Sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, DNNN, tổ chức bên trong hệ thống hành chính nhà nước

Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chủ động xây dựng phương án sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý theo từng ngành, lĩnh vực, bảo đảm phù hợp với định hướng của Ban Chỉ đạo tại Công văn số 59-CV/BCĐ và hướng dẫn của các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực, gửi Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ xem xét, quyết định và gửi Bộ Nội vụ để tổng hợp trước ngày 25/9/2025.

Đây là một trong những nội dung chính của Kế hoạch 130/KH-BCĐTKNQ18 về sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước, tổ chức bên trong hệ thống hành chính nhà nước vừa được Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình - Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW ký ban hành.

Kế hoạch nêu rõ, thực hiện Văn bản số 59-CV/BCĐ ngày 12/9/2025 của Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW về việc sắp xếp đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp nhà nước và đầu mối bên trong các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị, Ban Chỉ đạo về tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW của Chính phủ đề nghị các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (Bộ, ngành, địa phương) triển khai thực hiện một số nội dung chủ yếu. Cụ thể:

Đối với tổ chức hành chính

Ở Trung ương: Tiếp tục rà soát, sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy trong các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, nhất là các đơn vị cấp vụ, cục trực thuộc bộ, ngành, bảo đảm không trùng dẫm về chức năng, nhiệm vụ.

Thực hiện nghiêm chủ trương không thành lập phòng trong vụ trực thuộc bộ, ngành; trường hợp đặc biệt, đối với vụ trực thuộc bộ, ngành mới sáp nhập, hợp nhất từ 03 đầu mối cấp vụ trở lên hoặc có số biên chế lớn (từ 45 biên chế trở lên) thì có thể xem xét lập phòng (thực hiện theo đúng quy định, mỗi phòng từ 15 người trở lên).

Ở địa phương: Rà soát, khẩn trương ban hành quy định về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của các cơ quan, đơn vị, tổ chức cấp tỉnh, cấp xã, nhất là các cơ quan, đơn vị, tổ chức sau hợp nhất, sáp nhập theo mô hình mới, đề xuất, điều chỉnh hợp lý nếu cần thiết bảo đảm không chồng chéo, không bỏ sót chức năng, nhiệm vụ; tiếp tục nghiên cứu, đề xuất phương án sắp xếp tinh gọn các tổ chức bên trong của các ban, sở, ngành, cơ quan, đơn vị cấp tỉnh.

Đối với đơn vị sự nghiệp công lập

Ở Trung ương:

Đề nghị sắp xếp, kiện toàn đơn vị sự nghiệp công lập theo yêu cầu của Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Hội nghị Trung ương 6 khóa XII, Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, Ban Chỉ đạo của Chính phủ về tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, quy định của Chính phủ, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, trong đó:

Đối với các Bộ, cơ quan ngang Bộ: Đối với đơn vị sự nghiệp thuộc cơ cấu tổ chức, đề nghị tiếp tục rà soát, sắp xếp, kiện toàn cơ cấu tổ chức bên trong của các đơn vị sự nghiệp công lập này, bảo đảm tinh gọn, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động cung ứng dịch vụ sự nghiệp công.

Đối với đơn vị sự nghiệp công lập ngoài cơ cấu tổ chức: Chỉ giữ lại các đơn vị thuộc bộ, ngành phục vụ nhiệm vụ chính trị và các đơn vị đầu ngành gắn với chức năng, nhiệm vụ của bộ, ngành đáp ứng đầy đủ tiêu chí, điều kiện thành lập theo quy định, phù hợp với quy hoạch mạng lưới các đơn vị sự nghiệp công lập theo ngành, lĩnh vực; chuyển đổi thành công ty cổ phần khi đáp ứng đủ điều kiện theo quy định của pháp luật. Đồng thời, rà soát, sắp xếp tổ chức bên trong của các đơn vị sự nghiệp công lập, bảo đảm đáp ứng tiêu chí thành lập tổ chức theo quy định của Chính phủ và yêu cầu tinh gọn tổ chức bộ máy.

