Taliban chuẩn bị ra mắt chính phủ mới trong bối cảnh kinh tế bất ổn
Taliban hôm 2/9 cho biết đang chuẩn bị công bố chính phủ mới, trong bối cảnh nền kinh tế Afghanistan đang đứng trên bờ vực sụp đổ, hơn 2 tuần sau khi lực lượng này chiếm được thủ đô Kabul và Mỹ kết thúc của cuộc chiến kéo dài 20 năm trong cảnh tượng hỗn loạn.
Reuters dẫn thông báo từ quan chức Taliban Ahmadullah Muttaqi cho biết, một buổi lễ đang được chuẩn bị tại dinh tổng thống ở Kabul, trong khi đài truyền hình tư nhân Tolo cho biết sắp có thông báo về một chính phủ mới.
Một quan chức cấp cao của Taliban nói với Reuters, thủ lĩnh của lực lượng này - Haibatullah Akhundzada - dự kiến nắm quyền lực tối cao trong hội đồng chính phủ, bên dưới ông sẽ là tổng thống.
Lãnh đạo tối cao của Taliban có 3 cấp phó, gồm Mawlavi Yaqoob, con trai của người sáng lập quá cố Taliban Mullah Omar; Sirajuddin Haqqani, thủ lĩnh của mạng lưới Haqqani hùng mạnh; và Abdul Ghani Baradar, một trong những thành viên sáng lập của nhóm.
Tính chính danh của chính phủ mới trong mắt các nhà tài trợ và nhà đầu tư quốc tế sẽ vô cùng quan trọng đối với nền kinh tế Afghanistan khi đất nước này phải đối mặt với tình trạng hạn hán và cuộc xung đột kéo dài 20 năm đã cướp đi sinh mạng của khoảng 240.000 người Afghanistan.
Một hội đồng lãnh đạo không thông qua bầu cử là cách Taliban vận hành chính phủ đầu tiên của họ khi trở lại nắm quyền sau 20 năm bị Mỹ lật đổ.
Những ngày qua, Taliban đã cố gắng thể hiện hình ảnh ôn hòa hơn với thế giới kể từ khi lật đổ chính phủ do Mỹ hậu thuẫn để trở lại nắm quyền hồi tháng trước, với lời hứa sẽ bảo vệ nhân quyền và không trả đũa những người từng phục vụ Mỹ và chính phủ cũ.
Tuy nhiên, Mỹ, Liên minh châu Âu và các nước khác đang hoài nghi về những lời hứa này và nói rằng, việc chính thức công nhận chính phủ mới và viện trợ kinh tế là tùy thuộc vào hành động của chính phủ mới.
"Chúng tôi sẽ không đưa ra đánh giá dựa trên lời nói mà sẽ dựa trên hành động của họ", Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland nói trong cuộc họp báo hôm 1/9.
Gunnar Wiegand, Giám đốc điều hành khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Ủy ban châu Âu, cho biết Liên minh châu Âu sẽ không chính thức công nhận Taliban cho đến khi họ đáp ứng các điều kiện, bao gồm việc thành lập một chính phủ đa dạng, tôn trọng nhân quyền và không hạn chế việc tiếp cận của các nhân viên cứu trợ.
Afghanistan đang rất cần tiền, và Taliban khó có thể tiếp cận nhanh chóng với khối tài sản trị giá khoảng 10 tỷ USD, chủ yếu do ngân hàng trung ương Afghanistan nắm giữ ở nước ngoài.
Quyền Thống đốc Ngân hàng trung ương mới của Afghanistan do Taliban bổ nhiệm đã tìm cách trấn an những ngân hàng trong nước rằng lực lượng này muốn có một hệ thống tài chính vận hành đầy đủ, nhưng lại chưa cho thấy nhiều thông tin về cách thức lực lượng này sẽ đảm bảo được nguồn vốn để duy trì hệ thống tài chính.
GDP của Afghanistan dự kiến sẽ giảm 9,7% trong năm tài khóa này, và sẽ tiếp tục giảm thêm 5,2% trong năm tới, các nhà phân tích cho biết trong một báo cáo từ Fitch Group.