Nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh tội phạm ma túy (bài 4)

“Chặt đứt” nhiều đường dây ma túy “khủng”

Có một số vụ án mà lãnh đạo cũng như các trinh sát Phòng Cảnh sát ĐTTP về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh luôn nhắc tới bởi hành trình phá án đầy khó khăn, như vụ đường dây bào chế, mua bán trái phép ma túy tổng hợp có tính chất xuyên quốc gia, hoạt động liên tỉnh do đối tượng Lê Minh Trí (Trí “cá voi”, SN 1990) cầm đầu, Công an TP Hồ Chí Minh đã triệt phá toàn bộ đường dây vào cuối tháng 4/2023.

Quá trình điều tra, xác minh, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh xác định từ khoảng cuối năm 2021, đối tượng Trí “cá voi” đã móc nối với các đối tượng người Việt Nam định cư tại Pháp để đặt mua bột thuốc lắc (MDMA). Sau đó, vận chuyển qua tuyến hàng không hoặc lợi dụng dịch vụ bưu điện chuyển phát nhanh quốc tế, giao hàng dưới hình thức “door-to-door” (giao hàng tận nơi) để vận chuyển về TP Hồ Chí Minh cất giấu, bào chế ma túy thành phẩm.

Từ 106kg bột thuốc lắc, Trí “cá voi” và đồng bọn đã pha trộn với các chất bột hóa học khác để bào chế ra hơn 230kg thuốc lắc thành phẩm dạng viên (tương đương hơn 450.000 viên thuốc lắc), đem đi tiêu thụ tại nhiều điểm trên địa bàn TP Hồ Chí Minh và một số tỉnh, thành phố khác, thu lợi bất chính hàng chục tỷ đồng.

Căn cứ các tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 20/4/2023, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã bắt giữ toàn bộ các đối tượng trong đường dây này. Tiến hành khám xét khẩn cấp các địa điểm là chỗ ở, nơi cất giấu, bào chế, đóng gói thuốc lắc của các đối tượng, cơ quan điều tra phát hiện, thu giữ hơn 16.000 viên thuốc lắc thành phẩm; hàng trăm kg chất hóa học các loại là nguyên liệu để pha trộn, bào chế thuốc lắc; nhiều máy móc, phương tiện và các tang vật khác có liên quan.

Kết thúc chuyên án, Công an TP Hồ Chí Minh đã bắt giữ 21 đối tượng (trong đó có đối tượng chủ mưu, cầm đầu); thu giữ hơn 18.000 viên ma túy tổng hợp, 900 gram Ketamine, 120 gói “nước vui” và 21 gói chứa chất tinh thể không màu và các viên nén các loại, cùng toàn bộ phương tiện, thiết bị, nguyên liệu để phục vụ quá trình bào chế, nghiên cứu sản xuất thuốc lắc…

Ngoài chuyên án trên thì chuyên án đấu tranh, triệt phá đường dây vận chuyển trái phép chất ma túy với số lượng lớn từ Campuchia về TP Hồ Chí Minh tiêu thụ do đối tượng Chu Bá Chung (SN 1984; người Việt, mang quốc tịch Canada) sinh sống ở Campuchia cầm đầu, điều hành cũng đặc biệt không kém.

Theo Thượng úy Trần Vĩnh Chiến, cán bộ Phòng Cảnh sát ĐTTP về ma túy, quan điểm chỉ đạo của Ban Chuyên án là phải khám phá, bắt giữ, xử lý triệt để các đối tượng chủ mưu cầm đầu, các đối tượng có vai trò giúp sức, kể cả số đối tượng nghiện mua ma túy của các đối tượng trong đường dây này về sử dụng. Trong đó, đối tượng Chu Bá Chung, cầm đầu đường dây, sinh sống ở Campuchia và thường qua lại Việt Nam để tổ chức, điều hành và các đối tượng gồm cả trong nước và ngoài nước (Campuchia) đã cấu kết, phối hợp chặt chẽ với nhau để hình thành nên đường dây tội phạm này.

Kết quả khám phá chuyên án này, Phòng Cảnh sát ĐTTP về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố, tạm giam 9 đối tượng để điều tra về hành vi mua bán, vận chuyển, tàng trữ trái phép chất ma túy, chuyển địa phương xử lý hành chính 5 đối tượng về hành vi sử dụng trái phép chất ma túy. Tang vật thu giữ tổng cộng 94,984kg ma túy các loại (gồm: 51,410kg MA; 11,518kg heroin; 21,201kg Ketamine và 10,854kg MDMA)…

Trong chuyên án truy xét VN10 (liên quan đến vụ 4 nữ tiếp viên hàng không bị lợi dụng xách ma túy từ châu Âu về TP Hồ Chí Minh vào ngày 16/3/2023 tại sân bay Tân Sơn Nhất) được dư luận đặc biệt quan tâm. Theo Thiếu tướng Mai Hoàng, Phó Giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh, chỉ tính riêng chuyên án này, đến nay Công an TP Hồ Chí Minh đã triệt phá hơn 180 đường dây, khởi tố 543 bị can, thu giữ hơn 212kg ma túy các loại. Bước đầu, cơ quan Công an chứng minh các đối tượng bị bắt giữ đã giao dịch mua bán ma túy với số tiền hơn 25.000 tỷ đồng…

Mới đây nhất, Công an TP Hồ Chí Minh đã tạm giữ hình sự 3 đối tượng (trong đó có 2 người nước ngoài) trong đường dây vận chuyển số lượng lớn ma túy từ TP Hồ Chí Minh đi Đài Loan (Trung Quốc).

