Tổng cục Hải quan nói gì về vụ siêu xe quà biếu tặng?

Tại cuộc họp báo, ông Âu Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Giám sát quản lý hải quan, Tổng cục Hải quan khẳng định, đối với xe ô tô nhập khẩu dưới dạng quà biếu, tặng mà các phương tiện thông tin đại chúng đã nêu trong thời gian vừa qua, cơ quan hải quan đã thực hiện thủ tục theo đúng quy định hiện hành và thu đủ các loại thuế theo quy định. Đồng thời, cơ quan hải quan gửi hồ sơ liên quan đến cơ quan thuế nội địa để thực hiện việc thu thuế thu nhập bất thường. Số xe nhập diện quà biếu tặng không gây thất thu thuế cho Nhà nước. Sau khi rà soát trị giá hải quan, cơ quan hải quan đã tăng thu thêm hàng nghìn tỷ đồng so với giá khai tính thuế của doanh nghiệp. 

Theo đó, ông Trần Bằng Toàn, Cục Phó Cục Xuất nhập khẩu cho biết, theo quy định của pháp luật về thuế, đối với xe ô tô nhập khẩu dưới dạng quà biếu tặng, người khai hải quan phải nộp đủ các loại thuế: Thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế giá trị gia tăng trước khi hàng hóa được thông quan; đối với xe quà biếu tặng thì phải nộp thêm thuế thu nhập bất thường tại cơ quan thuế nội địa.

Qua quá trình rà soát trị giá hải quan đối với xe nhập khẩu diện quà biếu, tặng từ 1/1/2021 hết quý I/2022, trong hơn 1.013 chiếc, doanh nghiệp kê khai trị giá tính thuế chỉ 3.302 tỷ đồng. Tuy nhiên, căn cứ theo quy định, cơ quan hải quan xác định lại giá trị là 4.745 tỷ đồng, tổng số tiền chênh lệch là 1.443 tỷ đồng phải nộp về cho ngân sách Nhà nước.

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, năm 2016, xe nhập khẩu theo hình thức quà biếu, tặng là 1.064 chiếc; 2017 là  987 chiếc; 2018 là 266 chiếc; 2019 là 213 chiếc; 2020 là 488 chiếc; 2021 là 795 chiếc; từ 1/1/2022- 22/5/2022 là 166 chiếc. Tổng xe nhập khẩu theo hình thức quà biếu tặng từ 2016 đến nay là 3979 chiếc, chiếm 0,85% trong tổng số xe ô tô 9 chỗ ngồi trở xuống nhập khẩu. Trong đó, các xe này đều được cơ quan hải quan thu đủ các số thuế theo quy định gồm thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế giá trị gia tăng. Theo đó, năm 2016, tổng số thuế thu được là 2.328 tỷ đồng; 2017 là 298 tỷ đồng; 2018 là 1.053 tỷ đồng; 2019 là 1.874 tỷ đồng; 2020 là 1.765 tỷ đồng; 2021 là 4.132 tỷ đồng. Từ 1/1/2022- 22/5/2022 là 1.222 tỷ đồng. Tổng số thuế thu trong 6 năm là 12.644 tỷ đồng.

Trước thông tin phản ánh của báo chí về việc một số dấu hiệu vi phạm trong việc nhập khẩu xe theo diện quà biếu, tặng, ông Âu Anh Tuấn cho biết, trên cơ sở nắm thông tin, hải quan đã kiểm tra, thanh tra 4 cục hải quan có số xe nhập khẩu theo dạng quà biếu, tặng được cấp phép lớn. Theo kết quả thanh tra ban đầu đã phát hiện một số dấu hiệu như báo chí phản ánh. Theo đó, khi có kết luận thanh kiểm tra, cơ quan hải quan sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh.

