Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân tới Praha, bắt đầu thăm chính thức Cộng hoà Czech

Ra sân bay đón Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam, về phía Czech, có đại diện lãnh đạo Bộ Ngoại giao; về phía Việt Nam có Đại sứ Việt Nam tại Czech Dương Hoài Nam, cán bộ, nhân viên Đại sứ quán cùng bà con kiều bào Việt Nam tại Czech. 

Chuyến thăm có ý nghĩa hết sức quan trọng, diễn ra đúng vào dịp hai nước kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, mở ra một chương mới, đưa quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác nhiều mặt giữa hai nước lên một tầm cao mới, sâu rộng, thực chất và hiệu quả. Theo chương trình, Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ có hội đàm với Thủ tướng Petr Fiala, hội kiến các nhà lãnh đạo Czech, tiếp lãnh đạo các tập đoàn, doanh nghiệp hàng đầu của Czech, dự Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam – Czech; dự chương trình Xuân Quê hương và chúc Tết bà con kiều bào…

Điểm nhấn nổi bật trong chuyến thăm lần này là quyết tâm của lãnh đạo cấp cao hai nước trong việc nâng cấp quan hệ song phương lên tầm cao mới. Hai bên sẽ tập trung trao đổi các biện pháp tăng cường quan hệ hợp tác sâu rộng và toàn diện trên các lĩnh vực chính trị - ngoại giao, kinh tế - thương mại - đầu tư, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục - đào tạo, văn hóa - thể thao - du lịch, lao động, phát triển bền vững và thúc đẩy giao lưu nhân dân, góp phần làm sâu sắc hơn nữa các nền tảng hợp tác sẵn có, khai thác thêm nhiều lĩnh vực hợp tác tiềm năng, mở ra những cơ hội mới cho hợp tác giữa Việt Nam và Cộng hòa Czech.

Hai nước đã thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 2/2/1950. Đối với Việt Nam, kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao cho đến nay, Czech luôn thực hiện chính sách phát triển quan hệ hợp tác với Việt Nam trên mọi lĩnh vực. Czech là đối tác bạn bè truyền thống, những nước đã luôn kề vai, sát cánh, giành cho nhân dân ta sự ủng hộ, giúp đỡ quý báu, chí nghĩa, chí tình trong những năm tháng đấu tranh gian khổ giành độc lập, thống nhất đất nước cũng như trong công cuộc phát triển đất nước những thập kỷ qua. Nhiều công trình trên khắp mọi miền đất nước vẫn ghi dấu sự ủng hộ, giúp đỡ của đất nước và nhân dân Czech đối với Việt Nam, như Bệnh viện Hữu nghị Việt – Tiệp, Cung Văn hóa thiếu nhi Hà Nội…

Trong những năm qua, quan hệ hữu nghị và hợp tác truyền thống của Việt Nam với Czech tiếp tục có những bước phát triển tốt đẹp. Với Czech, tin cậy chính trị ngày càng được củng cố thông qua các hoạt động trao đổi đoàn các cấp, trong đó có cấp cao. Czech rất tích cực hỗ trợ Việt Nam trong phát triển quan hệ đối tác và hợp tác toàn diện với Liên minh châu Âu (EU), nhất là trong quá trình đàm phán, ký và phê chuẩn Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Czech là một trong những quốc gia thành viên EU đầu tiên phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU (EVIPA).

 Hợp tác trong các lĩnh vực như quốc phòng - an ninh, giáo dục - đào tạo, khoa học – công nghệ, văn hóa – thể thao và du lịch, lao động... phát triển tích cực. Giao lưu nhân dân được duy trì và tăng cường. Trong năm 2025, Việt Nam đã đón khoảng 25.000 du khách Czech đến thăm Việt Nam. Trong khi đó, cộng đồng người Việt Nam tại Czech khoảng 100.000 người có những đóng góp tích cực cho sở tại, cho quan hệ song phương và được chính quyền sở tại đánh giá cao. Đặc biệt, cộng đồng người Việt tại Czech  đã được Nhà nước Czech công nhận là dân tộc thiểu số thứ 14 vào năm 2013 (là cộng đồng dân tộc thiểu số lớn thứ 3 tại Czech, chiếm 1% dân số).

Về kinh tế - thương mại: Czech là đối tác thương mại hàng đầu của Việt Nam tại khu vực Trung Đông Âu; kim ngạch thương mại hai chiều năm 2023 đạt gần 1,134 tỷ USD, trong đó ta xuất khẩu sang Czech 958 triệu USD, nhập khẩu từ Czech đạt hơn 176 triệu USD. Thương mại giữa hai nước những năm gần đây có tăng trưởng nhưng còn khiêm tốn so với tiềm năng. Việt Nam xuất khẩu sang Czech các mặt hàng như: cà phê, hạt tiêu, hoa quả tươi - khô, lạc, chè, gạo, cao su, hải sản, giày dép, hàng dệt may, hàng thủ công mỹ nghệ, linh kiện vi tính… Việt Nam nhập khẩu từ Czech: hàng điện tử, máy móc, hóa chất, hàng may mặc, sợi dệt vải, hàng da, máy móc thiết bị, sữa và các sản phẩm từ sữa, dược phẩm, các sản phẩm cơ khí, chất dẻo, sản phẩm thuỷ tinh… 

Về đầu tư, Czech  có 41 dự án FDI tại Việt Nam với tổng số vốn 92 triệu USD (đứng thứ 50/147), tập trung chủ yếu trong ngành chế biến, chế tạo, khai khoáng. Các lĩnh vực hợp tác đầu tư có thế mạnh của Czech là năng lượng, đầu máy - toa xe lửa, xe buýt, tàu điện, máy nông nghiệp, thiết bị tưới tiêu. Hiện Czech đang triển khai dự án thành lập liên doanh sản xuất ô tô của Tập đoàn SKODA Auto với Tập đoàn Thành Công tại Quảng Ninh tổng trị giá 450 triệu USD (dự kiến đi vào hoạt động vào quý 1/2025). Ngoài ra, Tập đoàn Seven Global investment của Czech đang hoàn tất bổ sung các hồ sơ còn thiếu mua lại 51% cổ phần Nhà máy điện than Mông Dương 2 tại Quảng Ninh.

Việt Nam có 4 dự án đầu tư sang Czech với tổng số vốn 1,5 triệu USD. Czech là nước Đông Âu đầu tiên cấp ODA cho ta, tổng cộng khoảng 20 triệu USD. Năm 1994 cấp 14 triệu USD hỗ trợ đào tạo và việc làm cho lao động Việt Nam ở Séc về nước; năm 1995 và 2008 cấp 2,8 triệu USD để xây dựng và hiện đại hóa Trung tâm chỉnh hình cho trẻ em tàn tật ở Bắc Thái (hoạt động từ 5/1999); trợ giúp hiện đại hoá Bệnh viện Việt - Tiệp tại Hải Phòng (1,4 triệu USD), Trung tâm đào tạo kỹ thuật giày da ở Hải phòng (700 ngàn USD).