Đối với các học viện, đại học, trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp (trường cao đẳng, trường trung cấp): Xây dựng một số trường, trung tâm đào tạo tiên tiến chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo; tập trung sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp hiện có bảo đảm tinh gọn, hiệu quả, đạt chuẩn.

Phân cấp mạnh quản lý các cơ sở giáo dục nghề nghiệp về chính quyền địa phương; sắp xếp, tái cấu trúc các cơ sở giáo dục đại học; sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; xóa bỏ cấp trung gian, bảo đảm quản trị tinh gọn, thống nhất, hiệu quả; nghiên cứu sáp nhập các viện nghiên cứu với các cơ sở giáo dục đại học, chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý.

Đối với bệnh viện: Tiếp tục sắp xếp, chuyển một số bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế về cấp tỉnh quản lý, Bộ Y tế quản lý một số bệnh viện cấp chuyên sâu kỹ thuật cao, đầu ngành để thực hiện nhiệm vụ chỉ đạo chuyên môn, đào tạo nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, chuyển giao kỹ thuật, điều phối phòng, chống dịch bệnh, các sự kiện khẩn cấp về y tế công cộng, thiên tai, thảm họa, an ninh y tế.

Kiện toàn, nâng cao năng lực hệ thống y tế dự phòng theo hướng hiện đại, đủ năng lực giám sát, cảnh báo sớm, khống chế kịp thời dịch bệnh và chủ động tổ chức triển khai các hoạt động phòng, chống dịch bệnh. Tăng cường thực hiện Chương trình Tiêm chủng mở rộng cả về phạm vi và đối tượng tiêm chủng.

Đối với các đơn vị sự nghiệp thuộc văn phòng, cục thuộc bộ: Đề nghị sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp công lập cung ứng các dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu liên quan đến ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý, bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; các đơn vị sự nghiệp công lập khác phải tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên.

Đối với đơn vị sự nghiệp công lập còn lại: Yêu cầu nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động và mức độ tự chủ tài chính. Xây dựng phương án tự chủ về tài chính và chuyển đổi thành công ty cổ phần khi đáp ứng đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

Đối với cơ quan thuộc Chính phủ: Đề nghị thực hiện việc sắp xếp, tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, bảo đảm nguyên tắc một đơn vị sự nghiệp công lập có thể cung ứng nhiều dịch vụ sự nghiệp công cùng loại nhằm giảm mạnh đầu mối, khắc phục chồng chéo, dàn trải, trùng lắp về chức năng, nhiệm vụ.

Ở địa phương

Đơn vị sự nghiệp công lập thuộc lĩnh vực giáo dục: Quán triệt nghiêm túc Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Cơ bản giữ nguyên các trường trung học phổ thông, trung học cơ sở, tiểu học, các trường liên cấp, mầm non công lập hiện có, đề xuất sắp xếp, điều chỉnh nếu cần thiết theo hướng thuận tiện phục vụ nhu cầu của người dân, học sinh.

Đối với các tỉnh miền núi, vùng cao, dân tộc thiểu số: Tiếp tục rà soát, sắp xếp các điểm trường lẻ để tập trung hình thành trường dân tộc nội trú, bán trú cho học sinh tại trung tâm xã hoặc liên xã.

Sắp xếp theo hướng tinh gọn, giảm đầu mối, nâng cao chất lượng hoạt động: Hợp nhất trung tâm giáo dục nghề nghiệp, trung tâm giáo dục thường xuyên thành trung học nghề tương đương cấp trung học phổ thông trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo để cung ứng dịch vụ công theo khu vực liên phường, xã; tối đa mỗi tỉnh, thành phố có không quá 3 trường dạy nghề để đào tạo lao động lành nghề phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư ở địa phương (không tính các trường tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên).

Đơn vị sự nghiệp công lập thuộc lĩnh vực y tế: Quán triệt nghiêm túc Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Kiện toàn hệ thống y tế dự phòng hiện đại, đủ năng lực giám sát, cảnh báo sớm, khống chế kịp thời dịch bệnh và chủ động tổ chức triển khai các hoạt động phòng bệnh.

