Đạp hết ga khi đăng kiểm xe dầu: Có làm hỏng động cơ?
Sau gần 1 tuần thực hiện kiểm tra khí thải phương tiện theo tiêu chuẩn mới khi đi đăng kiểm, một số chủ xe vẫn băn khoăn về vấn đề rủi ro kỹ thuật.
Theo phản ánh của nhiều chủ xe, điều họ “lo ngại” nhất là trong quy trình kiểm tra khí thải mới với xe sử dụng động cơ dầu có hạng mục gia tốc tự do, để đo lượng phát thải dễ dẫn đến “đột quy” động cơ.
Ngày 6/3, có mặt tại Chi nhánh đăng kiểm xe cơ giới 29-03V trên đường Cầu Giấy (Hà Nội), phóng viên nhận thấy lượng xe cơ giới đến đăng kiểm khá đông xong không có cảnh ùn tắc. Hầu hết các thủ tục vào đăng kiểm được thực hiện nhanh. Mỗi xe chỉ mất chừng 15 phút là hoàn thiện một quy trình đăng kiểm.
Anh Phúc Quang, một chủ xe từ Phúc Thọ (Hà Nội) vừa kết thúc quy trình đăng kiểm cho hay, từ sau khi có quy định đăng kiểm mới, anh có đọc được trên mạng phản ánh của nhiều lái xe. Song khi đến đây, anh được các nhân viên hướng dẫn khá tận tình. Vì xe anh chạy xăng, lại là xe mới nên khâu kiểm tra khí thải cũng có phần thuận lợi hơn.
Trước anh Quang cũng có xe FORD EVEREST BKS 30H-367.69T có thông số sản xuất năm 2019 tại Thái Lan và xe HYUNDAI mang biển số 30A-166.48T sản xuất năm 2011 ở Hàn Quốc vào đăng kiểm. Điều đáng nói, cả hai xe này đều là loại xe chạy dầu xong khi chủ xe khi đến đăng kiểm không phải ký bất kỳ cam kết nào trước khi đưa xe vào kiểm tra. Một chủ xe cho biết, trước khi đi đăng kiểm, biết xe mình đã lưu hành lâu nên anh đã đưa xe đi bảo dưỡng trước nên khi vào quy trình đăng kiểm mọi bước đều rất thuận lợi, chỉ chừng 15-20 phút, trong đó phần khí thải xe đạt mức EURO 5.
Ông Trần Quốc Hoan, Giám đốc chi nhánh đăng kiểm xe cơ giới 29-03V thừa nhận có tâm lý lo ngại từ phía chủ xe rằng, việc kiểm tra khí thải sẽ gây ảnh hưởng xấu đến phương tiện. Tuy nhiên, ông khẳng định quy trình hiện tại hoàn toàn tuân thủ hướng dẫn của Cục Đăng kiểm Việt Nam và áp dụng theo tiêu chuẩn quốc tế. Từ đầu tháng 3 đến nay, Chi nhánh đăng kiểm 29-03V chưa ghi nhận một trường hợp nào xảy ra “sự cố” trong quá trình đăng kiểm.
Vị này cho biết thêm, đối với xe máy dầu (diesel), quy trình yêu cầu kiểm tra bằng phương pháp gia tốc tự do (đạp ga). Lãnh đạo trung tâm giải thích rằng nếu bộ điều tốc của xe hoạt động tốt, nó sẽ tự động hạn chế tốc độ động cơ ở mức an toàn, không gây nguy hiểm cho xe. Trước khi đo chính thức, các kiểm định viên sẽ thực hiện các bước test thử (nhấn ga từ từ trong 5 giây) để nghe ngóng tình trạng động cơ và kiểm tra bộ điều tốc. Chỉ khi động cơ hoạt động bình thường và không có dấu hiệu nguy hiểm, thiết bị đo mới được lắp vào để thực hiện các phép đo chính thức. Vị này cũng cho biết, cho đến thời điểm hiện tại, trung tâm chưa gặp bất kỳ trường hợp nào xe bị hỏng hóc hay phải ký cam kết rủi ro do quá trình kiểm tra khí thải gây ra.
Ông Trần Quốc Hoan cho biết thêm, một trong những yếu tố đảm bảo an toàn và chính xác là hệ thống thiết bị. Trung tâm đang sử dụng thiết bị của hãng Maha (Đức), được đánh giá là hàng đầu thế giới về độ chính xác và tin cậy. Lãnh đạo trung tâm so sánh chất lượng thiết bị này tương đương với dòng xe Mercedes trong giới ô tô, vượt xa các thiết bị từ các thị trường khác, và hàng năm đều được kiểm định chất lượng nghiêm ngặt. Hiện tại mỗi ngày trung tâm thực hiện khoảng hơn 100 trường hợp đến đăng kiểm, số trường hợp không đạt chỉ khoảng 4%.
Khi nói về nguyên nhân xe không đạt và lời khuyên cho chủ xe, ông Hoan chia sẻ: Thực tế trong những ngày qua cho thấy, tỷ lệ xe không đạt chuẩn khí thải tại trung tâm rất thấp (chỉ khoảng 4% bao gồm cả các lỗi về phanh và đèn). Những trường hợp không đạt chủ yếu rơi vào các xe cũ, xe đời sâu mà chủ xe không có thói quen bảo dưỡng định kỳ. Ngược lại, những xe dù đã 15-16 năm tuổi nhưng được bảo dưỡng tốt vẫn có thể đạt tiêu chuẩn khí thải ở mức cao nhất (Euro 5). Đã có những trường hợp xe dầu không đạt, nhưng sau khi đi bảo dưỡng, làm sạch hệ thống và quay lại kiểm định thì kết quả rất tốt. Nhiều chủ xe thậm chí đã cảm ơn trung tâm vì nhờ kiểm định mà họ phát hiện ra xe cần bảo trì, giúp xe chạy "bốc" và mượt mà hơn hẳn sau đó.
Lãnh đạo trung tâm cho hay, người dân không nên quá lo lắng. Việc thắt chặt kiểm tra khí thải không phải để gây khó dễ mà nhằm xây dựng ý thức bảo dưỡng xe định kỳ như việc "khám sức khỏe", giúp môi trường xanh sạch hơn và đảm bảo an toàn cho chính người sử dụng.
Theo quy định, việc đánh giá kết quả kiểm định đạt/không đạt căn cứ theo quy định của Quyết định số 43/2025/QĐ-TTg ngày 28/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ quy định lộ trình áp dụng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe ô tô tham gia giao thông đường bộ. Cụ thể, từ ngày 1/3/2026: Xe ô tô sản xuất trước năm 1999 áp dụng Mức 1; Xe ô tô sản xuất từ năm 1999 đến hết năm 2016 áp dụng Mức 2; Xe ô tô sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021 áp dụng Mức 3; Xe ô tô sản xuất từ năm 2022 áp dụng Mức 4. Từ ngày 1/10/2027 áp dụng Mức 5.
Bên cạnh đó, các xe tham gia giao thông trên địa bàn TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh áp dụng quy định riêng. Cụ thể, từ ngày 1/1/2027, xe ô tô sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021 tham gia giao thông trên địa bàn TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh áp dụng Mức 4; Từ ngày 1/1/2028, xe ô tô sản xuất từ năm 2022 tham gia giao thông trên địa bàn TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh áp dụng Mức 5; Từ ngày 1/1/2029, tất cả các xe ô tô tham gia giao thông trên địa bàn TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh phải đáp ứng quy định về khí thải từ Mức 2 trở lên.