Khẳng định cam kết của Việt Nam đối với chủ nghĩa đa phương

PV: Tinh thần chủ đạo của khóa họp 80 Đại hội đồng LHQ nói chung và Tuần lễ cấp cao nói riêng là: “Cùng nhau hướng đến một tương lai tốt đẹp hơn: 80 năm và hơn thế nữa vì hòa bình, phát triển và quyền con người” có thể nói đã khái quát 3 “sứ mệnh” xuyên suốt của LHQ cả quá khứ, hiện tại và tương lai. Xin Đại sứ chia sẻ nhận định về tầm quan trọng và những điểm nhấn chính của kỳ họp lần này?

Đại sứ Đỗ Hùng Việt: Đại hội đồng LHQ Khóa 80 diễn ra trong bối cảnh kỷ niệm 80 năm thành lập LHQ. Trong suốt 8 thập kỷ qua, LHQ luôn là đầu tàu thúc đẩy hợp tác đa phương và có những đóng góp quan trọng cho hòa bình, an ninh, phát triển bền vững và bảo đảm quyền con người trên toàn cầu. Từ nỗ lực giám sát ngừng bắn đầu tiên tại Trung Đông đến hàng chục phái bộ gìn giữ hòa bình trên khắp các châu lục; từ các Phiên họp đặc biệt về giải trừ quân bị (SSOD) đến các nỗ lực giải quyết hậu quả bom mìn; từ Công ước LHQ về Luật Biển 1982 đến Công ước về phòng chống tội phạm mạng; từ Nghị quyết đầu tiên về thập kỷ chống đói nghèo đến Chương trình nghị sự 2030 về phát triển bền vững với 17 Mục tiêu Phát triển bền vững (SDGs); từ Tuyên ngôn quốc tế về quyền con người năm 1948 đến hệ thống điều ước quốc tế về bảo vệ và thúc đẩy quyền con người - LHQ đã và đang hiện thực hóa sứ mệnh của mình. Bởi vậy, chủ đề "Cùng nhau hướng đến một tương lai tốt đẹp hơn: 80 năm và hơn thế nữa vì hòa bình, phát triển và quyền con người" không chỉ tóm gọn 3 trụ cột xuyên suốt sứ mệnh của LHQ từ khi thành lập, mà còn là lời kêu gọi cộng đồng quốc tế tiếp tục đồng hành và hành động vì mục tiêu chung.

Trong Tuần lễ Cấp cao Đại hội đồng LHQ khóa 80, cùng với Phiên thảo luận chung cấp cao, LHQ tổ chức một chuỗi sự kiện cấp cao, với tâm điểm là Phiên họp kỷ niệm 80 năm thành lập LHQ, để cùng nhìn lại những thành tựu đạt được và định hình tầm nhìn cho một hệ thống đa phương toàn diện và hiệu quả hơn. Các sự kiện cấp cao chuyên đề như Hội nghị thượng đỉnh về khí hậu, Hội nghị kỷ niệm 30 năm Hội nghị Thế giới lần thứ tư về Phụ nữ, Hội nghị Thượng đỉnh về Nền kinh tế toàn cầu bền vững, bao trùm và tự cường, Phiên họp về Phòng, chống các bệnh không truyền nhiễm và thúc đẩy sức khỏe tâm thần, và Phiên họp khởi động Đối thoại toàn cầu về quản trị trí tuệ nhân tạo - sẽ là dịp để lãnh đạo các nước cùng chia sẻ đánh giá, thảo luận tìm giải pháp cho những vấn đề quan tâm chung của cộng đồng quốc tế hiện nay.

Diễn ra trong bối cảnh thế giới và LHQ đang chứng kiến nhiều biến chuyển sâu sắc và những thách thức chưa từng có, chủ đề của Đại hội đồng Liên hợp quốc Khóa 80 cũng như nội dung của các hội nghị là hết sức phù hợp và đúng thời điểm.

