Việt Nam sẵn sàng làm cầu nối thúc đẩy hợp tác giữa EU và ASEAN

Nhận lời mời của Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn, Phó Chủ tịch Ủy ban Châu Âu (EC), Đại diện cấp cao của Liên minh Châu Âu (EU) về Chính sách đối ngoại và an ninh, ông Josep Borrell Fontelles thăm chính thức Việt Nam từ 29/7 đến 31/7. Trong khuôn khổ chuyến thăm, ngày 30/7, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn đã có cuộc hội đàm với ông Josep Borrell Fontelles.

Tại hội đàm, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn trân trọng cảm ơn Phó Chủ tịch EC, Đại diện cấp cao EU đã đến tham dự Lễ Quốc tang Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, thể hiện sự coi trọng của EU và cá nhân ông Josep Borrell đối với những công lao to lớn của Tổng Bí thư đối với việc thúc đẩy quan hệ Việt Nam – EU thời gian qua; hoan nghênh và bày tỏ tin tưởng chuyến thăm của ông Josep Borrell sẽ tạo đà quan trọng thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ Đối tác và Hợp tác toàn diện Việt Nam - EU trong thời gian tới.

Đại diện cấp cao EU Josep Borrell nhấn mạnh Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có nhiều đóng góp to lớn trong việc nâng cao hình ảnh, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế cũng như thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ giữa Việt Nam và EU.

Đại diện cấp cao EU bày tỏ rất ấn tượng về những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội bền vững và hội nhập quốc tế của Việt Nam; khẳng định EU coi Việt Nam là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu tại khu vực và đang triển khai nhiều chiến lược, chính sách và dự án cụ thể để phát triển sâu rộng hơn nữa hợp tác với Việt Nam nói riêng và khu vực châu Á – Thái Bình Dương nói chung, đồng thời phối hợp giải quyết các thách thức toàn cầu.

Hai bên đánh giá cao sự phát triển của quan hệ Việt Nam - EU thời gian qua, thể hiện qua trao đổi đoàn, tiếp xúc các cấp giữa hai bên, đặc biệt là các kết quả hợp tác về chính trị - ngoại giao, thương mại – đầu tư, quốc phòng – an ninh, hợp tác phát triển… Việt Nam và EU đang triển khai hiệu quả 4 hiệp định hợp tác, 8 cơ chế đối thoại trên nhiều lĩnh vực. Việt Nam là nước ASEAN đầu tiên có tất các các trụ cột hợp tác về chính trị, kinh tế, quốc phòng an ninh với EU.

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA) sau 4 năm thực thi đã giúp trao đổi thương mại hai bên tăng trưởng tích cực. EU hiện là đối tác thương mại lớn thứ 4 của Việt Nam trong khi Việt Nam là đối tác thương mại lớn nhất của EU trong ASEAN.

Khẳng định hợp tác thương mại - đầu tư là một trụ cột quan trọng của quan hệ Việt Nam - EU, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh hai bên cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ triển khai hiệu quả Hiệp định EVFTA; đề nghị EC sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” đối với hải sản xuất khẩu của Việt Nam trên cơ sở ghi nhận những nỗ lực và kết quả đạt được của Việt Nam trong phòng chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không đúng quy định (IUU) và EU thúc đẩy các nước thành viên EU còn lại sớm phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam-EU (EVIPA) để đưa hợp tác kinh tế song phương phát triển tương xứng với tiềm năng và mong muốn của cả hai bên.

Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn đánh giá cao sự hỗ trợ của EU và các nước thành viên EU dành cho Việt Nam; đề nghị EU tiếp tục duy trì ODA cho Việt Nam thông qua các kênh hợp tác song phương, đa phương và các chương trình hợp tác với khu vực, tập trung vào các lĩnh vực cấp thiết đối với Việt Nam hiện nay như tăng cường năng lực quản trị công, kinh tế xanh, số và tuần hoàn, phát triển nghề cá bền vững; đồng thời đề nghị EU hỗ trợ tối đa về tài chính, công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực để Việt Nam triển khai hiệu quả Đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), trong đó có việc hỗ trợ Việt Nam thiết lập thị trường chứng chỉ các-bon có kết nối với thị trường quốc tế và triển khai các dự án về hydrogen xanh.

Hoan nghênh EU đóng vai trò tích cực tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương thông qua việc triển khai một số chiến lược, sáng kiến hợp tác, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn khẳng định Việt Nam sẵn sàng làm cầu nối thúc đẩy hợp tác của EU với khu vực, trong đó có việc thúc đẩy tăng cường quan hệ đối tác chiến lược ASEAN – EU và việc triển khai Kế hoạch hành động ASEAN – EU giai đoạn 2023-2027.

Nhất trí với những đề xuất của Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn, ông Josep Borrell nhấn mạnh EU sẽ phối hợp chặt chẽ với Việt Nam trong việc triển khai hiệu quả các cơ chế đối thoại hiện có để thúc đẩy hợp tác hai bên trên tất cả các lĩnh vực như chính trị - ngoại giao, thương mại – đầu tư, quốc phòng – an ninh, ứng phó với biến đổi khí hậu và chuyển đổi năng lượng; khẳng định sẽ thúc đẩy các nước thành viên còn lại sớm phê chuẩn EVIPA để tạo bước đột phá trong hợp tác đầu tư giữa hai bên.

Đại diện cấp cao EU cũng khẳng định EU ủng hộ và sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thực hiện mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 thông qua triển khai hiệu quả JETP; mong muốn thúc đẩy hợp tác với Việt Nam trong khuôn khổ các chiến lược, sáng kiến hợp tác với khu vực như Sáng kiến Cửa ngõ toàn cầu của EU.

Trong bối cảnh Việt Nam và EU sẽ kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2025, hai bên nhất trí cần đẩy mạnh trao đổi đoàn cấp cao, tiếp tục thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai bên phát triển sang một giai đoạn mới năng động và toàn diện hơn nữa, tương xứng với tiềm năng và đáp ứng tốt hơn lợi ích của cả hai bên.

Hai bên cũng đã trao đổi về một số vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm, chia sẻ lập trường về việc cần tăng cường phối hợp giải quyết các thách thức toàn cầu trong đó có các vấn đề an ninh phi truyền thống và an ninh truyền thống. Hai bên nhấn mạnh sự cần thiết giảm leo thang căng thẳng ở các điểm nóng; giải quyết các xung đột bằng các biện pháp hoà bình, thông qua đối thoại có tính đến lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.

Đại diện cấp cao Josep Borrell khẳng định EU ủng hộ quan điểm của Việt Nam và ASEAN về tự do hàng hải, hàng không, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tôn trọng luật pháp quốc tế nhất là Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982), sớm hoàn tất Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) thực chất, hiệu quả.