Bao giờ giải quyết được việc thiếu thuốc, trang thiết bị y tế?

Ngày 3/3, tại phiên họp báo thường kỳ của Chính phủ, trả lời câu hỏi của phóng viên liên quan đến việc thiếu thuốc vật tư, trang thiết bị y tế hiện nay đang diễn ra tương đối nghiêm trọng tại một số bệnh viện và tình trạng "chảy máu chất xám" trong ngành y tế, Thứ trưởng Bộ Y tế Lê Đức Luận cho biết, về tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế vừa qua diễn ra ở một số bệnh viện, cơ sở y tế, do một số nguyên nhân cơ bản là: sau dịch bệnh nguồn cung về hàng hóa, đặc biệt là trang thiết bị, thuốc có dấu hiệu khan hiếm; giá cả biến động, có loại biến động cao; nhu cầu khám bệnh của nhân dân sau dịch bệnh cũng tăng rất nhiều; một số hợp đồng cung ứng trước đây đã kí, nhiều hợp đồng liên quan đến hóa chất, vật tư thời hạn chỉ 1 năm, đăng ký tháng 7 năm ngoái thì đến tháng 7 năm nay là hết hạn.

Theo Nghị quyết 144 của Chính phủ, các hợp đồng đó không được tiếp tục, hiện chúng ta đang tháo gỡ; tình trạng gia hạn cấp giấy phép bị quá tải; nhiều gói thầu không tìm được nhà thầu mua sắm. Có gói thầu phải đấu thầu 2, 3 lần mới có người cung ứng; nhân lực thực hiện công tác đấu thầu không đáp ứng yêu cầu; có tâm lý e ngại trong việc mua sắm các loại hàng hóa, đặc biệt là trang thiết bị, thuốc, vật tư y tế…

“Thời gian qua, Bộ Y tế rất tích cực phối hợp với các bộ, ngành tham mưu cho Chính phủ giải pháp tháo gỡ, đặc biệt là trong lĩnh vực mua sắm trang thiết bị, vật tư, thuốc. Cụ thể, đã tham mưu Chính phủ để báo cáo Quốc hội ban hành Nghị quyết số 80 cho phép tiếp tục sử dụng giấy đăng ký lưu hành thuốc đã hết hạn. Đến ngày hôm qua, Bộ Y tế đã gia hạn hơn 9.000 giấy phép. Có thể nói, các giấy phép về lưu hành thuốc đến nay đã gia hạn hết. Như vậy, tất cả các loại thuốc trên thị trường đã đăng ký trước đây sẽ được tiếp tục lưu hành” – Thứ trưởng Lê Đức Luận cho biết và nói thêm, ngày 2/3, Bộ Y tế cũng trình Chính phủ sửa đổi Nghị định số 98, Chính phủ đang họp để sửa và tiếp tục kéo dài thời gian hiệu lực của Nghị quyết 144 ngày 5/11/2022 về đảm bảo trang thiết bị y tế, thanh toán chi phí khám chữa bệnh bằng bảo hiểm y tế.

“Các bất cập liên quan đến mua sắm trang thiết bị y tế, thuốc và thanh toán bảo hiểm y tế sẽ được giải quyết. Trong đó tập trung giải quyết vướng mắc về giá. Trước đây yêu cầu phải có 3 báo giá nhưng có mặt hàng không thể lấy đủ 3 báo giá, đó là những mặt hàng độc quyền” – Thứ trưởng Lê Đức Luận cho biết và giải thích nội dung này phải sửa theo hướng chấp nhận có những trường hợp chỉ có 1, 2 báo giá. Bên cạnh đó, trang thiết bị y tế cùng cấu hình, cùng tính năng nhưng nguồn gốc, xuất xứ, nhà sản xuất khác nhau thì giá khác nhau, nếu cứ lấy giá thấp nhất thì có thể sẽ không đảm bảo chất lượng.

“Chúng tôi cũng đang trình theo hướng Hội đồng khoa học của cơ sở y tế sẽ quyết định lựa chọn loại nào phù hợp với yêu cầu sử dụng, chứ không phải là cứ lấy giá thấp nhất. Nếu giải quyết được vấn đề đó thì sẽ tháo gỡ được khó khăn vướng mắc hiện nay cho các cơ sở y tế. Ngay sau khi các văn bản được ban hành thì các đơn vị có thể tiến hành đấu thầu mua sắm các loại vật tư, hóa chất, trang thiết bị, thuốc để thực hiện mua sắm, đảm bảo được nhu cầu.

Về vấn đề "chảy máu chất xám" trong ngành y,  Bộ Y tế tham mưu cho Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi Luật Khám sữa bệnh, có hiệu lực từ 1/1/2024 cũng nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong lĩnh vực khám chữa bệnh nói chung, trong đó có vấn đề nhân lực của ngành y tế. Việc đó nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế cho người dân theo hướng đảm bảo chất lượng, hội nhập, tăng cường hiệu quả, hiệu lực trong công tác quản lý khám chữa bệnh nói chung và đặc biệt giải quyết vấn đề nhân lực y tế nói riêng. 

Hiện nay, Bộ Y tế đang soạn thảo thông tư xây dựng giá dịch vụ khám chữa bệnh theo yêu cầu, đồng thời cũng sẽ xây dựng Thông tư về cơ chế xã hội hóa trong cơ sở y tế công lập. Các cơ sở y tế công lập này khi thực hiện được cơ chế xã hội hóa, cơ chế tự chủ sẽ có điều kiện để nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho nhân viên.

Ngoài ra, để nâng cao chất lượng về nhân lực, ngành y tế cũng sẽ xây dựng nghị định quy định về đào tạo chuyên sâu và đào tạo đặc thù để đáp ứng yêu cầu khám chữa bệnh và cũng sẽ kiện toàn, sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp y tế trong Bộ và ngành y tế đang quản lý, đảm bảo tinh gọn, hiệu quả và nâng cao hiệu quả hoạt động và chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Qua đó cũng sẽ góp phần cải thiện đời sống của công chức, viên chức ngành y tế.