Lá phiếu vừa là quyền, vừa là trách nhiệm của công dân với đất nước

Cùng với đó, đây cũng là dịp để người dân thể hiện quyền làm chủ của mình thông qua lá phiếu bầu, trực tiếp lựa chọn những người đủ đức, đủ tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân vào cơ quan quyền lực nhà nước các cấp. Đất nước đang bước vào kỷ nguyên vươn mình, vì thế sự kiện này lại càng mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Phóng viên Chuyên mục “Trò chuyện Chủ nhật” tuần này của Báo CAND đã có cuộc trao đổi cùng ông Hoàng Anh Công, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội về sự kiện trọng đại này.

PV: Thưa ông Hoàng Anh Công, hôm nay cử tri cả nước sẽ đi bỏ phiếu bầu đại biểu Quốc hội. Theo ông, sự kiện này có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh đất nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới?

Ông Hoàng Anh Công: Trong bối cảnh đất nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với nhiều mục tiêu và khát vọng lớn, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp càng có ý nghĩa đặc biệt. Nhất là khi Đảng ta vừa tổ chức thành công Đại hội Đảng XIV, đây chính là bước quan trọng đưa các nghị quyết của Đảng vào cuộc sống. Cuộc bầu cử không chỉ là một sự kiện chính trị quan trọng của đất nước mà còn là dịp để mỗi công dân trực tiếp thực hiện quyền làm chủ của mình, lựa chọn những người thực sự xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền lợi của nhân dân trong các cơ quan quyền lực nhà nước.

Mỗi lá phiếu của cử tri hôm nay không chỉ thể hiện quyền công dân mà còn góp phần định hình hướng đi và chất lượng phát triển của đất nước trong chặng đường phát triển mới. Vì vậy, mỗi cử tri hôm nay có quyền tự hào khi thực hiện quyền làm chủ của mình. Trách nhiệm của mỗi người là lựa chọn những đại biểu có đủ đức, đủ tài, có bản lĩnh và trách nhiệm để cùng dẫn dắt đất nước phát triển, hướng tới mục tiêu xây dựng một Việt Nam vững bước vào kỷ nguyên phát triển, kỷ nguyên vươn mình.

PV: Trong hành trình 80 năm từ ngày Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946, trải qua 15 nhiệm kỳ, ông đánh giá, Quốc hội đã đóng vai trò quan trọng như thế nào trong việc thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng để đạt được những thành tựu phát triển như hiện nay?

Ông Hoàng Anh Công: Vai trò của Quốc hội là vô cùng quan trọng. Hiến pháp đã khẳng định quyền lực nhà nước là thống nhất nhưng có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa ba nhánh quyền lực: Lập pháp, hành pháp và tư pháp. Trong cơ chế đó, Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân và là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất. Quốc hội có những quyền đặc biệt mà không cơ quan nào khác có được, như quyền lập hiến, lập pháp và quyền giám sát tối cao.

Nhìn lại chặng đường 80 năm kể từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946, qua 15 nhiệm kỳ, có thể khẳng định Quốc hội luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống chính trị nước ta. Trên từng chặng đường phát triển của đất nước, từ thời kỳ đấu tranh giành độc lập thống nhất đất nước, khắc phục hậu quả chiến tranh, đến công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế, Quốc hội luôn đồng hành cùng dân tộc và cả hệ thống chính trị để thể chế hóa kịp thời, hiệu quả, minh bạch các chủ trương, đường lối của Đảng thành pháp luật và các quyết sách quan trọng, tạo nền tảng thể chế cho phát triển kinh tế – xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc.

Những năm gần đây, hoạt động của Quốc hội liên tục được đổi mới theo hướng ngày càng dân chủ, minh bạch và hiệu lực, hiệu quả hơn. Các quyết sách quan trọng đã được ban hành kịp thời để ứng phó với các thách thức lớn, tạo khuôn khổ pháp lý để Chính phủ, các cơ quan nhà nước khác điều hành linh hoạt, ổn định đời sống xã hội và duy trì đà phát triển của đất nước. Các phiên họp, đặc biệt là phiên chất vấn, được truyền hình trực tiếp để cử tri cả nước theo dõi. Đây là bước quan trọng trong thực hành dân chủ, giúp tiếng nói của người dân được phản ánh trực tiếp tại diễn đàn cao nhất của quốc gia. Thông qua đó, Quốc hội không chỉ thực hiện chức năng lập pháp và giám sát mà còn góp phần tạo sự đồng thuận xã hội, củng cố niềm tin của nhân dân đối với hệ thống chính trị.

PV: Đầu năm 2026 đất nước cũng vừa diễn ra một sự kiện trọng đại là Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Các Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đặt ra những mục tiêu rất cao, yêu cầu tăng trưởng kinh tế hai con số và tầm nhìn năm 2045 đưa nước ta trở thành nước phát triển, có thu nhập cao. Theo ông, Quốc hội khóa XVI cần tập trung vào những nhiệm vụ gì để hiện thực hóa các mục tiêu đó?

Ông Hoàng Anh Công: Trước hết phải nói, Đại hội XIV vừa qua là “đại hội của hành động”. Lần đầu tiên nhiều nội dung mới được đưa ra, trong đó có việc gắn báo cáo chính trị với chương trình hành động và đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Đường lối của Đảng chỉ có thể đi vào cuộc sống khi được thể chế hóa bằng hệ thống pháp luật do Quốc hội ban hành. Vì vậy, Quốc hội khóa XVI đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong thể chế hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, nhất là khi mục tiêu đặt ra rất cao, trong bối cảnh có nhiều biến động như hiện nay.

