Làm rõ những vấn đề mới trong công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can

Tham dự hội nghị có các đồng chí trong Ban Chỉ đạo tổng kết công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can của lực lượng CSĐT Bộ Công an; Ban Giám đốc Công an tỉnh; Thủ trưởng, Phó Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Công an cấp tỉnh và cấp huyện trên địa bàn toàn tỉnh Thanh Hóa.

Theo thống kê của Công an tỉnh Thanh Hóa, từ năm 2012 đến năm 2022, tội phạm về trật tự xã hội trên địa bàn xảy ra 17.638 vụ, 33.024 đối tượng liên quan; hàng năm tình hình hoạt động của các loại tội phạm về trật tự xã hội trên địa bàn được kiềm chế và kéo giảm từ 5 đến 6% số vụ so với năm trước đó, tỷ lệ điều tra khám phá hằng năm trên 80%. Trong 10 năm qua, tội phạm trên địa bàn tỉnh giảm 19,1% (1478/1825 vụ).

Để có những kết quả trên, thời gian qua, Công an tỉnh Thanh Hóa luôn quan tâm, chỉ đạo tổ chức, thực hiện đầy đủ các quy định của pháp luật liên quan đến công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can đến đội ngũ điều tra viên, cán bộ điều tra đảm bảo đúng quy định của pháp luật.

Hàng tháng, hàng quý đều tổ chức tổng kết, đánh giá, rút kinh nghiệm công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can... Do vậy, trong 10 năm qua, quá trình hỏi cung bị can do Công an tỉnh Thanh Hóa thực hiện luôn đảm bảo nguyên tắc khách quan, thận trọng; nguyên tắc pháp chế; nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện, đầy đủ, bí mật thông tin.

Báo cáo tại hội nghị cũng khẳng định, những chiến thuật lấy lời khai, hỏi cung bị can, bị cáo của lực lượng CSĐT đang được áp dụng vẫn còn nguyên giá trị, được xem là những chỉ dẫn có tính khái quát cao, phù hợp với thực tiễn công tác phòng, chống tội phạm. Tuy nhiên, trong giai đoạn hiện nay, với xu thế phát triển chung của thế giới, nhất là thời đại phát triển mạnh công nghiệp 4.0, tình hình tội phạm diễn biến ngày càng phức tạp, thủ đoạn tinh vi, đòi hỏi việc áp dụng chiến thuật lấy lời khai, hỏi cung bị can cần có những bổ sung, thay đổi kịp thời.

Tại hội nghị, có 8 tham luận của đại diện các phòng nghiệp vụ khối điều tra và Công an các đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Các tham luận tập trung nêu bật những phương thức, cách thức thực hiện có hiệu quả trong quá trình lấy lời khai, hỏi cung bị can. Đồng thời, các tham luận cũng nêu lên những khó khăn, bất cập cần sửa đổi, bổ sung trong hoạt động lấy lời khai, hỏi cung bị can, đáp ứng công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới. 

Trong giai đoạn hiện nay, để đáp ứng yêu cầu công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can đề ra, vai trò của điều tra viên là hết sức quan trọng, đòi hỏi điều tra viên ngoài việc phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, có kiến thức pháp luật, trình độ nghiệp vụ, có tư duy tổng hợp logic, khoa học, có khả năng phân tích, đánh giá chứng cứ, còn phải có kiến thức, am hiểu khoa học - công nghệ về thu thập, xử lý tài liệu, chứng cứ điện tử. Đặc biệt, phải có kiến thức về chuyên ngành, lĩnh vực mà mình tham gia đấu tranh, lấy lời khai, hỏi cung bị can... 

Từ những đòi hỏi đó, điều tra viên phải không ngừng tự rèn luyện bản lĩnh chính trị vững vàng, không ngừng giữ gìn, trau dồi phẩm chất đạo đức, vượt qua được các cám dỗ, có hiểu biết phong phú về đời sống xã hội, tâm lý con người, có tinh thần tận tụy với công việc, nêu cao ý thức “đạo đức nghề”.

Tiếp tục tự học tập nâng cao trình độ nghiệp vụ, chuyên môn, đặc biệt là am hiểu về khoa học - công nghệ để kịp thời phát hiện, thu thập, sử dụng các tài liệu, chứng cứ dữ liệu điện tử và tự học tập, nghiên cứu, bổ sung các kiến thức chuyên ngành phục vụ cho công tác của bản thân, khẳng định được vai trò của điều tra viên “vừa hồng, vừa chuyên", gắn với việc sử dụng linh hoạt các tài liệu trinh sát với tài liệu điều tra tố tụng một cách có hiệu quả, đảm bảo nghiệp vụ và pháp luật.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Duy Ngọc ghi nhận, biểu dương và đánh giá cao những kết quả Công an tỉnh Thanh Hóa đã đạt được trong thời gian qua; đặc biệt là việc chuẩn bị và tổ chức hội nghị tổng kết 10 năm công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can của lực lượng CSĐT công phu, bài bản.

Đồng chí Thứ trưởng khẳng định, công tác lấy lời khai, hỏi cung được tất cả các thế hệ lãnh đạo Bộ quan tâm và coi đây là công tác khoa học. Để tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác lấy lời khai, hỏi cung bị can trong thời gian tới, Thứ trưởng Nguyễn Duy Ngọc lưu ý, trước tiên phải nhận diện rõ tội phạm, từ đó có các nhận thức, giải pháp phù hợp. Nếu không nhận diện rõ, sẽ định hướng điều tra sai lệch, không hiệu quả. Sau mỗi vụ án, cần có công tác tổng kết để rút ra kinh nghiệm, đặc biệt quan tâm lĩnh vực tội phạm công nghệ cao trên không gian mạng...