Nâng cao nhận thức về mua bán người nhằm ép buộc lừa đảo
Sáng 9/3 tại Hà Nội, Bộ Ngoại giao phối hợp với Cơ quan Phòng, chống Ma túy và Tội phạm của Liên Hợp Quốc (UNODC) tổ chức sự kiện nâng cao nhận thức về tình trạng mua bán người nhằm mục đích ép buộc thực hiện hành vi phạm tội tại các trung tâm lừa đảo. Tại sự kiện, chiến dịch #Mắcbẫytộiphạmlừađảo (#TrappedInScamCrime) của UNODC cũng chính thức được giới thiệu tại Việt Nam.
Tham dự sự kiện có gần 140 đại biểu là đại sứ, trưởng đại diện và lãnh đạo các cơ quan đại diện ngoại giao, các tổ chức quốc tế tại Việt Nam; đại diện các bộ, ngành, địa phương; các tổ chức phi chính phủ cùng nhiều chuyên gia, diễn giả trong lĩnh vực phòng, chống mua bán người.
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng nhấn mạnh rằng trong những năm gần đây, tình hình mua bán người trong khu vực và trên thế giới diễn biến ngày càng phức tạp. Các đường dây tội phạm gia tăng lợi dụng các nền tảng trực tuyến, mạng xã hội và công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, để tuyển mộ nạn nhân thông qua các thủ đoạn như quảng cáo “việc nhẹ lương cao”, lừa đảo tình cảm, lừa đảo đầu tư. Sau khi bị lừa, nạn nhân có thể bị bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động hoặc bị ép buộc tham gia vào các hoạt động phạm tội.
Theo Thứ trưởng, tình trạng mua bán người vào các trung tâm lừa đảo đang gia tăng và trở thành thách thức đối với nhiều quốc gia, đe dọa an ninh, trật tự, an toàn xã hội, gây thiệt hại kinh tế và làm tổn hại đến an ninh con người.
Khẳng định quyết tâm của Việt Nam trong công tác phòng, chống mua bán người, Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng cho biết Việt Nam đang tích cực triển khai Luật Phòng, chống mua bán người năm 2024 cùng Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026–2030, định hướng đến năm 2035. Trong đó, Việt Nam đặc biệt chú trọng xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng không gian mạng và công nghệ cao để dụ dỗ, tổ chức mua bán người; đồng thời sẵn sàng tăng cường hợp tác với các quốc gia, tổ chức quốc tế và các đối tác liên quan nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý hiệu quả loại tội phạm này.
Theo bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam, công tác phòng ngừa cũng đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ hơn với các công ty công nghệ và các nền tảng trực tuyến – nơi các dịch vụ thường bị các đối tượng mua bán người lợi dụng để lừa gạt và tuyển mộ nạn nhân. Bà nhấn mạnh, việc duy trì các tiêu chuẩn quốc tế về kinh doanh và quyền con người sẽ giúp các doanh nghiệp công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc xác định và giảm thiểu các rủi ro bóc lột liên quan đến nền tảng của mình.
Ông John McIntyre, Đại biện lâm thời Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam, khẳng định Hoa Kỳ sẵn sàng tiếp tục hợp tác với Chính phủ Việt Nam, UNODC và các đối tác trong khu vực nhằm nâng cao nhận thức, tăng cường phòng ngừa, đẩy mạnh hợp tác thực thi pháp luật và hỗ trợ nạn nhân bị mua bán. Theo ông, sự hợp tác này sẽ góp phần tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc chiến chống nạn mua bán người.
Trong khuôn khổ sự kiện, các chuyên gia, diễn giả đã trình bày về bối cảnh chung của tình trạng mua bán người nhằm mục đích ép buộc thực hiện hành vi phạm tội tại các trung tâm lừa đảo, đồng thời giới thiệu chiến dịch #Mắcbẫytộiphạmlừađảo (#TrappedInScamCrime) của UNODC và chia sẻ kinh nghiệm xây dựng môi trường số an toàn.
Sự kiện cũng dành thời gian thảo luận chuyên đề về phòng, chống mua bán người vào các trung tâm lừa đảo và hỗ trợ nạn nhân trở về, với sự tham gia của các diễn giả đến từ Bộ Công an, Bộ Y tế và Bộ Ngoại giao. Các đại biểu đồng thời trao đổi về các giải pháp nhằm thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng và tăng cường phối hợp triển khai chiến dịch tại Việt Nam.
Bà Rebecca Miller, Điều phối viên khu vực về chống mua bán người và đưa người di cư trái phép của Văn phòng UNODC khu vực Đông Nam Á – Thái Bình Dương, cho biết: “Trên khắp khu vực, chúng ta đang chứng kiến tình trạng bóc lột con người quy mô lớn. Các nạn nhân của nạn mua bán người bị ép buộc thực hiện các hành vi lừa đảo nhằm thu lợi nhuận, trong khi chính họ lại thường phải đối mặt với những hậu quả pháp lý. Chúng ta cần chấm dứt việc đối xử với những người bị mua bán như nghi phạm, thay vào đó tập trung triệt phá các mạng lưới tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia đang thu lợi hàng tỷ USD từ các hoạt động phạm tội”.
Chiến dịch #Mắcbẫytộiphạmlừađảo (#TrappedInScamCrime) do UNODC khởi xướng, được triển khai trong khu vực từ năm 2025 nhằm nâng cao nhận thức, thúc đẩy phòng ngừa và tăng cường phối hợp trong bối cảnh tình trạng mua bán người nhằm mục đích ép buộc thực hiện hành vi phạm tội đang gia tăng nhanh chóng.
Thông qua chiến dịch, UNODC kêu gọi sự tham gia của các chính phủ, tổ chức xã hội, các nền tảng kỹ thuật số và đặc biệt là giới trẻ trong nỗ lực chung nhằm ngăn chặn và đẩy lùi loại tội phạm nguy hiểm này.