Về nghi vấn người chủ mưu đứng ra lập doanh nghiệp ma, người nghèo đứng tên được tặng siêu xe, lãnh đạo Cục Giám sát Quản lý khẳng định, sẽ rà soát và trao đổi với các cơ quan như Thuế, Công an, đăng ký kinh doanh của Sở Kế hoạch và Đầu tư các tỉnh để xác minh, làm rõ vấn đề. Quan điểm của Tổng cục Hải quan là đã chỉ đạo các lực lượng kiểm tra, thanh tra đối với việc nhập khẩu xe theo diện quà biếu, quà tặng. Nếu phát hiện sai phạm thì sẽ xử lý nghiêm, không bao che. 

Tại cuộc họp báo, ông Âu Anh Tuấn cũng cho biết thêm, hiện Tổng cục Hải quan, Bộ Tài chính đang đề xuất bãi bỏ thẩm quyền về việc cấp giấy phép nhập khẩu xe ô tô nhập khẩu không nhằm mục đích thương mại theo Thông tư 143. Việc quản lý, cấp phép sẽ trả về cho Bộ Công Thương, Bộ Giao thông vận tải theo đúng chức năng và thẩm quyền quản lý.

Trước đó, ngày 24/5, Báo Tiền Phong đăng tải loạt bài "Bất thường đường dây nhập siêu xe biếu tặng: Hộ nghèo được tặng siêu xe" và clip phóng sự "Vén màn đường dây nhập siêu xe biếu tặng: Bí ẩn những doanh nghiệp "ma", phản ánh về việc hàng loạt doanh nghiệp nhập khẩu xe theo diện quà biếu tặng đều biến mất ngay sau khi nhập khẩu xe về. Điều bất thường nhất là có những cụ già 60-70 tuổi hay thanh niên hộ nghèo cũng được biếu tặng siêu xe. Về việc này, Văn phòng Chính phủ vừa có công văn 3209/VPCP-KTTH truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Lê Minh Khái về việc xử lý thông tin báo chí phản ánh. Phó Thủ tướng Lê Minh Khái giao Bộ Công an, Bộ Tài chính phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương, kiểm tra, xác minh thông tin báo nêu "bất thường đường dây nhập siêu xe biếu tặng".

Theo Tổng cục Hải quan, trước đây, qua công tác quản lý, theo dõi xe ô tô nhập khẩu không nhằm mục đích thương mại, Tổng cục Hải quan đã phát hiện các hiện tượng gian lận, lợi dụng chính để nhập khẩu xe dưới dạng tài sản di chuyển của việt kiều hồi hương, xe tạm nhập khẩu của đối tượng được hưởng quyền ưu đãi miễn trừ, xe nhập khẩu dưới dạng quà biếu tặng, Tổng cục Hải quan đã điều tra, xử lý một số vụ việc hoặc chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý hành vi trốn thuế, gian lận, đồng thời báo cáo Bộ Tài chính để kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành các chính sách quản lý để đảm bảo công tác quản lý, tránh việc lợi dụng, cụ thể:

Đối với xe ngoại giao Thủ tướng Chính phủ đã ban hành các Quyết định số 53/2013/QĐ-TTg ngày 13/09/2013, Quyết định 10/2018/QĐ-TTg ngày 1/03/2018, Quyết định số 14/2021/QĐ-TTg ngày 26/03/2021 theo đó đã hạn chế được việc mua bán tiêu chuẩn định lượng miễn thuế xe ô tô.

Đối với xe tài sản di chuyển của việt kiều hồi hương phải nộp đủ các loại thuế (không được miễn thuế như trước đây), theo đó đã hạn chế việc nhập khẩu, mấy năm trở lại đây không phát sinh việc nhập khẩu theo loại hình này.

Đối với xe nhập khẩu dưới dạng quà biếu tặng, đã ban hành Thông tư 143/2015/TT-BTC ngày 11/9/2015, theo đó quy định xe nhập khẩu dưới dạng quà biếu tặng phải được cấp phép trước khi làm thủ tục nhập khẩu và mỗi tổ chức, cá nhân chỉ được nhập 1 xe/1 năm.