Quy định mới nhất về lấy ý kiến nhân dân khi điều chỉnh địa giới, đổi tên đơn vị hành chính
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 321/2025/NĐ-CP hướng dẫn việc lấy ý kiến nhân dân đối với các đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên đơn vị hành chính (ĐVHC).
Lấy ý kiến tại các địa bàn chịu tác động trực tiếp
Theo nghị định, việc điều chỉnh đơn vị hành chính phải tổ chức lấy ý kiến nhân dân tại các ĐVHC cấp xã chịu ảnh hưởng trực tiếp. Cụ thể như sau:
Trường hợp thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới hoặc đổi tên ĐVHC cấp tỉnh, UBND cấp tỉnh tổ chức lấy ý kiến nhân dân tại toàn bộ các ĐVHC cấp xã thuộc tỉnh đó.
Đối với trường hợp điều chỉnh ĐVHC cấp xã, việc lấy ý kiến được thực hiện tại chính ĐVHC cấp xã dự kiến thay đổi.
UBND cấp tỉnh tổ chức lấy ý kiến nhân dân bằng hình thức phát phiếu lấy ý kiến hộ gia đình theo mẫu quy định tại phụ lục ban hành kèm theo nghị định và quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở. Căn cứ tình hình thực tiễn của địa phương, UBND cấp tỉnh quyết định các hình thức phát phiếu lấy ý kiến đến từng hộ gia đình cho phù hợp hoặc giao UBND cấp xã quyết định đối với từng đơn vị cụ thể, khuyến khích áp dụng hình thức lấy ý kiến điện tử thông qua trang, cổng thông tin điện tử của địa phương hoặc mạng viễn thông, mạng xã hội hoạt động hợp pháp, các phần mềm điện tử theo quy định của pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch, thuận tiện và phù hợp với mức độ ứng dụng công nghệ thông tin tại cấp xã, tại thôn, tổ dân phố.
Từ 50% tổng số hộ dân tán thành trở lên thì mới tiếp tục lập đề án sáp nhập tỉnh, xã
Theo nghị định, kết quả lấy ý kiến nhân dân về việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên ĐVHC cấp tỉnh đạt từ 50% trở lên tổng số hộ gia đình trên địa bàn (tính theo từng ĐVHC cấp tỉnh) tán thành thì cơ quan xây dựng đề án tiếp tục hoàn thiện đề án và gửi HĐND cấp tỉnh để xem xét, cho ý kiến. Kết quả lấy ý kiến nhân dân về việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên ĐVHC cấp xã đạt từ 50% trở lên tổng số hộ gia đình trên địa bàn (tính theo từng đơn vị hành chính cấp xã) tán thành thì cơ quan xây dựng đề án tiếp tục hoàn thiện đề án và gửi HĐND cấp tỉnh, cấp xã để xem xét, cho ý kiến. Trường hợp ĐVHC cấp xã không tổ chức HĐND thì UBND cấp tỉnh chỉ đạo hoàn thiện đề án gửi HĐND cấp tỉnh xem xét, cho ý kiến.
Kết quả lấy ý kiến nhân dân phải được công khai trên các trang, cổng thông tin của địa phương và trên Cổng thông tin điện tử của Chính phủ theo quy định của nghị định và quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở.
Nghị định cũng quy định rõ việc tiếp nhận, xử lý kiến nghị khi phát hiện sai sót trong kết quả lấy ý kiến và trách nhiệm đính chính, công khai lại thông tin nếu có nhầm lẫn.
Nghị định số 321/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 16/12/2025, đồng thời thay thế các quy định trước đây về lấy ý kiến cử tri trong điều chỉnh ĐVHC.