Anh và nhiều nước phương Tây công nhận Nhà nước Palestine
Thủ tướng Anh Keir Starmer ngày 21/9 tuyên bố chính thức công nhận Nhà nước Palestine, đánh dấu bước ngoặt lịch sử hơn 100 năm sau Tuyên bố Balfour và 77 năm kể từ khi Israel được thành lập.
“Trước nỗi kinh hoàng ngày càng gia tăng ở Trung Đông, chúng tôi đang hành động để duy trì khả năng hòa bình và giải pháp hai nhà nước”, ông Starmer nhấn mạnh.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh tình hình nhân đạo tại Gaza tiếp tục xấu đi nghiêm trọng khi quân đội Israel phá hủy nhiều khu vực và di dời dân cư. Trước đó, Anh vốn duy trì lập trường trì hoãn việc công nhận Palestine cho đến thời điểm “có tác động tối đa”. Tuy nhiên, theo chính phủ Anh, diễn biến thảm khốc ở Gaza buộc London phải thay đổi cách tiếp cận.
Quyết định của Anh được đưa ra gần thời điểm Canada, Australia và Bồ Đào Nha cũng tuyên bố công nhận Nhà nước Palestine, chỉ ít ngày trước thềm kỳ họp thứ 80 của Đại hội đồng Liên hợp quốc.
Thủ tướng Starmer đồng thời cam kết áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt nhằm vào lãnh đạo Hamas trong những tuần tới, khẳng định tổ chức này sẽ không có vai trò trong tương lai của Palestine. Ông nhấn mạnh việc công nhận nhà nước Palestine “không đồng nghĩa tiếp sức cho Hamas”, vốn bị Anh coi là một “tổ chức khủng bố tàn bạo muốn hủy diệt Israel”.
Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper khẳng định đây là “quyết định lịch sử” và là minh chứng cho cam kết kiên định của London đối với giải pháp hai nhà nước. Phó Thủ tướng David Lammy bổ sung rằng việc công nhận sẽ không thể hiện thực hóa ngay lập tức, song là một phần của tiến trình hòa bình rộng lớn hơn vốn đình trệ nhiều thập kỷ.
Ngoại trưởng của chính quyền Palestine Varsen Aghabekian Shahin đánh giá quyết định này là “thông điệp hy vọng về một nhà nước tự do, độc lập và có chủ quyền” gửi tới người dân Palestine.
Trong khi đó, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu chỉ trích mạnh mẽ, gọi đây là một “phần thưởng cho Hamas”, đồng thời khẳng định: “Một Nhà nước Palestine sẽ không được thành lập ở phía Tây sông Jordan”. Ông cho biết phản ứng chính thức của Israel sẽ được đưa ra sau khi ông trở về từ chuyến thăm Mỹ trong tuần này.
Theo thống kê chưa đầy đủ của hãng tin AFP, ít nhất 145 trong tổng số 193 quốc gia thành viên Liên hợp quốc đã công nhận Nhà nước Palestine.
Ngoài hai thành viên của G7 là Anh và Canada, cũng như Australia và Bồ Đào Nha, một số quốc gia khác như Pháp, Bỉ, Luxembourg và Malta dự kiến sẽ công nhận Nhà nước Palestine trong hội nghị về tương lai giải pháp hai nhà nước, do Pháp và Arab Saudi chủ trì tại trụ sở Liên hợp quốc ở New York vào ngày 22/9.
Nga cùng toàn bộ các quốc gia Arab, gần như toàn bộ châu Phi và Mỹ Latin, cũng như phần lớn các nước châu Á như Ấn Độ và Trung Quốc đều đã công nhận Nhà nước Palestine.