Trạm bơm nghìn tỷ chậm tiến độ: Nhiều hộ dân chưa nhận tiền bồi thường, không bàn giao mặt bằng

Trả lời đại biểu, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Chu Phú Mỹ cho biết, dự án Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa được phê duyệt năm 2013, đã điều chỉnh năm 2019, dự kiến hoàn thành cuối năm 2021. "Đến hôm nay, dự án chậm tiến độ 6 tháng so với phê duyệt chứ không phải chậm 10 năm", ông Mỹ nói.

Nguyên nhân do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB). Tổng diện tích GPMB tại quận Hà Đông là 370.000m2, hiện còn 145.000m2 của 593 hộ thuộc phần hạ tầng kỹ thuật chưa bàn giao do xác định nguồn gốc đất gặp khó khăn. Dự án tạm dừng thi công từ cuối năm 2019 đến nay, ảnh hưởng đến công tác tiêu thoát nước của hệ thống.

“Về giải pháp, sở tiếp tục phối hợp chặt chẽ với quận Hà Đông trong công tác GPMB, nhưng vẫn gặp khó khăn; lãnh đạo UBND TP, các sở ngành cũng đã làm việc với quận Hà Đông, tháo gỡ vướng mắc trong công tác GPMB, đẩy nhanh tiến độ dự án”, ông Chu Phú Mỹ thông tin.

Theo ông Mỹ, việc úng ngập khu vực phía Tây của Hà Nội thời gian qua một phần do Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa chậm tiến độ, nhưng "không phải nguyên nhân cơ bản" vì theo quy hoạch, một số trạm bơm lớn khác chưa được xây dựng. Theo ông Mỹ, hết năm 2018, Trạm bơm Yên Nghĩa đã xây dựng xong phần đầu mối, gồm trạm bơm, bể hút, bể xả, cống xả tiêu và đã đảm bảo tiêu úng. Đến năm 2019 bắt đầu triển khai đấu thầu xây dựng kênh dẫn nước La Khê, hơn 5,7km. Đến thời điểm này đã ép cọc được hơn 70%, tổng khối lượng trên công trường hơn 68%...

Cùng trả lời chất vấn về vấn đề này, Chủ tịch UBND quận Hà Đông Cấn Thị Việt Hà cho biết, dự án Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa, có tổng diện tích 51,6ha, trong đó diện tích GPMB là 30,74ha gồm 2 giai đoạn. Kết quả đến nay đã GPMB được 20,5ha. Việc chậm GPMB trách nhiệm chủ yếu quận và quận đã có kế hoạch xác định đến quý III/2022 GPMB xong tối thiểu xong 85% diện tích để giao Sở NN&PTNT. Hết năm 2022 nếu các hộ không đồng tình quận sẽ có kế hoạch thực hiện cưỡng chế theo quy định.

"Quận đã kiểm đếm xong 100%; đã thẩm tra dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ, đang trong quá trình niêm yết công khai trước khi phê duyệt với 277 tổ chức, hộ gia đình (diện tích 1,27ha) và đã phê duyệt phương án bồi thường hỗ trợ tái định cư, chi trả tiền với 93 hộ (diện tích 2,25ha) với số tiền 42,2 tỷ đồng", bà Hà nói.

Đáng chú ý, theo bà Hà, hiện nay, những hộ đã được phê duyệt phương án hỗ trợ, bồi thường cũng chưa nhận tiền và cũng chưa phối hợp với quận trong việc bàn giao mặt bằng.

Ngoài ra, bà Hà cũng nêu, còn 117 hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất có nguồn gốc phức tạp, chưa thống nhất như lấn chiếm, giao trái thẩm quyền, mua bán chuyển nhượng viết tay qua nhiều người... Các phường đang hoàn thiện hồ sơ, phương án để xây dựng phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Chủ tịch quận Hà Đông xác nhận, việc chậm giải phóng mặt bằng hơn 6 tháng so với kế hoạch TP giao. Nguyên nhân do tồn tại lịch sử về công tác quản lý đất đai các thời kỳ, người dân không phối hợp, không cung cấp được hồ sơ đất, xác nhận tình trạng ăn ở. Thị trường bất động sản biến động càng khiến người dân chưa đồng thuận, xảy ra khiếu kiện...

Làm rõ thêm vấn đề đại biểu chất vấn liên quan đến Trạm bơm Yên Nghĩa, Phó Chủ tịch UBND TP Nguyễn Mạnh Quyền cho biết: Dự án được phê duyệt từ năm 2013. Qua 2 lần chiều chỉnh vào các năm 2019 và năm 2021, theo kế hoạch dự kiến đến hết năm 2022 dự án phải được hoàn thành. Hiện nay, dự án đang tập trung vào 5,7 km kênh La Khê để dẫn nước vào trạm bơm. Khâu này đang vướng mắc GPMB ở huyện Hoài Đức và chủ yếu ở quận Hà Đông.

Phó Chủ tịch UBND TP khẳng định nguyên nhân khiến dự án chậm, trách nhiệm thuộc về Sở NT&PTNT, sau đó có một phần huyện Hoài Đức và trọng tâm là quận Hà Đông. Việc chậm là do kênh này qua nhiều thời gian, quản lý lỏng lẻo nên gặp khó khăn trong xác định nguồn gốc đất. TP đã chỉ đạo cụ thể với từng việc một, đến nay công việc đã có chuyển biến, một số hộ chưa thực hiện cưỡng chế, các hộ dân tự GPMB. UBND TP cũng đề nghị chậm nhất trong năm 2022 phải hoàn thành xong GPMB theo đúng kế hoạch.

Phó Chủ tịch UBND TP Nguyễn Mạnh Quyền nhấn mạnh, TP giao nhiệm vụ cụ thể cho từng ngành, Sở Tài nguyên và Môi trường cử tổ công tác để giúp quận Hà Đông xác định nguồn gốc đất để thực hiện bồi thường GPMB. Khi có mặt bằng sạch, chủ đầu tư triển khai thi công và sau 6 tháng nhận GPMB (đầu năm 2023) sẽ làm xong dự án.

"Về câu hỏi việc chậm triển khai trạm bơm này có ảnh hưởng đến thoát úng ngập không thì rõ ràng là ảnh hưởng đến 1 phần việc thoát úng ngập ở phía Tây. Vừa qua, sau mấy trận mưa lớn chúng tôi đã chỉ đạo sở NN&PTNT cùng các nhà thầu khơi thông toàn bộ kênh La Khê để đưa nước vào trạm bơm vận hành, bơm tiêu úng ngập", ông Quyền nói.