Những vấn đề nóng tại nghị trường, giảm trừ gia cảnh và thay đổi cơ chế kiểm định chương trình đào tạo đại học

Chiều 7/8 tại Hà Nội, Văn phòng Chính phủ tổ chức buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 7/2025. Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Trần Văn Sơn, Người phát ngôn của Chính phủ chủ trì buổi họp báo.

Vì sao đề xuất giảm trừ gia cảnh lên 13,3 triệu đồng đến 15,5 triệu đồng

Trả lời câu hỏi của phóng viên về đề xuất nâng mức giảm trừ gia cảnh lên từ 13,3 triệu đồng đến 15,5 triệu đồng trong dự thảo Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi đang thấp hơn mức sống thực tế của người dân, đặc biệt ở những đô thị lớn như TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, khi nghiên cứu điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh, có rất nhiều ý kiến khác nhau đưa ra các phương án khác nhau, làm cơ sở để xác định mức giảm trừ gia cảnh cho tính thuế thu nhập cá nhân. 

Khi nghiên cứu, các chuyên gia cũng như các cán bộ chuyên môn của Bộ Tài chính đã có nghiên cứu rất kỹ, và phương án nào cũng sẽ có nhược điểm, ưu điểm. “Chúng tôi đánh giá nếu tính đến phân chia mức giảm trừ gia cảnh theo vùng thì có những cái hạn chế và rất khó khăn trong quá trình thực hiện. Ngay trong một tỉnh, một thành phố, những khu vực khác nhau cũng có những chi phí sinh hoạt và đòi hỏi xem xét mức giảm trừ gia cảnh khác nhau, thậm chí rất khác biệt. Ví dụ như TP Hồ Chí Minh hay Hà Nội, những phường ở vùng lõi chi phí sinh hoạt rất cao. Những xã ở vùng nông thôn thì chi phí sinh hoạt, chi phí cho cuộc sống cá nhân lại khác nhau. Chúng tôi mới lựa chọn đề xuất xin ý kiến rộng rãi của các chuyên gia cũng như các cơ quan hai phương án. Một là, phương án căn cứ vào mức điều chỉnh theo CPI hiện hành” - Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết.

Theo Thứ trưởng Bộ Tài chính, phương án thứ hai là, điều chỉnh theo tốc độ tăng của thu nhập bình quân đầu người và tốc độ tăng của GDP. Hiện nay, Bộ Tài chính nhận được các ý kiến tham gia và thấy rằng đa số đồng tình theo phương án thứ hai và đang tiếp tục hoàn chỉnh và xác định số liệu chính xác trên cơ sở tốc độ tăng GDP từ năm 2020 đến nay để có những phương án cụ thể nhất báo cáo Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội theo quy trình ban hành văn bản quy phạm pháp luật. 

Thay đổi cơ chế kiểm định bắt buộc đối với chương trình đào tạo đại học

Trả lời câu hỏi về dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi), đề xuất sửa bỏ cơ chế kiểm định bắt buộc đối với chương trình đại học trừ một số ngành đặc thù như sư phạm, y dược, pháp luật; Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo Huỳnh Văn Chương cho biết, dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) có Chương 6 về quản lý nhà nước về bảo đảm và kiểm định chất lượng, từ Điều 32 đến 36, trong đó có một điều quy định về kiểm định chương trình đào tạo; kiểm định bắt buộc đối với cơ sở giáo dục đại học; kiểm định bắt buộc đối với các chương trình đào tạo giáo viên, lĩnh vực sức khỏe, pháp luật. Đối với kiểm định chương trình đào tạo, Dự thảo Luật Giáo dục đại học không chỉ quy định bắt buộc đối với các chương trinh đào tạo thuộc ngành lĩnh vực trên mà còn quy định bắt buộc đối với các chương trình đào tạo thuộc ngành, lĩnh vực khác theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định.

“Như vậy, Dự thảo Luật Giáo dục đại học đang sửa đổi không bãi bỏ cơ chế kiểm định bắt buộc đối với chương trình đào tạo, mà thay vào đó, thiết lập lại phạm vi kiểm định bắt buộc trên cơ sở tiếp cận rủi ro và ưu tiên lợi ích công cộng phù hợp với thông lệ quốc tế, đặc biệt là các tổ chức của châu Âu, Mỹ và nhiều nước quy định theo dạng ưu tiên và chấp nhận rủi ro để kiểm định” - Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết và chia sẻ, dự thảo luật cũng phân cấp, phân quyền theo thẩm quyền quản lý nhà nước, quản lý ngành rõ cho Chính phủ, cho Bộ Giáo dục và Đào tạo. Dự thảo Luật không loại bỏ kiểm định bắt buộc, mà trao quyền linh hoạt có kiểm soát cho Bộ Giáo dục và Đào tạo để điều chỉnh danh mục chương trình bắt buộc kiểm định, phù hợp với diễn biến thực tế và yêu cầu phát triển từng giai đoạn và phù hợp thông lệ quốc tế, quá trình hội nhập.

Lý do cần phân cấp nội dung này vì Bộ Giáo dục và Đào tạo là cơ quan quản lý nhà nước, có nhiều cơ chế để khai thác các kênh thông tin khách quan, trung thực về tình hình thực thi chính sách quy định về bảo đảm và kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục đại học (kiểm tra; có cơ chế giám sát đánh giá; công khai; phản hồi từ các bên liên quan; yêu cầu giải trình). Trên cơ sở hàng loạt khảo sát trực tiếp, khảo sát qua phiếu, kết luận thanh tra, kiểm tra và kênh báo cáo, công khai thông tin, lấy ý kiến phản hồi của các bên liên quan vể công tác bảo đảm và kiểm định chất lượng giáo dục đại học để tham mưu sửa Luật Giáo dục đại học và điều chỉnh các quy định qua từng giai đoạn cho phù hợp với yêu cầu thực tiễn, tránh lãng phí, hình thức nhưng vẫn đặt yêu cầu cao nhất là bảo đảm chất lượng của chương trình đào tạo.

 “Dự thảo Luật Giáo dục đào tạo sửa đổi lần này khẳng định vai trò của kiểm định chất lượng như một công cụ pháp lý bắt buộc cho các ngành, lĩnh vực phù hợp, tương thích với các điều, khoản khác trong dự thảo quy định về hoạt động đào tạo và chương trình đào tạo; đồng thời, tạo không gian linh hoạt cho các ngành khác trên nguyên tắc tự chủ có trách nhiệm và trách nhiệm giải trình, chủ động hội nhập quốc tế và công nhận kết quả đào tạo lẫn nhau. Việc ứng dụng AI trong thẩm định kết quả kiểm định là một bước tiến phù hợp với các chủ trương, nghị quyết lớn của Đảng, Nhà nước và ngành giáo dục - đào tạo đang thực thi, góp phần nâng cao chất lượng quản trị hệ thống bảo đảm chất lượng giáo dục đại học Việt Nam trong giai đoạn mới” - Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo nêu.