Đường dây làm giả chứng chỉ nghề, thẻ an toàn lao động được khám phá như thế nào?

Bài 1: Hành trình lần tìm các mắt xích

Kết quả đấu tranh, đến 30/9, Cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hải Dương đã khởi tố vụ án “Giả mạo trong công tác”; “Làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức”; khởi tố bị can đối với 40  đối tượng.

“Điểm nhấn quan trọng, quyết định thành công của chuyên án là việc cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hải Dương nhanh chóng dựng được khung, bộ máy hoạt động của đường dây; xác định được vai trò của đối tượng cầm đầu Mai Ngọc Vinh cùng một số chân rết. Từ đó, đã chọn điểm đột phá, bắt giữ lần lượt các đối tượng trong vụ án”- trao đổi với chúng tôi, Thượng tá Hoàng Kim Thái, Trưởng phòng ANĐT Công an tỉnh Hải Dương cho biết.

Trước đó, qua công tác quản lý địa bàn, quản lý nghiệp vụ, Phòng ANĐT Công an tỉnh Hải Dương có thông tin về một đường dây nghi vấn mua bán chứng chỉ đào tạo nghề, thẻ an toàn lao động không qua đào tạo, sát hạch… Việc sử dụng các chứng chỉ không qua đào tạo, sát hạch sẽ dẫn đến việc không đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành các thiết bị, gây mất an toàn lao động, đồng thời ảnh hưởng đến công tác giáo dục và đào tạo.

Nhận định như vậy, Phòng ANĐT Công an tỉnh Hải Dương báo cáo và được sự đồng ý của đồng chí Giám đốc và Phó giám đốc Công an tỉnh Hải Dương đã phối hợp với các trinh sát Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm công nghệ cao (ANM&PCTP), các phòng nghiệp vụ an ninh xác minh nguồn tin.

Quá trình thu thập thông tin, tổ công tác của hai đơn vị nghiệp vụ phát hiện các loại chứng chỉ nghề và thẻ an toàn không qua huấn luyện, đào tạo sát hạch…, thường được người mua sử dụng xin việc vào các khu công nghiệp, một số công ty tư nhân và tham gia thi công tại các công trường… Để mua được các loại giấy tờ trên, người có nhu cầu sẽ liên lạc với đối tượng trong đường dây bằng hai hình thức, một là qua các website quảng cáo trên mạng, hai là được tư vấn mua “hàng” qua một “chân rết” trên địa bàn tỉnh Hải Dương.

Quá trình thu thập tài liệu, tổ công tác của hai đơn vị còn phát hiện, không chỉ các cá nhân mà một số công ty cũng chủ động liên hệ với “chân rết” này để mua một số lượng lớn các chứng chỉ nghề và thẻ an toàn, không qua huấn luyện, đào tạo, sát hạch… Đáng chú ý, trong số đó có cả những công ty kiểm định về an toàn.

Trong quá trình kiểm tra, thay vì việc hướng dẫn cho các doanh nghiệp thực hiện theo đúng quy định của pháp luật thì họ lại trở thành “môi giới” để các doanh nghiệp mua, bán các loại giấy tờ trên… Sau nhiều ngày dày công thu thập tài liệu, tổ công tác đã phát hiện đối tượng bán các chứng chỉ giả trên là Lê Văn Tường (29 tuổi, trú tại phường Phả Lại, Chí Linh), là cộng tác viên của Trường Kinh tế kỹ thuật (KTKT) Trường Sơn, có địa chỉ tại TP Hồ Chí Minh.   

Sau khi báo cáo và được sự đồng ý của đồng chí Giám đốc và Phó giám đốc, Thủ trưởng Cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hải Dương, một tổ công tác của Phòng ANĐT đã vào TP Hồ Chí Minh. Khi có mặt ở các tỉnh phía Nam, các trinh sát và điều tra viên phải đối mặt với một khó khăn khác. Đó là địa chỉ đăng tải trên website của Trường KTKT Trường Sơn là địa chỉ giả. Giữa một thành phố rộng lớn, việc tìm kiếm thông tin không khác gì mò kim đáy bể. Sau một thời gian rà soát, tổ công tác đã xác định được nơi đặt văn phòng đại diện của đối tượng này; dựng được khung, bộ máy của đường dây phạm tội.

