TP Hồ Chí Minh: Thu hồi tài sản tham nhũng tăng nhưng khó kiểm soát việc “nhận quà”
Chỉ trong quý I/2026, toàn TP Hồ Chí Minh đã ban hành 520 văn bản liên quan nhằm cụ thể hóa các quy định pháp luật về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực. Con số này cho thấy sự chủ động rất lớn của các cơ quan, đơn vị trong việc đưa các quy định đi vào thực tiễn, không để xảy ra tình trạng “trên nóng, dưới lạnh”.
Song song đó, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cũng được đẩy mạnh với nhiều hình thức linh hoạt. Trong kỳ, đã tổ chức 87 cuộc tuyên truyền, thu hút hơn 10.600 lượt người tham gia. Việc đưa nội dung phòng, chống tham nhũng vào các hội nghị, sinh hoạt chuyên đề đã góp phần nâng cao nhận thức, phát huy vai trò giám sát của người dân.
Một trong những điểm nhấn trong công tác phòng, chống tham nhũng của TP Hồ Chí Minh là chú trọng các giải pháp phòng ngừa. Theo đó, việc công khai, minh bạch trong hoạt động của cơ quan nhà nước được thực hiện nghiêm túc, từ ngân sách, đầu tư công đến công tác cán bộ.
Trong quý I/2026, có 189 cơ quan, đơn vị được kiểm tra về thực hiện công khai, minh bạch và nhìn chung đều chấp hành đúng quy định. Đây là nền tảng quan trọng để hạn chế “kẽ hở” phát sinh tiêu cực, nhất là trong các lĩnh vực nhạy cảm như đất đai, đầu tư, tài chính công.
Cùng với đó, TP Hồ Chí Minh tiếp tục siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, yêu cầu cán bộ, công chức thực hiện nghiêm quy tắc ứng xử, đặc biệt là mô hình “04 xin, 04 luôn” trong giao tiếp với người dân. Việc kiểm tra đã được triển khai tại hơn 150 cơ quan, đơn vị, kịp thời chấn chỉnh các biểu hiện chưa chuẩn mực.
Đáng chú ý, trong công tác kiểm soát tài sản, thu nhập, có hơn 27.000 người đã thực hiện kê khai theo quy định. Thành phố cũng đang triển khai xác minh tài sản tại nhiều đơn vị, đồng thời ứng dụng công nghệ, như hệ thống Chatbot “Thanh tra viên AI” để hỗ trợ kê khai minh bạch, thống nhất.
Cải cách hành chính và chuyển đổi số tiếp tục được xem là “đòn bẩy” quan trọng, 100% cơ quan nhà nước đã áp dụng chữ ký số, từng bước số hóa quy trình giải quyết thủ tục hành chính, hướng tới giảm tiếp xúc trực tiếp, một trong những nguyên nhân dễ phát sinh tiêu cực.
Bên cạnh phòng ngừa, công tác phát hiện và xử lý tham nhũng tiếp tục được thực hiện nghiêm minh. Từ đầu năm 2026 đến nay, thành phố ghi nhận 133 vụ việc với 154 đối tượng liên quan tham nhũng, tiêu cực.
Công tác điều tra, truy tố, xét xử được triển khai đồng bộ, với hàng trăm vụ án được thụ lý. Đáng chú ý, tỷ lệ thu hồi tài sản tham nhũng bước đầu đạt kết quả nhất định, với hơn 32 tỷ đồng được thu hồi trong giai đoạn điều tra, tương đương 38,26%.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, công tác phòng, chống tham nhũng tại TP Hồ Chí Minh vẫn đối mặt không ít khó khăn. Một số quy định pháp luật còn chưa cụ thể, nhất là trong kiểm soát xung đột lợi ích, việc tặng, nhận quà hay thu nhập ngoài công vụ của cán bộ.
Công tác kiểm soát tài sản, thu nhập cũng còn hạn chế do thiếu cơ sở dữ liệu đồng bộ, chưa có phần mềm hỗ trợ hiệu quả, dẫn đến việc xác minh còn khó khăn.
Ngoài ra, việc phát hiện tham nhũng qua thanh tra, kiểm tra vẫn chưa nhiều, chủ yếu dựa vào hoạt động điều tra. Một bộ phận cán bộ làm công tác tham mưu ở cơ sở còn lúng túng do khối lượng văn bản lớn, nội dung phức tạp.
Trước những yêu cầu đặt ra, TP Hồ Chí Minh xác định tiếp tục hoàn thiện thể chế, tăng cường kiểm tra trách nhiệm người đứng đầu, đẩy mạnh chuyển đổi số và xử lý dứt điểm các vụ việc tồn đọng.
Đặc biệt, việc xây dựng văn hóa liêm chính trong đội ngũ cán bộ, công chức được xem là giải pháp lâu dài, mang tính gốc rễ. Khi mỗi cán bộ tự ý thức “không muốn, không dám, không thể và không cần” tham nhũng, thì công tác phòng, chống tham nhũng mới thực sự bền vững.