Mỹ-Hàn-Nhật thắt chặt quan hệ trước mối lo chung
Các biến động khó lường trên thế giới, nhất là lo ngại gia tăng xoay quanh khả năng Triều Tiên thử hạt nhân, đang khiến mối quan hệ đồng minh Mỹ - Hàn Quốc - Nhật Bản được ba nước đề cao hơn cả, với việc quan chức ngoại giao hàng đầu ba bên ngày 26/10 (giờ địa phương) tiến hành tham vấn về các mối quan tâm chung và nhất trí cao trong loạt vấn đề lớn.
Kyodo News đưa tin, trong cuộc tham vấn diễn ra tại thủ đô Tokyo, Nhật Bản, Thứ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Takeo Mori cùng những người đồng cấp Wendy Sherman của Mỹ và Cho Hyun-dong của Hàn Quốc đã nhất trí tăng cường khả năng răn đe trong việc kiềm chế mối đe dọa quân sự từ Triều Tiên.
Phát biểu trong cuộc họp báo sau tham vấn, Thứ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc Cho Hyun-dong cho biết: "Chúng tôi nhất trí rằng sẽ cần một biện pháp đáp trả quy mô chưa từng có nếu Triều Tiên thúc đẩy vụ thử hạt nhân lần thứ bảy". Trong khi đó, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman kêu gọi Triều Tiên kiềm chế các hành động khiêu khích mà bà gọi là "liều lĩnh và gây bất ổn sâu sắc cho khu vực". "Bất cứ điều gì xảy ra ở đây, chẳng hạn như một vụ thử hạt nhân của Triều Tiên, đều có tác động đến an ninh của toàn thế giới", bà Sherman nhấn mạnh. Cùng chung quan điểm này, Thứ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Takeo Mori tuyên bố: "Chúng tôi nhất trí tăng cường hơn nữa khả năng răn đe và phản ứng của liên minh Nhật Bản - Mỹ và liên minh Mỹ - Hàn Quốc, đồng thời thúc đẩy hợp tác an ninh hơn nữa giữa ba nước".
Trước đó, ngày 25/10, Thứ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Mori và người đồng cấp Mỹ Sherman đã tiến hành tham vấn song phương, trong đó 2 bên cam kết tiếp tục hợp tác hướng tới mục tiêu phi hạt nhân hóa hoàn toàn Bán đảo Triều Tiên. Thứ trưởng Mori cũng tham vấn song phương với người đồng cấp Hàn Quốc Cho Hyun-dong, thảo luận bất đồng liên quan vấn đề lao động cưỡng bức thời chiến và các lĩnh vực khác mà hai bên cùng quan tâm. Cùng ngày, Thứ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc và Mỹ cũng tiến hành tham vấn song phương, tập trung thảo luận về cam kết của Washington mở rộng khả năng răn đe của Hàn Quốc.
Động thái tham vấn giữa Mỹ, Hàn Quốc và Nhật Bản diễn ra trong bối cảnh tình hình trên Bán đảo Triều Tiên đang có xu hướng trở nên căng thẳng hơn sau những đòn "ăn miếng, trả miếng" từ Triều Tiên và liên minh ba nước, còn các cuộc đàm phán về phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên đều đi vào bế tắc. Trên thực tế, từ đầu tháng 10 đến nay, Hàn Quốc đã tiến hành một loạt tập trận quy mô lớn bao gồm cuộc tập trận đa quốc gia, tập trận giữa Hàn Quốc và Mỹ, tập trận ba bên Mỹ, Hàn Quốc và Nhật Bản. Trong khi đó, Triều Tiên đã thực hiện các vụ thử vũ khí với tần suất chưa từng có trong năm nay, trong đó có một vụ phóng tên lửa đạn đạo vào đầu tháng này, với việc tên lửa của Triều Tiên đã bay qua không phận Nhật Bản lần đầu tiên trong vòng 5 năm qua, nhằm đáp trả các cuộc tập trận hai bên, ba bên diễn ra dồn dập.
Hồi tháng 9 năm nay, tàu USS Ronald Reagan của Mỹ cùng đoàn tàu hộ tống đã diễn tập quân sự với Hàn Quốc trong một động thái đáp trả vụ thử tên lửa đạn đạo của Triều Tiên. Đó cũng là lần đầu tiên kể từ năm 2017 Mỹ và Hàn tổ chức tập trận chung có sự xuất hiện của một tàu sân bay Mỹ. Mới đây nhất, Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol ngày 24/10 cho rằng phía Triều Tiên đã hoàn tất các khâu chuẩn bị cho vụ thử hạt nhân lần thứ 7. Yonhap đưa tin, phát biểu trước Quốc hội Hàn Quốc, Tổng thống Yoon Suk Yeol khẳng định nước này và đồng minh Mỹ sẽ tăng cường hợp tác để đối phó những mối đe dọa an ninh và hạt nhân trong khu vực.
Dựa trên những động thái liên tiếp này, giới phân tích chính trị đánh giá, quan hệ liên minh Mỹ - Nhật Bản – Hàn Quốc ngày càng cần được và thực tế đã được mỗi nước đề cao hơn.
Thời gian qua, theo Reuters, tham vấn đối thoại Mỹ - Hàn Quốc - Nhật Bản dường như đang đi đúng hướng sau 5 năm gián đoạn do quan hệ xấu đi giữa Seoul và Tokyo. Có thể thấy, với vai trò là đồng minh thân thiết của cả Seoul và Tokyo, Washington dường như cũng đã nhận ra khó có thể kiến tạo một liên minh quân sự vững chắc một khi Hàn Quốc và Nhật Bản còn chia rẽ sâu sắc. Nhận định này được cụ thể hóa bằng tuyên bố của Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Sherman, rằng Mỹ "sẽ sử dụng toàn bộ khả năng phòng thủ của Mỹ để bảo vệ các đồng minh, bao gồm cả khả năng phòng thủ thông thường, hạt nhân và tên lửa". Với Nhật Bản và Hàn Quốc, nỗ lực cải thiện quan hệ song phương cũng đang được triển khai mạnh mẽ. Ngoại trưởng Nhật Bản Yoshimasa Hayashi hồi tháng 9 từng nói: "Chưa bao giờ sự cải thiện trong quan hệ hợp tác Nhật-Hàn, Nhật-Mỹ-Hàn lại quan trọng hơn lúc này".
Trong khi đó, cũng phát biểu trong diễn đàn này, Ngoại trưởng Hàn Quốc cho hay: "Điểm khởi đầu để cải thiện mối quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản đang được tạo ra". Những nỗ lực tham vấn ba bên, vì thế, sẽ giúp thúc đẩy nữa hợp tác giữa ba nước, nhất là trong lĩnh vực quốc phòng, nhằm đối phó với những lo ngại ngày một gia tăng, trong đó bao gồm vấn đề tên lửa và hạt nhân của Triều Tiên.