Ngày 2/4, các lực lượng nghiệp vụ của Công an tỉnh Hải Dương đã phát hiện và thu giữ của Nguyễn Thu Lan, một mắt xích quan trọng trong đường dây, 43 chứng chỉ của Trường KTKT Trường Sơn khi Lan mang đi gửi cho khách hàng qua một bưu cục tại đường Phan Văn Trị, quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh. Cơ quan ANĐT đã thực hiện việc khám xét khẩn cấp văn phòng của Trường KTKT Trường Sơn; thu giữ được nhiều tài liệu có liên quan, trong đó có những chứng chỉ được đóng dấu khống.

Ngay tối hôm đó, Thượng tá Hoàng Kim Thái, Trưởng phòng ANĐT Công an tỉnh Hải Dương đã vào TP Hồ Chí Minh trực tiếp chỉ đạo việc phá án. Với sự giúp đỡ của Cục ANĐT và Công an các tỉnh, thành phía Nam, ban chuyên án đã đồng loạt thực hiện việc khám xét ở nhiều địa điểm; trực tiếp đấu tranh với các đối tượng là nhân viên của nhà trường.

Căn cứ vào các tài liệu thu thập được, ngày 13/4, Cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hải Dương đã ra quyết định khởi tố bị can và thực hiện lệnh bắt tạm giam Nguyễn Văn Chung (SN 1992, trú tại tỉnh Nam Định), Phó Hiệu trưởng Trường KTKT Trường Sơn. Khai thác “nóng” đối tượng, trong vòng khoảng 1 giờ, các đơn vị nghiệp vụ đồng thời đã bắt giữ nhiều đối tượng khác. Đặc biệt, từ lời khai của Chung, cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hải Dương làm rõ hành vi vi phạm của Nguyễn Văn Hậu (SN 1996, cũng trú tại Nam Định), Phó Hiệu trưởng Trường KTKT miền Nam. 

Sau khi bắt giữ các đối tượng, tổ công tác lại tiếp tục xây dựng kế hoạch, đảm bảo việc áp giải an toàn 10 đối tượng về TP Hải Dương.

Từ lời khai của các đối tượng, các điều tra viên đã xác định được vai trò chủ mưu, cầm đầu của đối tượng Mai Ngọc Vinh (SN 1990, trú tại quận 12, TP Hồ Chí Minh). Song việc củng cố chứng cứ, làm rõ hành vi phạm tội của Vinh không dễ dàng. Một điều tra viên của Phòng ANĐT Công an tỉnh Hải Dương cho biết: Các chứng cứ thu được trong vụ án này là chứng cứ điện tử nên cơ quan ANĐT phải phối hợp với Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Hải Dương và các đơn vị nghiệp vụ đánh giá các chứng cứ.

Trong khi đó, thủ đoạn phạm tội của Vinh rất tinh vi. Cụ thể, để có tư cách pháp nhân, Vinh thu gom các trường, cơ sở dạy nghề hoạt động không có hiệu quả. Sau đó, đối tượng thuê người đứng tên đại diện pháp luật của các trường, còn anh ta đứng ở sau chỉ đạo toàn bộ việc cấp, bán các chứng chỉ nghề, thẻ an toàn lao động không qua huấn luyện, đào tạo, sát hạch. Đồng thời, Vinh đã chỉ đạo các đối tượng trong đường dây đăng tải thông tin của người mua chứng chỉ nghề, thẻ an toàn lao động trên hệ thống website. Vì thế, khi các đơn vị chức năng kiểm tra trên hệ thống không phát hiện được thật hay giả.

Vào thời điểm bị bắt giữ, Vinh đang khai trương một nhà hàng rất lớn, đối tượng hết sức ngỡ ngàng. Từ đây, một đường dây phạm tội tinh vi đã được điều tra, làm rõ.