Từ công tác quản lý cư trú đối với người nước ngoài và phát động phong trào toàn dân tố giác tội phạm, Công an TP Hồ Chí Minh phát hiện 2 người nước ngoài lưu trú nhưng không làm thủ tục đăng ký tạm trú, sau khi tiến hành kiểm tra hành chính tại một căn hộ ngăn phòng cho thuê trên địa bàn quận 1. Đáng chú ý, tại căn phòng, nhiều va li có chứa 184 bánh heroin và một số máy móc, phương tiện nghi vấn dùng để gia công, chia nhỏ, đóng gói ma túy (gồm: 1 máy xay, 1 máy ép, 1 máy hàn nhiệt và nhiều ống kim loại rỗng dạng vỏ cục pin bán thành phẩm) được phát hiện cất giấu trong ngăn bếp…

Tại cơ quan Công an, 2 đối tượng người nước ngoài thừa nhận nhập cảnh vào Việt Nam qua các cửa khẩu đường bộ tại tỉnh An Giang từ ngày 15/3/2024. Sau đó, 2 người này di chuyển về TP Hồ Chí Minh để lưu trú trong thời gian chờ nhận 184 bánh heroin để tiếp tục vận chuyển về Đài Loan (Trung Quốc) tiêu thụ.

Kết hợp đấu tranh với phòng ngừa

Từ nhiều vụ án ma túy lớn bị triệt phá, cho thấy sự cố gắng, nỗ lực của lực lượng Công an TP Hồ Chí Minh trong phát hiện, đấu tranh các đường dây tội phạm ma túy là “Không đánh khúc giữa mà bắt toàn bộ đường dây, tổ chức tội phạm về ma túy, đối tượng chủ mưu, cầm đầu”. Tuy nhiên, qua đó cũng phản ánh tình hình tội phạm ma túy trên địa bàn thành phố đang diễn biến hết sức phức tạp, “địa bàn nóng” về tội phạm ma túy. Các cá nhân, tổ chức tội phạm ma túy thế giới lợi dụng địa bàn thành phố làm nơi trung chuyển, tiêu thụ ma túy, thậm chí bào chế, sản xuất ma túy...

Theo Thiếu tướng Mai Hoàng, những vấn đề truyền thống của tội phạm ma túy hiện đang phức tạp trở lại, đó là sự gia tăng về hoạt động với đường dây vận chuyển ma túy gồm cả heroin và ma túy tổng hợp từ vùng tam giác vàng đưa về TP Hồ Chí Minh tiêu thụ. Các đường dây tội phạm này còn lợi dụng các chính sách xuất nhập khẩu hàng hóa để vận chuyển đi nước thứ ba bằng đường biển và đường hàng không. Các đối tượng phạm tội về ma túy liên kết chặt chẽ với đối tượng người nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài để vận chuyển, mua bán ma túy qua biên giới, được trang bị vũ khí nóng, sẵn sàng chống trả quyết liệt khi bị truy bắt...

Trong nước, xuất hiện các dòng dịch chuyển ma túy từ các tỉnh phía Bắc vào TP Hồ Chí Minh và ngược lại qua đường không, đường bộ, đường sắt… Đáng chú ý, đã xuất hiện các băng nhóm tội phạm gia công, bào chế và nghiên cứu sản xuất ma túy tổng hợp từ nguồn ma túy hoặc tiền chất ma túy...

Thực tế qua các vụ án kể trên, cho thấy ma túy sau khi tập kết ở TP Hồ Chí Minh đã được cất ở kho hàng, xưởng sản xuất của các công ty bình phong, căn hộ chung cư, nhà trọ để tránh bị phát hiện...

Cũng theo Thiếu tướng Mai Hoàng, cùng với việc đấu tranh, triệt phá các đường dây vận chuyển, mua bán trái phép chất ma túy từ nước ngoài về TP Hồ Chí Minh, hiện Công an TP Hồ Chí Minh cũng đã rà soát, quản lý 256 điểm kinh doanh dịch vụ nhạy cảm và 56 khu chung cư có nguy cơ bị lợi dụng để tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Qua phân tích lượng ma túy thu giữ từ đầu năm 2020 đến nay, ma túy tổng hợp chiếm phần lớn với hơn 73%. Điều này cho thấy xu hướng dịch chuyển nguồn ma túy truyền thống (thuốc phiện, heroin) sang ma túy tổng hợp và mới hơn là ma túy “cỏ Mỹ”, cần sa… ngày càng cao.

Do đó, bên cạnh việc tuyệt đối “không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống”, đẩy mạnh các biện pháp điều tra, triệt phá các đường dây tội phạm về ma túy, không để tội phạm ma túy lợi dụng thành phố làm nơi sản xuất, trung chuyển ma túy trong và ngoài nước, Công an thành phố cũng đã tăng cường quản lý, ngăn chặn các hoạt động mua bán, tổ chức, sử dụng ma túy trá hình (tại các quán bar, karaoke…, tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức của các tầng lớp nhân dân về ý nghĩa, vai trò, tầm quan trọng của công tác phòng, chống, tác hại của ma túy…

Cùng với đó là kết hợp chặt chẽ giữa phòng và chống, nghiên cứu và đề xuất các giải pháp, biện pháp cai nghiện ma túy bắt buộc nhằm nâng cao hiệu quả công tác cai nghiện ma túy cho đối tượng nghiện; tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác quản lý, giáo dục, giúp đỡ người sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng; tăng cường phòng, chống tái nghiện và vi phạm pháp luật của người được hồi gia tái hòa nhập cộng đồng; thực hiện tốt việc quản lý sau cai nghiện tại địa phương, cơ sở…