hộ chương trình cải cách của ông Macron. Trên thực tế, dường như số người đáp ứng đủ 5 tiêu chí đặt ra không nhiều.

Ông Ferrand đổ lỗi cho các ứng cử viên thuộc thành phần chính khách nổi bật đăng ký tham gia vào giờ chót đã làm cho việc tuyển lựa ứng cử viên thêm khó khăn. Ông Ferrand đơn cử trường hợp điển hình nhất là cựu Thủ tướng Valls. Ông Valls là một chính khách kỳ cựu, giàu kinh nghiệm và phục vụ trong guồng máy nhà nước lâu năm nhưng không thuộc dạng chính khách nổi tiếng.

Rốt cuộc, ông Valls không được tuyển chọn vì lý do ông hiện vẫn thuộc về đảng Xã hội. Trong khi đó, ông Valls hiện cũng đang đối mặt với việc bị đảng Xã hội khai trừ.

Hôm 14-5, Emmanuel Macron đã chính thức tuyên thệ nhậm chức, hứa hẹn sẽ cải tổ toàn diện hệ thống chính trị và viết lại luật lao động của Pháp nhằm mục tiêu giảm số lượng thất nghiệp đại trà trong khi nền kinh tế đất nước vẫn còn nhiều khó khăn.

Trong tuyên ngôn tranh cử, Macron đã hứa sẽ mang lại sinh khí mới cho nền chính trị Pháp, với nhiều khuôn mặt mới, chưa ai biết đến và thuộc thành phần dân sự trong xã hội, trong đó khoảng một nửa là phụ nữ. Ông Macron muốn tránh các vết xe đổ của những người tiền nhiệm là luôn phải thay người giữa chừng, cho người mới thay thế.

Để thực hiện tham vọng cải tổ đó, Tổng thống Macron cần có một tỉ lệ đa số rõ nét trong Quốc hội Pháp. Giới quan sát cho rằng, trước mắt Tổng thống Macron “gặp may” khi thực hiện các nỗ lực đầy tham vọng của mình. Đảng Xã hội sắp mãn nhiệm kỳ đang rơi vào tình trạng “rối loạn đội hình”.

Tuy nhiên, Macron cũng cần phải dè chừng vì đảng đối lập Les Republicains đang dần dần chỉnh đốn đội hình với tham vọng giành chiến thắng trong kỳ bầu cử này.

Ngày 14-5, ngay sau khi tuyên thệ nhậm chức, Tổng thống Macron đã bắt tay ngay vào việc tổ chức bộ máy, giới thiệu người làm thủ tướng. Hồi tháng 4, ngay sau khi giành chiến thắng ở vòng 1 cuộc bầu cử tổng thống, Macron đã lập sẵn danh sách 14 ứng viên cho chức thủ tướng nhằm hỗ trợ ông thực hiện tham vọng cải tổ toàn diện kinh tế, chính trị nước Pháp, và cái tên đang được nhắc đến nhiều nhất là nghị sĩ Edouard Philippe.

Tiếp sau đó, ông sẽ bắt tay vào việc chuyển phong trào chính trị La REM thành một đảng chính trị chính thống nhằm chính thức trình danh sách ứng cử viên cho cuộc bầu cử quốc hội sắp tới.