Iran sẵn sàng đàm phán “công bằng” với Mỹ
Iran tuyên bố sẵn sàng tham gia các cuộc đàm phán “công bằng và bình đẳng” với Mỹ trong bối cảnh căng thẳng song phương tiếp tục leo thang, song khẳng định các cuộc đối thoại không thể diễn ra khi Washington vẫn duy trì sức ép và đe doạ quân sự.
Phát biểu với báo giới trong chuyến thăm Thổ Nhĩ Kỳ ngày 30/1, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhấn mạnh Iran không phản đối đàm phán, nhưng đặt ra điều kiện rõ ràng. “Iran không có vấn đề gì với thương lượng, nhưng đàm phán không thể diễn ra dưới cái bóng của các mối đe doạ”, ông Araghchi nói trong cuộc họp báo chung với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan.
Ngoại trưởng Iran đồng thời khẳng định chương trình tên lửa và năng lực phòng thủ của nước này không phải là chủ đề có thể đem ra mặc cả. “Năng lực phòng thủ và tên lửa của Iran sẽ không bao giờ là đối tượng của bất kỳ cuộc đàm phán nào. An ninh của người dân Iran không phải là chuyện của bất kỳ ai khác. Chúng tôi sẽ bảo vệ và tăng cường năng lực phòng thủ ở mức cần thiết để bảo vệ đất nước”, ông Araghchi tuyên bố.
Căng thẳng giữa Tehran và Washington đã gia tăng trong nhiều tuần qua, trong bối cảnh Tổng thống Trump liên tục đe doạ tấn công Iran, viện dẫn các biện pháp trấn áp biểu tình trong nước của Tehran cũng như mục tiêu buộc Iran phải hạn chế chương trình hạt nhân. Đầu tuần này, ông Trump cho biết một “hạm đội khổng lồ”, dẫn đầu là tàu sân bay USS Abraham Lincoln, đang được triển khai tới gần Iran và sẵn sàng sử dụng “bạo lực nếu cần thiết” nếu Tehran không đồng ý đàm phán về một thoả thuận hạt nhân mới.
Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 30/1, Tổng thống Mỹ cho biết chính quyền của ông đang gửi “một số lượng lớn hơn các tàu” tới khu vực. “Hy vọng là chúng ta sẽ đạt được một thoả thuận”, ông Trump nói. “Nếu đạt được thoả thuận thì tốt. Nếu không, chúng ta sẽ xem điều gì sẽ xảy ra”.
Giữa bối cảnh căng thẳng hiện nay, các quan chức cấp cao Iran liên tục khẳng định sẵn sàng đàm phán, nhưng chỉ khi Mỹ chấm dứt các đe doạ quân sự. Đồng thời, Tehran cũng nhấn mạnh lực lượng vũ trang nước này sẵn sàng đáp trả nếu bị tấn công.
Ở bình diện khu vực, một số quốc gia đồng minh như Thổ Nhĩ Kỳ, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Arab Saudi đang tăng cường các nỗ lực ngoại giao nhằm ngăn chặn nguy cơ đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan ngày 30/1 cho biết trong cuộc điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian rằng Ankara sẵn sàng đóng vai trò “trung gian hoà giải” giữa hai bên.
Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan cũng cho hay ông đã có các cuộc thảo luận kéo dài với đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff về vấn đề này và sẽ tiếp tục duy trì kênh liên lạc với Washington. Phát biểu cùng Ngoại trưởng Araghchi, ông Fidan nhấn mạnh các cuộc đàm phán hạt nhân Mỹ – Iran cần được khởi động lại, coi đây là con đường mở ra khả năng dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Tehran. “Chúng tôi kêu gọi các bên trở lại bàn đàm phán để giải quyết từng vấn đề một”, ông Fidan nói.