Phát hiện, khởi tố mới 2.336 vụ vi phạm về môi trường trong giai đoạn 2022-2024
Chiều 26/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục họp, xem xét Báo cáo kết quả giám sát của Đoàn giám sát của Quốc hội về “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường kể từ khi Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 có hiệu lực thi hành”.
Theo đó, trong quá trình triển khai thực hiện, Đoàn giám sát đã làm việc, trao đổi với các đối tượng chịu sự giám sát, làm rõ các vấn đề, bảo đảm đúng yêu cầu giám sát, tập trung vào một số hạn chế, bất cập lớn được dư luận, cử tri quan tâm; có sự tham khảo, kế thừa, tận dụng tối đa kết quả giám sát, khảo sát, phiên giải trình có liên quan trước đó; báo cáo công tác bảo vệ môi trường (BVMT) hàng năm của Chính phủ; kết quả kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán của các cơ quan nhà nước. Đoàn giám sát đã theo dõi sát sao, đôn đốc các đối tượng chịu giám sát, cơ quan, tổ chức có liên quan xây dựng, hoàn thiện báo cáo theo yêu cầu…
Kết quả, Đoàn giám sát thấy rằng, việc ban hành và thực hiện chính sách, pháp luật về BVMT kể từ khi Luật BVMT năm 2020 có hiệu lực thi hành đã đạt được nhiều kết quả nổi bật, quan trọng, tích cực, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, an sinh xã hội và hội nhập quốc tế. Cụ thể, việc ban hành chính sách, pháp luật đã thể chế hóa, cụ thể hóa các chủ trương của Đảng về quản lý tài nguyên, BVMT, ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng trưởng xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn.
Luật BVMT năm 2020 đề cao nguyên tắc môi trường là một trong ba trụ cột của phát triển bền vững”, chuyển từ quản lý hành chính sang quản lý bằng công cụ kinh tế, cơ chế thị trường và sự tham gia của toàn xã hội; ban hành khối lượng lớn các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật; việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp và cơ bản bảo đảm tính thống nhất, khả thi của hệ thống pháp luật.
Công tác BVMT đã có nhiều chuyển biến, đạt và vượt nhiều mục tiêu, chỉ tiêu quan trọng đề ra tại Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng; chỉ số phát triển bền vững của Việt Nam tăng, đứng tốp đầu trong ASEAN.
Các nguồn thải lớn đã được kiểm soát chủ động và chặt chẽ, không để xảy ra sự cố môi trường lớn; tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải tăng dần qua các năm; công tác quản lý chất thải có nhiều chuyển biến, việc tái chế, tái sử dụng chất thải được tăng cường, giảm hình thức chôn lấp. Nhiều dự án lớn đã được kiểm soát chặt chẽ về BVMT để đi vào vận hành chính thức, đóng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế.
Hoạt động đầu tư lắp đặt thiết bị quan trắc nước thải tự động, liên tục truyền số liệu trực tiếp về cơ quan quản lý nhà nước về BVMT đã được các địa phương, tổ chức quan tâm, đầu tư mạnh mẽ. Đã xuất hiện nhiều mô hình đô thị, nông thôn, khu công nghiệp, làng nghề, cơ sở sản xuất sinh thái, thân thiện với môi trường. Tỷ lệ khu công nghiệp (KCN), cụm công nghiệp (CCN) đang hoạt động có hệ thống xử lý nước thải tập trung tăng so với giai đoạn trước.
Giai đoạn 2022 - 2024, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã thanh tra 812 cơ sở, xử phạt 348 cơ sở với tổng số tiền 96,7 tỷ đồng. Các địa phương đã xử phạt 14.863 vụ với tổng số tiền 643 tỷ đồng. Kiểm toán nhà nước đã thực hiện 12 cuộc kiểm toán, chỉ ra nhiều hạn chế, bất cập trong quản lý môi trường tại KCN, CCN, nhà máy nhiệt điện; trong quản lý và sử dụng kinh phí BVMT. Bên cạnh đó, lực lượng Cảnh sát môi trường đã phát hiện, khởi tố mới 2.336 vụ/2.935 bị can trong giai đoạn 2022-2024, tội phạm về môi trường diễn biến phức tạp với thủ đoạn ngày càng tinh vi…
Kết luận phiên họp về nội dung trên, Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản thống nhất với dự thảo báo cáo kết quả giám sát và dự thảo nghị quyết. Báo cáo kết quả giám sát đã đánh giá khá toàn diện về tình hình, kết quả thực hiện chính sách pháp luật về BVMT kể từ khi Luật BVMT có hiệu lực thi hành. Đồng thời đề nghị, Đoàn giám sát tiếp thu đầy đủ các ý kiến của các đại biểu để hoàn thiện báo cáo giám sát, dự thảo Nghị quyết về giám sát chuyên đề này.