Thị trường vàng phức tạp, bạo lực học đường, bạo hành nhân viên y tế gây bức xúc
Sáng 29/10, tiếp tục Phiên thảo luận tình hình kinh tế - xã hội (KTXH), đại biểu Quốc hội Lê Thị Thanh Lam (Cần Thơ) đề cập thị trường vàng năm 2025 tiếp tục diễn biến phức tạp, giá vàng trong nước duy trì chênh lệch so với thế giới, tiềm ẩn nguy cơ gây rủi ro cho sự ổn định thị trường tài chính, tiền tệ.
Đại biểu đề nghị, quản lý hoạt động kinh doanh vàng cần linh hoạt, hiệu quả, hướng dẫn cấp giấy phép sản xuất, kinh doanh và quy định hạn mức xuất, nhập khẩu vàng; nghiên cứu thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia, tạo nền móng cho một thị trường vàng minh bạch, chuyên nghiệp, hội nhập kinh tế quốc tế nhằm quản lý hiệu quả thị trường vàng.
Về vấn đề hàng giả, hàng kém chất lượng, đại biểu đề nghị đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra, đấu tranh, triệt phá các cơ sở kinh doanh, mua bán các loại sản phẩm hàng giả, kém chất lượng. "Những sản phẩm ảnh hưởng đến sức khoẻ của nhân dân cần bắt buộc tiền kiểm, thử nghiệm độc lập trước khi lưu hành", đại biểu nhấn mạnh.
Quảng cáo phải rõ ràng, nghiêm cấm giả danh hoặc chia sẻ trải nghiệm cá nhân khi chưa được thẩm định và người quảng cáo phải chịu trách nhiệm khi phát hiện hoặc tiếp tay tiêu thụ hàng giả, hàng kém chất lượng; tăng cường thường xuyên hậu kiểm để hạn chế hàng giả, hàng kém chất lượng, trôi nổi trên thị trường...
Đề cập tình trạng bạo lực học đường, ĐBQH Nguyễn Thị Hà (Bắc Ninh) cho rằng, vấn đề này ngày càng phức tạp hơn bởi không chỉ là câu chuyện giữa học sinh với học sinh, mà giáo viên đã trở thành nạn nhân, họ phải sống trong lo sợ, dễ bị tổn thương và mất dần niềm tin vào giá trị "tôn sư trọng đạo". Những vụ việc bạo lực học đường không chỉ là vụ việc đơn lẻ, gây bàng hoàng dư luận mà còn đặt ra một câu hỏi nhức nhối: "Phải chăng, kỷ cương học đường đang bị xem nhẹ?".
Nhiều giáo viên hiện nay sợ hãi ngay trong chính môi trường làm việc của mình. Điều đáng nói, xã hội có xu hướng đẩy mọi trách nhiệm về nhà trường, xem việc ngăn chặn bạo lực học đường là trách nhiệm của giáo viên mà quên rằng, bạo lực học đường không sinh ra từ một phía, nó là kết quả của tác động đan xen từ 3 trụ cột: gia đình - nhà trường - xã hội.
Theo đại biểu, trong bối cảnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư số 19, có hiệu lực từ ngày 31/10/2025, quy định hình thức kỷ luật cao nhất sẽ là viết bản kiểm điểm hoặc phê bình. "Tinh thần nhân văn, hướng tới giáo dục phục hồi thay vì trừng phạt là đáng trân trọng. Tuy nhiên, tôi cho rằng, sự nhân văn trong kỷ luật học sinh chỉ phát huy hiệu quả khi được bảo đảm bằng hệ thống hỗ trợ và tư vấn học đường chuyên nghiệp".
Bà kiến nghị, đối với gia đình, cần quy định trách nhiệm liên đới với phụ huynh khi con em là học sinh vi phạm bạo lực nghiêm trọng, đưa giáo dục kỹ năng làm cha mẹ, giáo dục cảm xúc vào chương trình đào tạo cộng đồng; đối với nhà trường cần tăng cường tư vấn tâm lý học đường thực chất, xây dựng cơ chế phản ứng nhanh trong trường học, kết nối với Công an, chính quyền địa phương và cơ sở y tế khi xảy ra bạo lực.
"Cần rà soát, đánh giá tính khả thi và hiệu quả khi triển khai Thông tư số 19 nhằm cân bằng giữa nhân văn và kỷ luật. Có thể bổ sung các hình thức kỷ luật mang tính phục hồi nhưng vẫn đủ sức răn đe, điều chỉnh hành vi để học sinh có thể nhận ra sai lầm và không tái phạm. Ví dụ như tổ chức hoạt động lao động cộng đồng, tham gia chương trình tư vấn bắt buộc, thực hiện cam kết hành vi tích cực hoặc hình thức xin lỗi công khai dưới sự hướng dẫn của nhà trường", đại biểu hiến kế.
Nhắc tới những vụ bạo hành nhân viên y tế liên tiếp xảy ra trong thời gian qua, đặc biệt là vụ việc tại Nghệ An - cán bộ y tế đã thực sự bị đổ máu ngay tại nơi làm việc, sự việc xảy ra ngay trong khu sơ sinh - nơi đáng lẽ phải là "bình yên nhất trong bệnh viện", ĐBQH Trần Khánh Thu (Hưng Yên) nhấn mạnh: cần phải có cơ chế bảo vệ nhân viên y tế trong mọi tình huống, giúp họ có thể yên tâm làm việc mà không lo sợ bị đổ lỗi, bị bạo hành khi xảy ra sự cố.
Đại biểu đề nghị cần có chính sách bảo vệ nhân viên y tế trong thời gian làm việc bằng chế tài pháp lý nghiêm khắc đối với những hành vi xâm hại, bạo hành nhân viên y tế. Cụ thể là bổ sung vào Nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch phát triển KTXH năm 2026 nội dung: "Bảo đảm cán bộ, nhân viên y tế được làm việc trong môi trường y tế an toàn: Trường hợp dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc dùng thủ đoạn khác cản trở cán bộ, nhân viên y tế khi thực hiện nhiệm vụ tại cơ sở y tế là hành vi chống người đang thi hành công vụ".
ĐBQH Lê Khánh Thu cũng đề nghị các cơ quan chức năng nghiên cứu công nhận liệt sĩ đối với trường hợp nhân viên y tế hy sinh khi làm nhiệm vụ và thương binh khi nhân viên y tế bị thương. "Đây không phải là đề nghị mới, nhưng rõ ràng cần điều chỉnh Pháp lệnh Người có công và Nghị định 131/2021 của Chính phủ để tránh thiệt thòi cho nhân viên y tế", bà góp ý.