Định hình tầm nhìn chiến lược từ mối bang giao nửa thế kỷ
Trong khuôn khổ chuyến công du châu Âu từ ngày 5-13/6/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính và phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam có chuyến thăm chính thức Vương quốc Thụy Điển từ ngày 11-13/6 theo lời mời của Thủ tướng Ulf Kristersson. Đây là chuyến thăm mang ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh hai nước vừa kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, đồng thời là mở ra chương mới trong việc định hình tầm nhìn hợp tác tương lai dựa trên nền tảng hữu nghị lâu bền.
Thụy Điển là quốc gia nằm trên bán đảo Scandinavia, gần Bắc Cực, với dân số khoảng 10,6 triệu người. Quốc gia này từng đứng về phía Việt Nam trong một giai đoạn lịch sử đầy thử thách. Từ năm 1966, phong trào phản chiến và ủng hộ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đã lan rộng trong xã hội Thụy Điển. Ngày 11/1/1969, Thụy Điển cũng là quốc gia phương Tây đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam. Với nền tảng đó, quan hệ hai nước không ngừng phát triển trong suốt hơn nửa thế kỷ qua, ngày càng mở rộng sang các lĩnh vực hợp tác hiện đại và có chiều sâu.
Việt Nam và Thụy Điển đã tích cực trao đổi đoàn các cấp và lãnh đạo cấp cao hai bên có nhiều tiếp xúc bên lề các hội nghị, hội thảo quốc tế. Cùng với quan hệ chính trị tốt đẹp, quan hệ kinh tế song phương giữa hai nước ghi nhận dấu ấn tích cực. Năm 2024, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 1,48 tỷ USD, trong đó xuất khẩu của Việt Nam vượt mốc 1 tỷ USD. Những mặt hàng chủ lực như dệt may, điện tử, giày dép, đồ gỗ và thủ công mỹ nghệ của Việt Nam ngày càng chinh phục người tiêu dùng Thụy Điển.
Ngược lại, Thụy Điển cung cấp nhiều sản phẩm công nghệ cao, dược phẩm, máy móc thiết bị – những mặt hàng góp phần nâng cao năng suất và cải thiện chuỗi giá trị tại Việt Nam. Về đầu tư, Thụy Điển hiện có 111 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký gần 750 triệu USD, chủ yếu liến quan đến chế biến chế tạo, truyền thông và dịch vụ. Thụy Điển còn là nước viện trợ không hoàn lại hàng đầu của Việt Nam suốt nhiều thập kỷ, với tổng giá trị hơn 3 tỷ USD kể từ năm 1967. Những khoản viện trợ này góp phần quan trọng trong cải cách thể chế, y tế, giáo dục, luật pháp và phát triển con người tại Việt Nam – đúng với tinh thần “phát triển cùng nhau” mà hai nước luôn đề cao.
Theo Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), GDP năm 2024 của Thụy Điển đạt 620 tỷ USD. Dù quy mô dân số không lớn, nhưng Thụy Điển là một trong những nền kinh tế sáng tạo và bền vững hàng đầu thế giới. Công nghiệp chế tạo phát triển mạnh, chiếm ~ 20% GDP và đóng góp tới 75% kim ngạch xuất khẩu. Quốc gia này luôn ở top đầu về các ngành công nghệ cao như viễn thông, trí tuệ nhân tạo và năng lượng tái tạo. Mỗi năm, Thụy Điển dành trên 3,5% GDP cho nghiên cứu và phát triển – một tỷ lệ hiếm thấy trên thế giới. Mô hình kinh tế xanh cùng cam kết phát thải ròng bằng 0 vào năm 2045 cũng khiến Thụy Điển trở thành hình mẫu lý tưởng cho các quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam.
Chuyến thăm lần này của Thủ tướng Phạm Minh Chính đến Thụy Điển được kỳ vọng là chất xúc tác mạnh mẽ để làm sâu sắc thêm mối quan hệ song phương trên nhiều lĩnh vực, là khẳng định mạnh mẽ về cam kết xây dựng quan hệ đối tác Việt Nam – Thụy Điển bền chặt, thích ứng với thời đại và cùng hướng tới tương lai xanh.
Đại sứ Thụy Điển tại Việt Nam Johan Ndisi nhấn mạnh: "Khi Việt Nam mở rộng vai trò quốc tế, Thụy Điển cam kết tăng cường hợp tác, chia sẻ kiến thức và đổi mới sáng tạo, đồng thời hỗ trợ Việt Nam trở thành lực lượng thúc đẩy thay đổi tích cực. Cùng nhau, chúng ta hướng tới xây dựng một quan hệ đối tác bền bỉ, hướng tới tương lai dựa trên các giá trị chung và tầm nhìn phát triển bền vững, bao trùm".
Còn theo ông Marcus Persson, Giám đốc quốc gia Cơ quan Thương mại và Đầu tư Thụy Điển tại Việt Nam, chuyến thăm của Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ là cơ hội để kết nối chuyên môn toàn cầu của Thụy Điển với tiềm năng phát triển mạnh mẽ của Việt Nam, nhất là trong các lĩnh vực như năng lượng tái tạo, chăm sóc sức khỏe, hạ tầng bền vững và công nghệ số. Dự kiến, nhiều thỏa thuận hợp tác thương mại và đầu tư hai nước sẽ được ký kết. Đây không chỉ là những hợp đồng kinh tế đơn thuần mà còn là biểu tượng cho niềm tin, thiện chí và tầm nhìn lâu dài giữa hai quốc gia có lịch sử quan hệ gắn bó, tin cậy.