Kỷ niệm 110 năm Phong trào khởi nghĩa N’Trang Lơng
Sáng 20/12, tỉnh Đắk Nông tổ chức Lễ kỷ niệm 110 năm Phong trào khởi nghĩa N’Trang Lơng (1912-2022) và khánh thành Tượng đài kỷ niệm.
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Ngô Thanh Danh, Bí thư Tỉnh uỷ, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Đắk Nông cho biết, 110 năm trước, trên mảnh đất Tây Nguyên, vị thủ lĩnh N’Trang Lơng trong phong trào kháng chiến chống thực dân Pháp (1912-1936) đã trở thành biểu tượng anh hùng cao đẹp, thể hiện rõ tinh thần chiến đấu kiên cường, anh dũng.
Trong suốt gần 25 năm cuộc đấu tranh, bất kể hoàn cảnh chiến đấu khó khăn nguy hiểm, ông và nghĩa quân luôn nêu cao ý chí, không đầu hàng thỏa hiệp với giặc, làm nên những chiến công oanh liệt.
Phong trào khởi nghĩa N’Trang Lơng đã có một vị trí xứng đáng trong lịch sử các dân tộc Đông Dương nói chung và lịch sử Việt Nam nói riêng. Người anh hùng N’Trang Lơng với chiến thắng Bu Nor - Bu Mêra vang dội vào tháng 7/1914 đã làm cho phong trào phát triển, giải phóng một vùng Cao nguyên rộng lớn khỏi ách đô hộ của thực dân Pháp trong nhiều năm, đồng thời cũng là niềm cổ vũ cho các phong trào đấu tranh dọc dải Trường Sơn suốt thời kỳ Pháp thuộc.
Ngày 1/12/1964, Đảng và Nhà nước ta đã tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 50 năm chiến thắng Bu Nor - Bu Mêra tại Thủ đô Hà Nội, nhằm phát huy truyền thống bất khuất của các dân tộc Tây Nguyên, cổ vũ mạnh mẽ cho cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Ngày 27/7/2012, tỉnh Đắk Nông đã long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 100 năm phong trào khởi nghĩa N’Trang Lơng.
Năm 2022, tròn 110 nhìn lại càng thấy rõ hơn tầm vóc của anh hùng N’Trang Lơng và phong trào khởi nghĩa, có ý nghĩa vô cùng to lớn, không chỉ đối với tỉnh Đắk Nông, với Việt Nam mà còn mang tầm vóc quốc tế; là ngọn cờ chống Pháp tiêu biểu, trở thành biểu tượng, niềm tự hào ở Tây Nguyên, của dân tộc Việt Nam.
Tỉnh Đắk Nông đã tổ chức nhiều hoạt động có ý nghĩa thiết thực như: vận động nhân dân trong tỉnh và cả nước đóng góp Quỹ xây dựng Tượng đài Anh hùng N'Trang Lơng và các dân tộc Tây Nguyên; Liên hoan dân ca các dân tộc tỉnh Đắk Nông, đặc biệt hoàn thành công trình tượng đại N’Trang Lơng và phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc 1912-1936…
Tượng anh hùng N’Trang Lơng cao gần 20m đặt tại đồi Đắk Nur, TP Gia Nghĩa, Đắk Nông. Toàn bộ tượng đài được chế tác bằng đá xanh, trong đó phần tượng chính cao 13m và phù điêu cao 5,5m, rộng 27m. Phần tượng chính thể hiện anh hùng N’Trang Lơng, người đã lãnh đạo người M’Nông khởi nghĩa chống thực dân Pháp đô hộ những năm 1912 – 1936.
Phần phù điêu dưới chân thể hiện bức tranh sinh hoạt hằng ngày và cuộc chiến chống lại kẻ thù xâm lược của các dân tộc Tây Nguyên. Công trình khởi công từ năm 2015 với tổng kinh phí l167 tỷ đồng, đóng góp từ nhân dân, doanh nghiệp, ngân sách địa phương và Trung ương. Trong đó, ngân sách tỉnh Đắk Nông bố trí 12,8 tỷ, còn lại là huy động từ các nguồn xã hội hóa.