Nobel Hoá học 2025 vinh danh phát minh khung kim loại hữu cơ

17:33 08/10/2025

Giải Nobel Hóa học năm 2025 đã thuộc về ba nhà khoa học đến từ Nhật Bản, Australia và Mỹ với công trình về Metal-organic frameworks (MOFs), còn được gọi là Khung kim loại - hữu cơ.

Giải Nobel Hóa học năm 2025 đã thuộc về ba nhà khoa học đến từ Nhật Bản, Australia và Mỹ. Ảnh: Nobel Prize

Sau hai giải Nobel được công bố về Vật lý và Y sinh, chiều 8/10 (theo giờ Việt Nam), Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển tại Stockholm đã công bố giải Nobel Hóa học năm 2025 thuộc về ba nhà khoa học Susumu Kitagawa (Đại học Tokyo, Nhật Bản), nhà khoa học Richard Robson (Đại học Melbourne, Australia) và nhà khoa học Omar M. Yaghi (Đại học California, bang Berkeley, Mỹ).

Nghiên cứu được tôn vinh năm nay là công trình về Metal-organic frameworks (MOFs), còn được gọi là khung kim loại - hữu cơ. Cấu trúc này có thể sử dụng để thu thập nước từ không khí trên sa mạc, thu giữ carbon dioxide, lưu trữ khí độc hoặc xúc tác phản ứng hóa học.

Theo thông cáo báo chí của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển, 3 nhà khoa học đã phát triển một dạng cấu trúc phân tử hoàn toàn mới. Trong cấu trúc này, các ion kim loại đóng vai trò như phần quan trọng nhất được liên kết với nhau bởi các phân tử hữu cơ dài (có nền tảng carbon). Sự kết hợp giữa các ion kim loại và phân tử hữu cơ này tạo nên các tinh thể có những khoang lớn. Những vật liệu xốp như vậy được gọi là khung kim loại-hữu cơ (MOF).

"Bộ khung kim loại - hữu cơ có tiềm năng khổng lồ, mang đến nhiều cơ hội chưa từng thấy để tùy chỉnh vật liệu với chức năng mới", Heiner Linke, chủ tịch Hội đồng Nobel về Hóa học, nhận xét.

Giải Nobel Hóa học đã được trao 116 lần cho 197 nhà khoa học, từ năm 1901 - 2024. Năm ngoái, giải Nobel Hóa học thuộc về nhà khoa học David Baker thuộc Đại học Washington (Mỹ) và 2 nhà khoa học Anh là Demis Hassabis, John M. Jumper, để ghi nhận đóng góp họ trong giải mã cấu trúc protein. 

Tuần lễ Nobel 2025 sẽ tiếp tục với các giải: Văn học (chiều 9/10), Hòa bình (chiều 10/10) và Kinh tế (chiều 13/10). Mỗi giải thưởng bao gồm Huy chương Vàng, bằng chứng nhận và  11 triệu krona Thụy Điển (gần 1,2 triệu USD).

Linh San

Chính phủ Anh ngày 9/5 cho biết sẽ điều khu trục hạm HMS Dragon tới Trung Đông nhằm chuẩn bị cho một nỗ lực đa quốc gia bảo vệ hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế lo ngại tuyến vận tải năng lượng chiến lược này tiếp tục đối mặt nguy cơ bất ổn do xung đột giữa Mỹ và Iran.

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của xã hội nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở công việc làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Lễ bốc thăm chia bảng Vòng chung kết Asian Cup 2027 diễn ra tối 9/5 tại Riyadh, Arab Saudi (tức rạng sáng 10/5 giờ Hà Nội). Kết quả bốc thăm đưa ĐTQG Việt Nam vào bảng E cùng Hàn Quốc, UAE và đội thắng trong cặp play-off Lebanon/Yemen. Dù thử thách lớn, thầy trò HLV Kim Sang Sik vẫn có cơ hội cạnh tranh vé đi tiếp.

Ngày 10/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đã ra quyết định khởi tố bị can và bắt tạm giam Nguyễn Thị Thanh Trúc (SN 1993, ngụ TP Hồ Chí Minh) cùng Danh Chơn (SN 1996, quê An Giang) để điều tra về hành vi "Ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình".

Bé gái 4 tuổi bị mẹ ruột và nhân tình của mẹ bạo hành dẫn tới tử vong tại Hà Nội ngày 6/5. Ở xã Hiệp Hoà (TP Hồ Chí Minh), bé trai 2 tuổi cũng bị mẹ ruột và người tình đánh đập tàn nhẫn phải nhập viện ngày 2/5 trong tình trạng đa chấn thương nghiêm trọng. Liên tiếp những vụ trẻ em bị người thân bạo hành dã man những ngày qua khiến dư luận vừa xót xa vừa phẫn nộ.

Những mùa tuyển sinh gần đây, nhiều cơ sở đào tạo khối ngành sức khỏe liên tục mở rộng tổ hợp xét tuyển. Bên cạnh các tổ hợp truyền thống như B00 (Toán, Hóa, Sinh), không ít trường bổ sung các tổ hợp có môn Ngoại ngữ, Tin học, thậm chí là môn Ngữ văn. Xu hướng này đang tạo ra nhiều luồng ý kiến trái chiều trong dư luận, nhất là khi ngành Y, Dược vốn được xem là lĩnh vực đặc thù, liên quan trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng con người.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文