Sri Lanka: Kết thúc cuộc nội chiến kéo dài hơn 1/4 thế kỷ
Những tin đồn về số phận của thủ lĩnh LTTE
Trong tuyên bố hôm 18/5, Tư lệnh quân đội, Trung tướng Sarath Fonseka nhấn mạnh, các tay súng LTTE đã bị tiêu diệt hoàn toàn. Thủ lĩnh LTTE Vellupillai Prabhakaran cũng bị bắn chết sáng 18/5 khi đang tìm cách thoát khỏi vòng vây của quân đội và xác của hắn cùng 2 vệ sĩ được tìm thấy trong một chiếc xe tải nhỏ bị bắn cháy.
Ngoài Vellupillai Prabhakaran, quân đội còn tiêu diệt thủ lĩnh chính trị LTTE Balasingham Nadesan cùng 2 chỉ huy cấp cao khác là Seevaratnam Puleedevan và Ramesh trong một cuộc tấn công đêm 17/5. Tuy nhiên vẫn có người cho rằng, Vellupillai Prabhakaran đã tự sát trước khi sào huyệt cuối cùng bị quân đội kiểm soát.
Được biết, có khá nhiều tay súng LTTE cũng đã tự sát khi bị quân đội bao vây. Nhưng có người khẳng định, Vellupillai Prabhakaran đã đào tẩu ra nước ngoài trước khi LTTE bị vây khốn. Giới quân sự cho biết, với quyết tâm tiêu diệt LTTE nên quân đội đã bao vây, đồng thời chặn đường rút chạy, thậm chí còn phá hủy 6 chiếc tàu khiến cho kế hoạch tháo chạy của lực lượng này bị phá sản.
Vellupillai Prabhakaran luôn được 200 tay súng LTTE bảo vệ sau khi ông ta bị Interpol truy nã toàn cầu vì nhiều cáo buộc khác nhau. Khi mới 22 tuổi, Vellupillai Prabhakaran đã thành lập LTTE (năm 1976) và trở thành Tổng tư lệnh của tổ chức này với tham vọng thành lập quốc gia riêng của người Tamil.
 |
| Thủ lĩnh Vellupillai Prabhakaran. |
Nhưng thất bại trên chiến trường cũng đồng nghĩa với việc chấm dứt khả năng thành lập một nhà nước độc lập cho người thiểu số Tamil ở vùng đông bắc Sri Lanka mà LTTE từng tuyên bố khi chống lại chính phủ hồi tháng 7/1983. Theo thống kê sơ bộ, kể từ khi phát động cuộc chiến chống LTTE (từ 20/1/2009) đến nay đã có khoảng 7.000 thường dân chết và gần 17.000 người khác bị thương.
Bộ trưởng Thông tin Anura Yapa nhấn mạnh, chính phủ muốn giải phóng đất nước khỏi những tên khủng bố và đây là lần đầu tiên Chính phủ Sri Lanka kiểm soát được toàn bộ lãnh thổ của đảo quốc này.
Trong tuyên bố của mình, Bộ trưởng Quốc phòng Mahinda Samarashinghe nhấn mạnh, ngoài việc tiêu diệt hơn 70 tay súng LTTE hôm 17/5, quân đội còn giải thoát an toàn cho khoảng 200.000 con tin bị lực lượng này cầm giữ trong suốt cuộc chiến vừa qua. Những người này được giải cứu khi quân đội tấn công vào sào huyệt cuối cùng của LTTE.
Người phát ngôn Bộ Quốc phòng, Tướng Udaya Nanayakkara cũng cho biết, đã đánh bại hoàn toàn LTTE và có ít nhất 5 lãnh đạo LTTE bị tiêu diệt trong các vụ tấn công hôm 17 và 18/5. Trong số này đáng chú ý có con trai cả của thủ lĩnh Vellupillai Prabhakaran là Charles Anthony, phụ trách tình báo của lực lượng này.
Giới chuyên môn đang tìm câu trả lời trước sự sụp đổ nhanh chóng của LTTE, một tổ chức từng kiểm soát một vùng rộng lớn ở miền Bắc Sri Lanka, thậm chí thành lập một nhà nước tự trị, cho dù không được bất cứ quốc gia nào trên thế giới thừa nhận. Giới phân tích cho rằng, một trong những thất bại của LTTE chính là họ bị 32 quốc gia trên thế giới liệt vào danh sách khủng bố.
Đầu tháng 2/2009, Liên Hiệp Quốc (LHQ) và cộng đồng quốc tế từng đề nghị LTTE hạ vũ khí, từ bỏ bạo lực, chấp nhận những điều khoản của chính phủ về ân xá và tham gia chính trường với tư cách là một đảng phái chính trị trong quá trình tìm kiếm giải pháp hòa bình bền vững cho Sri Lanka, nhưng bất thành.
Thách thức khác nhau
Tuyên bố hôm 18/5 của Trung tướng Sarath Fonseka đã tạo điều kiện thuận lợi để Tổng thống Mahinda Rajapakse tuyên bố trước quốc dân đồng bào (19/5) về việc chấm dứt cuộc nội chiến kéo dài nhất trong lịch sử nước này. Tổng thống Mahinda Rajapaksa từng tuyên bố, sẽ bắt đầu đàm phán chia sẻ quyền lực cũng như hòa giải chính trị giữa cộng đồng Tamil thiểu số (chiếm 14% dân số) với cộng đồng Sinhalese đa số (chiếm 74% dân số).
Đại đa số người dân đều vui mừng trước thắng lợi của quân đội, nhưng không phải ai cũng lạc quan như vậy. Mối quan tâm lớn nhất hiện nay của mọi người vẫn là khả năng hòa giải dân tộc sau khi LTTE bị tiêu diệt. Ngày 9/3/2009, khoảng 2.000 tay súng LTTE đã gia nhập đảng Tự do
Ông Vinayagamoorthy Muralitharan, một trong những thủ lĩnh của LTTE đã tuyên thệ nhậm chức Bộ trưởng Hòa hợp dân tộc. Được biết, sau khi rời LTTE (2004), ông Vinayagamoorthy Muralitharan đã giúp quân đội đánh chiếm huyện Batticaloa. Đây là một trong những thành công quân sự lớn nhất của quân đội, mở đầu sự sụp đổ của LTTE hiện nay.
Giới bình luận cũng nhận định, không nên quá lạc quan trước thắng lợi hiện nay cho dù LTTE thừa nhận thất bại (ngày 17/5) trên mọi phương diện trong cuộc chiến vừa qua. Giới quan sát nhấn mạnh, tuy LTTE đã bị đánh bại nhưng việc hàn gắn vết thương chiến tranh, cũng như hòa giải dân tộc là một thách thức không nhỏ đối với Tổng thống Mahinda Rajapakse. Một số quốc gia cũng lên tiếng cảnh báo, vẫn có thể xảy ra giao tranh cho dù quân đội đã kiểm soát toàn bộ vùng lãnh thổ do LTTE chiếm đóng trước đây.
Phát ngôn viên của LHQ Gordon Weiss nhấn mạnh, Chính phủ
Theo thống kê sơ bộ, cuộc nội chiến kéo dài hơn 1/4 thế kỷ đã cướp đi sinh mạng của ít nhất 70.000 người, chưa kể con số thương vong trong cuộc tổng tấn công vừa qua. Theo thông tin đăng trên tờ World Socialist, Mỹ đang có kế hoạch “kiểm soát Sri Lanka” và việc này đã giao cho Lữ đoàn lính thủy đánh bộ viễn chinh thuộc Bộ Tư lệnh Thái Bình dương (PACOM) thực hiện