Giữ nguyên các bệnh viện công lập cấp tỉnh hiện có; đẩy mạnh xã hội hóa ở những nơi có đủ điều kiện. Mỗi tỉnh, thành phố có ít nhất 1 bệnh viện đạt cấp chuyên sâu; có bệnh viện lão khoa hoặc bệnh viện đa khoa có khoa lão khoa.

Thành lập trạm y tế xã, phường, đặc khu trực thuộc Ủy ban Nhân dân cấp xã và các điểm khám bệnh trên cơ sở các trạm y tế cấp xã trước đây để đáp ứng nhu cầu phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, khám chữa bệnh cơ bản cho nhân dân trên địa bàn. Nâng cao chất lượng, hiệu quả y tế cơ sở. Tập trung hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của trạm y tế cấp xã theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập, bảo đảm cung ứng dịch vụ cơ bản, thiết yếu về phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, khám bệnh, chữa bệnh và các dịch vụ chăm sóc xã hội.

Chuyển trung tâm y tế, bệnh viện đa khoa cấp huyện trước đây về trực thuộc sở y tế để tổ chức chăm sóc, khám, chữa bệnh theo khu vực liên phường, xã.

Đơn vị sự nghiệp công lập thuộc lĩnh vực khác (nông nghiệp và môi trường, khoa học và công nghệ, quản lý dự án, phát triển quỹ đất, giải phóng mặt bằng...): Sắp xếp, kiện toàn đơn vị sự nghiệp công lập theo yêu cầu của Nghị quyết số 19-NQ/TW, Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, Ban Chỉ đạo của Chính phủ về tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, quy định của Chính phủ, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và hướng dẫn của Bộ quản lý ngành, lĩnh vực (đặc biệt là sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập ở cấp xã khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp); rà soát, thực hiện việc sắp xếp, tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, bảo đảm nguyên tắc một đơn vị sự nghiệp công lập có thể cung ứng nhiều dịch vụ sự nghiệp công cùng loại nhằm giảm mạnh đầu mối, khắc phục chồng chéo, dàn trải, trùng lắp về chức năng, nhiệm vụ.

Đối với các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh (sở): Đề nghị tiếp tục nghiên cứu, rà soát, sắp xếp, tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập thuộc sở, mỗi sở (trừ Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Y tế) chỉ duy trì 1 đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện chức năng phục vụ quản lý nhà nước, các đơn vị sự nghiệp công lập còn lại tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên.

Đối với doanh nghiệp nhà nước

Nghiên cứu phát triển một số doanh nghiệp công nghệ số chiến lược trong nước quy mô lớn để phát triển hạ tầng số, dẫn dắt định hướng hoạt động chuyển đổi số quốc gia, có khả năng, năng lực cạnh tranh quốc tế.

Cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước, cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước theo nguyên tắc: Doanh nghiệp nhà nước chỉ tập trung vào những lĩnh vực then chốt, thiết yếu mang tính chiến lược; những địa bàn quan trọng và quốc phòng, an ninh; những lĩnh vực cần thiết mà doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác không đầu tư.

Gửi phương án sắp xếp về Bộ Nội vụ trước ngày 25/9/2025

Ban Chỉ đạo đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chủ động xây dựng phương án sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý theo từng ngành, lĩnh vực, bảo đảm phù hợp với định hướng của Ban Chỉ đạo tại Công văn số 59-CV/BCĐ và hướng dẫn của các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực, gửi Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ xem xét, quyết định và gửi Bộ Nội vụ để tổng hợp trước ngày 25/9/2025.

Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ chủ động xây dựng phương án sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thuộc thẩm quyền quản lý, bảo đảm phù hợp với định hướng của Ban Chỉ đạo tại Công văn số 59-CV/BCĐ, gửi Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ xem xét, quyết định và gửi Bộ Nội vụ để tổng hợp trước ngày 25/9/2025.