Thổ Nhĩ Kỳ "đòi" Mỹ 100 tiêm kích F-35
Thổ Nhĩ Kỳ yêu cầu Mỹ hoặc chuyển giao cho nước này hơn 100 tiêm kích F-35, hoặc bồi thường khoản tiền 1,4 tỷ USD mà Ankara đã đầu tư vào chương trình máy bay do Washington chủ trì.
Trả lời phỏng vấn CNN hôm 28/10, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu kêu gọi Mỹ giải quyết khúc mắc giữa hai nước xung quanh chương trình máy bay chiến đấu thế hệ 5 bằng cách hoặc cung cấp 100 chiếc F-35 cho Ankara theo thoả thuận ban đầu hoặc cung cấp sản phẩm quốc phòng khác.
Trong trường hợp Mỹ không muốn cung cấp sản phẩm quốc phòng phù hợp cho Thổ Nhĩ Kỳ, Ankara sẽ yêu cầu Washington hoàn trả khoản tiền 1,4 tỷ USD mà nước này đầu tư vào dự án F-35.
"Nếu Mỹ không muốn giải quyết vấn đề F-35 hoặc nếu Quốc hội (Mỹ) ngăn khả năng này, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ xem xét các lựa chọn khác, bao gồm việc mua máy bay chiến đấu Su-35 hoặc Su-57 (do Nga sản xuất)", nhà ngoại giao hàng đầu của Thổ Nhĩ Kỳ nhấn mạnh.
Thổ Nhĩ Kỳ bị Mỹ loại khỏi chương trình F-35 dưới thời cựu Tổng thống Donald Trump với lí do Ankara mua các tổ hợp tên lửa phòng không tiên tiến S-400 của Nga theo hợp đồng kí năm 2017. Mỹ lo ngại khả năng S-400 hoạt động tại Thổ Nhĩ Kỳ, một thành viên của NATO, có thể trở thành mối đe dọa với F-35.
Washington trong hơn 2 năm qua nhiều lần đòi hỏi Thổ Nhĩ Kỳ trả các hệ thống S-400 về Nga hoặc bán cho một quốc gia khác. Tuy nhiên, các lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ đã khẳng định họ sẽ không bao giờ từ bỏ các hệ thống S-400 và thậm chí khẳng định sẽ kí hợp đồng mua thêm các tổ hợp tên lửa S-400 mới từ nga.
"Không ai có thể can thiệp việc chúng tôi mua tên lửa phòng không nào, từ quốc gia nào và ở cấp độ nào", Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan ngày 26/9 nói với hãng tin CBSNews khi được hỏi liệu ông có kế hoạch hủy đơn hàng thứ 2 đặt mua hệ thống S-400 của Nga trước áp lực từ Mỹ hay không.
Cách đây ít lâu, Tổng thống Erdogan tiết lộ Washington đã đề xuất bán cho Thổ Nhĩ Kỳ lô 40 máy bay chiến đấu F-16 mới và nâng cấp phi đội F-16 hiện có của Ankara để bồi thường khoản tiền đầu tư vào chương trình F-35. Nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ nói sẽ xác nhận lời đề nghị đó với Tổng thống Mỹ Joe Biden bên lề hội nghị thượng đỉnh về khí hậu COP26 ở Glasgow.