Thống nhất giữ nguyên cách gọi “cơ quan của Quốc hội” sau khi sắp xếp bộ máy
Tiếp tục chương trình làm việc tại Phiên họp thứ 42, chiều 6/2, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Quốc hội và 3 dự thảo nghị quyết.
Ba dự thảo gồm: Nghị quyết của Quốc hội về cơ cấu tổ chức các cơ quan chuyên môn của Quốc hội; Nghị quyết của Quốc hội về số thành viên của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XV (sửa đổi); Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức cụ thể của các cơ quan chuyên môn của Quốc hội.
Trình bày báo cáo tóm tắt một số vấn đề lớn, còn có ý kiến khác nhau trong quá trình xây dựng dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Quốc hội và các dự thảo Nghị quyết về cơ cấu tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của các cơ quan chuyên môn của Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho biết, đa số ý kiến tán thành với việc xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ cấu tổ chức các cơ quan chuyên môn của Quốc hội.
Theo đó, sau khi thực hiện sắp xếp, số lượng các cơ quan chuyên môn của Quốc hội gồm Hội đồng Dân tộc và 7 Ủy ban. Có ý kiến đề nghị tiếp tục quy định rõ trong Luật Tổ chức Quốc hội về số lượng, tên gọi các Ủy ban của Quốc hội để bảo đảm địa vị pháp lý của các cơ quan; nên sử dụng cụm từ “cơ quan của Quốc hội” thay vì cụm từ “cơ quan chuyên môn của Quốc hội”.
Ban soạn thảo thấy rằng, trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước và yêu cầu đổi mới tư duy lập pháp, việc không quy định cứng số lượng, tên gọi các cơ quan của Quốc hội trong Luật là phù hợp và thuận lợi cho việc tiếp tục thực hiện sắp xếp, điều chỉnh, bảo đảm hài hòa về cơ cấu tổ chức với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan; vấn đề này cũng đã được Bộ Chính trị tán thành khi cho ý kiến về các dự án luật về tổ chức bộ máy. Việc sử dụng cụm từ “cơ quan chuyên môn của Quốc hội” là phù hợp với chức năng, tính chất hoạt động của các cơ quan này.
Thảo luận tại phiên họp, các đại biểu cơ bản đồng tình với phương án sắp xếp của Ban soạn thảo, tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng sử dụng cụm từ “cơ quan chuyên môn của Quốc hội” là chưa phù hợp với chức năng, tính chất hoạt động của các cơ quan này. Các đại biểu đề nghị không gọi là cơ quan chuyên môn của Quốc hội mà để là các cơ quan của Quốc hội.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đồng ý với việc để tên gọi là cơ quan của Quốc hội, đồng thời nhấn mạnh, phạm vi, nhiệm vụ, quyền hạn của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan Nhà nước trong lĩnh vực xây dựng pháp luật cần bảo đảm phân định rõ; chỉ quy định những vấn đề cơ bản, mang tính nguyên tắc, các nội dung được quy định trong pháp luật chuyên ngành thì để phù hợp với yêu cầu, tính chất, đặc điểm riêng, bảo đảm hiệu quả quản lý Nhà nước theo từng lĩnh vực… Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý sự liên quan của Luật Tổ chức Quốc hội, Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương, vì vậy cần phân định rõ phạm vi, nhiệm vụ, quyền hạn.
Kết luận Phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất giữ nguyên cách gọi “cơ quan của Quốc hội” như luật hiện hành. Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng tình với nguyên tắc và nội dung phân định thẩm quyền của Hội đồng, Ủy ban như dự thảo nghị quyết. Một số lĩnh vực, công việc như tôn giáo, thẩm tra điều ước quốc tế, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị trước mắt giữ ổn định, tức cơ quan nào trước đây phụ trách thì chuyển nguyên trạng sau sáp nhập để tiếp tục thực hiện, tránh xáo trộn. Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, hồ sơ dự án luật, 3 dự thảo nghị quyết và tài liệu kèm theo đủ điều kiện trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.