Đây là dịp hội tụ đông đảo các nhà lãnh đạo quốc gia và quốc tế, để cùng trao đổi và đề xuất giải pháp ứng phó với các thách thức toàn cầu, đề ra tầm nhìn chiến lược cho LHQ và hướng đến một thế giới hòa bình, thịnh vượng, công bằng và bền vững hơn.

PV: Khóa họp diễn ra đúng dịp tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh kỷ niệm 80 năm thành lập. Xin Đại sứ cho biết ý nghĩa việc Lãnh đạo cấp cao Việt Nam tham dự Tuần lễ Cấp cao Đại hội đồng LHQ cũng như thông điệp mà Việt Nam muốn truyền tải nhân dịp này?

Đại sứ Đỗ Hùng Việt: Tuần lễ Cấp cao Đại hội đồng LHQ Khóa 80 diễn ra vào thời điểm có ý nghĩa rất đặc biệt. Năm 2025 đánh dấu 80 năm thành lập LHQ và cũng là kỷ niệm 80 năm ngày ra đời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam - hai chủ thể cùng sinh ra từ khát vọng hòa bình, độc lập dân tộc và tiến bộ của nhân loại.

Ngay từ những ngày đầu lập quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã bày tỏ ý nguyện của Việt Nam tham gia LHQ. Nhưng dân tộc ta đã phải trải qua hai cuộc kháng chiến kéo dài ba thập kỷ để bảo vệ nền độc lập và thống nhất đất nước, trước khi nguyện vọng này trở thành hiện thực vào năm 1977. Từ đó đến nay, Việt Nam và LHQ là hai đối tác gần gũi, tương đồng về khát vọng, đồng hành trong hành động trên hành trình phát triển. LHQ đã đồng hành cùng Việt Nam ngay từ những ngày đầu sau chiến tranh, hỗ trợ nhân đạo và các nỗ lực tái thiết đất nước, đến thời kỳ Đổi mới, hỗ trợ quá trình xây dựng thể chế, pháp luật, hội nhập quốc tế trong nhiều lĩnh vực. Có thể nói, LHQ đã hiện diện rộng khắp trong suốt quá trình tái thiết, đổi mới và phát triển đất nước của Việt Nam.

Chính vì vậy, việc Chủ tịch nước Lương Cường dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Tuần lễ Cấp cao Đại hội đồng LHQ Khóa 80 hết sức có ý nghĩa, khẳng định cam kết mạnh mẽ của Việt Nam đối với chủ nghĩa đa phương và các giá trị cốt lõi của LHQ. Sự tham gia của Chủ tịch nước và Đoàn không chỉ thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước đối với hợp tác đa phương, các chương trình nghị sự lớn của LHQ, mà còn khẳng định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng và hiệu quả của Việt Nam.

Tại Đại hội đồng LHQ, Chủ tịch nước Lương Cường dự kiến sẽ nhấn mạnh thông điệp trọng tâm về “Tôn vinh giá trị của hoà bình, chuyển đổi mạnh mẽ để kiến tạo tương lai bền vững”. Đó là thông điệp chân thành nhưng mạnh mẽ từ một dân tộc đã phải trải qua đau thương, mất mát của chiến tranh, và khó khăn của bao vây, cấm vận, do đó thấu hiểu sâu sắc giá trị quý báu của hòa bình và hợp tác quốc tế. Hòa bình chính là nền tảng vững chắc cho mọi tiến bộ và phát triển xã hội, cũng như đảm bảo một tương lai tốt đẹp, bền vững hơn cho mọi người dân.

Đây cũng là thông điệp khẳng định quyết tâm mạnh mẽ của Việt Nam trong việc thực hiện các mục tiêu chiến lược để trở thành nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030, và nước phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045; đồng thời nỗ lực hết mình và đồng hành cùng tất cả các quốc gia để gánh vác các trọng trách chung, vượt qua thách thức, thúc đẩy chuyển đổi mạnh mẽ để kiến tạo một thế giới hoà bình, ổn định, phát triển thịnh vượng và bền vững, mang lại hạnh phúc, ấm no cho mọi người dân.