Một trong những vấn đề lớn được xác định là phải tháo gỡ các “điểm nghẽn” về thể chế. Khi thể chế được cải cách mạnh mẽ, nó sẽ trở thành động lực khơi thông các nguồn lực trong xã hội, từ nguồn lực của người dân đến nguồn lực từ đầu tư trong và ngoài nước. Do đó, nhiệm vụ của Quốc hội là hoàn thiện khung pháp lý minh bạch, ổn định và hiệu quả hơn. Nâng cao chất lượng xây dựng luật, để luật sát thực tiễn là nhiệm vụ hàng đầu. Khi hệ thống pháp luật thực sự có “sức sống”, nó sẽ tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước…

Nói tóm lại là để hiện thực hóa các mục tiêu lớn được đề ra tại Đại hội XIV vừa qua, Quốc hội khóa XVI sẽ có vai trò hết sức quan trọng trong việc thể chế hóa kịp thời các chủ trương, đường lối của Đảng thành hệ thống pháp luật và các quyết sách cụ thể. Theo đó, Quốc hội cần tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm như: Tiếp tục hoàn thiện thể chế, xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, ổn định và có tính dự báo cao, qua đó tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế – xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển khoa học – công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế; tăng cường hơn nữa hoạt động giám sát tối cao nhằm bảo đảm các chủ trương, chính sách và chương trình phát triển lớn của đất nước được triển khai hiệu quả, đúng mục tiêu; quyết định kịp thời những vấn đề quan trọng của quốc gia, gắn với yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh và không ngừng nâng cao đời sống của nhân dân.

PV: Để hiện thực hóa khát vọng “đến năm 2045, Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, hùng cường, thịnh vượng và hạnh phúc”, vai trò của Quốc hội trong kiến tạo phát triển có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Theo ông, đại biểu Quốc hội khóa XVI cần đáp ứng được những yêu cầu gì để thực hiện được vai trò quan trọng đó của Quốc hội?

Ông Hoàng Anh Công: Nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI được xác định là giai đoạn bản lề, chuẩn bị cho những dấu mốc phát triển quan trọng của đất nước: Hướng tới năm 2030 - kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng và tầm nhìn đến năm 2045 - kỷ niệm 100 năm thành lập nước. Mục tiêu đặt ra là đưa Việt Nam trở thành nước đang phát triển có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và tiến tới nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045.

Để đạt được mục tiêu đó, một trong những nhiệm vụ quan trọng là tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, đẩy nhanh quá trình thể chế hóa các chủ trương của Đảng thành pháp luật của Nhà nước. Điều này đặt ra áp lực lớn đối với Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp trong việc ban hành chính sách và phản ứng nhanh với những vấn đề mới phát sinh. Chính vì vậy, yêu cầu đối với đại biểu dân cử trong nhiệm kỳ không chỉ dừng lại ở tiêu chuẩn đạo đức và uy tín xã hội mà còn đòi hỏi năng lực chuyên môn, tầm nhìn chiến lược và khả năng phản ứng chính sách nhanh nhạy.

Trong giai đoạn phát triển mới, đại biểu Quốc hội cần hội tụ đầy đủ phẩm chất, năng lực và bản lĩnh, nói cách khác là phải có tâm, tầm và trách nhiệm, có đủ năng lực để thể chế hóa đường lối, chính sách của Đảng, nhất là Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng thành chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đồng thời, mỗi đại biểu cần nhận thức rõ rằng, quyền của mình có được là do nhân dân ủy quyền, từ đó luôn đặt lợi ích của quốc gia và của nhân dân lên trên hết, giữ mối liên hệ chặt chẽ với cử tri và tham gia tích cực, trách nhiệm vào các hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước.

PV: Ông có kỳ vọng như thế nào về Quốc hội cũng như các đại biểu được bầu ra ở khoá này. Cùng với đó, ông suy nghĩ thế nào về trách nhiệm của mỗi cử tri với lá phiếu của mình?

Ông Hoàng Anh Công: Trong bối cảnh đất nước đang hướng tới những mục tiêu phát triển rất cao trong giai đoạn tới, tôi tin tưởng rằng Quốc hội khóa XVI sẽ tiếp tục phát huy mạnh mẽ tinh thần dân chủ, đổi mới, công khai và minh bạch trong hoạt động, góp phần tích cực vào việc xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. Mỗi đại biểu cần thực sự tận tâm, trách nhiệm, giữ mối liên hệ chặt chẽ với cử tri, lắng nghe và phản ánh trung thực tiếng nói, nguyện vọng của nhân dân tại nghị trường.

Bên cạnh đó, đối với cử tri, lá phiếu không chỉ là quyền mà còn là trách nhiệm của mỗi công dân đối với đất nước. Vì vậy, mỗi cử tri cần tìm hiểu, cân nhắc kỹ lưỡng để lựa chọn những ứng cử viên thực sự tiêu biểu về phẩm chất, năng lực và tinh thần trách nhiệm để góp phần xây dựng Quốc hội ngày càng vững mạnh, đáp ứng kỳ vọng của nhân dân và yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.

PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!