PV: Trong kỷ nguyên mới của đất nước và tâm thế mới của ngoại giao Việt Nam, cùng với 80 năm dựng xây và phát triển, Đại sứ kỳ vọng như thế nào về ngoại giao đa phương Việt Nam nói chung và đóng góp của Việt Nam cho sứ mệnh của LHQ trong thời gian tới?

Đại sứ Đỗ Hùng Việt: Có thể nói chúng ta có nền tảng vô cùng vững chắc để tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc. Nền tảng đó được hun đúc từ lịch sử hào hùng của dân tộc, thành tựu phát triển mạnh mẽ của đất nướcvà ngày càng được củng cố bằng cục diện đối ngoại rộng mở, quá trình hội nhập quốc tế toàn diện, và sự dẫn dắt, lãnh đạo sáng suốt của Đảng và Nhà nước. Thời gian qua, chúng ta đã gặt hái rất nhiều thành tựu to lớn, làm đẹp thêm hình ảnh Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế, thể hiện rõ Việt Nam là một thành viên tích cực, trách nhiệm và chủ động tham gia vào các hoạt động chung của LHQ. Việt Nam cũng đưa ra nhiều sáng kiến, thể hiện rõ nét việc sẵn sàng gánh vác các công việc chung của LHQ để cùng các nước thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, chung tay hành động trong một môi trường quốc tế còn phức tạp.

Đây chính là cơ sở vững chắc để Việt Nam tiếp tục tham gia sâu rộng và đóng góp nhiều hơn nữa tại LHQ, với trọng tâm là thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, tôn trọng luật pháp quốc tế và Hiến chương LHQ; tham gia đóng góp thực chất vào duy trì hòa bình, ổn định khu vực và quốc tế; ứng phó kịp thời và hiệu quả với các thách thức toàn cầu, nhất là các cam kết hành động về biến đổi khí hậu; tiếp tục tích cực triển khai Kế hoạch hành động quốc gia thực hiện Chương trình nghị sự 2030; đẩy mạnh tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình LHQ.

Bên cạnh đó, Việt Nam cũng sẽ tiếp tục ứng cử và đảm nhiệm các vị trí quan trọng của LHQ, như chuẩn bị đảm nhiệm cương vị Chủ tịch Hội nghị kiểm điểm lần thứ 11 Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân vào năm 2026, và ứng cử làm thành viên Hội đồng nhân quyền LHQ nhiệm kỳ 2026 - 2028 và vị trí Thẩm phán Toà án Luật Biển quốc tế nhiệm kỳ 2026-2035. Đặc biệt, ngay trong tháng 10 tới, Việt Nam sẽ đăng cai tổ chức Lễ mở ký Công ước LHQ về Tội phạm mạng tại Hà Nội - lần đầu tiên một Công ước của LHQ sẽ mang tên Công ước Hà Nội. Việt Nam cũng sẽ đồng hành, ủng hộ và đóng góp vào các nỗ lực cải tổ LHQ, hướng đến một LHQ tinh gọn, gắn kết và hiệu quả hơn, xuất phát từ chính kinh nghiệm triển khai thành công sáng kiến “Thống nhất hành động” của các tổ chức LHQ tại Việt Nam.

Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/1/2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới đã khẳng định vai trò của hội nhập quốc tế trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong đó, ngoại giao đa phương nói chung và tham gia, đóng góp tại LHQ nói riêng sẽ tiếp tục là một trụ cột quan trọng trong triển khai chính sách đối ngoại đa phương hóa, đa dạng hóa, góp phần thúc đẩy và hỗ trợ hội nhập quốc tế toàn diện, hiệu quả, tạo xung lực để Việt Nam vững bước vào kỷ nguyên mới, xây dựng một quốc gia hùng cường, hưng thịnh và hạnh phúc.

PV: Trân trọng cảm ơn Đại sứ!