Khi trọng tài hành xử thiếu chuyên nghiệp

Âm ỉ vì không giải quyết thấu đáo

Câu chuyện ba bên giữa CLB Thanh Hoá, trọng tài Lê Vũ Linh và Ban Trọng tài LĐBĐ Việt Nam (VFF) vẫn chưa khép lại, bất chấp việc đã có những phản hồi sau những tranh cãi xoay quanh trận đấu thuộc vòng 13 V.League 2024/25. 

Theo đó, vào ngày 19/2/2024, LĐBĐ Việt Nam nhận được văn bản đầu tiên tới từ của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Bóng đá Đông Á Thanh Hóa về công tác trận đấu giữa CLB TP.HCM và Thanh Hóa. 2 ngày sau văn bản từ phía đại diện xứ Thanh, VFF xác nhận: "Một số tình huống CLB phản ánh trong văn bản, Tổ trọng tài đã có sự điều hành chính xác. Tuy nhiên, vẫn còn một số sai sót, trong đó tình huống tại phút 65 (trọng tài xác nhận sai A Mít việt vị và Ribamar không bị phạm lỗi dẫn tới mất penalty cho Thanh Hoá - PV) có thể ảnh hưởng đến kết quả trận đấu". 

Phía VFF cũng xác nhận các trọng tài điều khiển trận đấu, trong đó có ông Lê Vũ Linh phải dừng làm nhiệm vụ cũng như chịu xử lý nghiêm khắc vì sai sót. Việc VFF đăng tải thông tin về sai lầm của trọng tài là điều hiếm có trong tiền lệ V.League. Bởi thông thường, Ban Trọng tài chỉ xử lý kỷ luật nội bộ với các "Vua áo đen" cầm còi không tốt, gây tranh cãi tiêu cực tại V.League. 

Ghi nhận sự thay đổi theo chiều hướng xây dựng từ VFF. Tuy nhiên, giải pháp kể trên của tổ chức điều hành bóng đá Việt Nam và quản lý trọng tài chưa đủ để thoả mãn bức xúc từ CLB Thanh Hoá. Đó là lý do mà CLB Thanh Hoá tiếp tục có công văn gửi lên VFF vào ngày 24/2 vừa qua. Trong đó, công văn của Thanh Hóa ghi rõ: "Sau khi xem xét nội dung văn bản, chúng tôi nhận thấy rằng văn bản trả lời của VFF còn thiếu một số nội dung cơ bản, chưa rõ ràng, chưa thỏa đáng".

Phía đội bóng xứ Thanh cho rằng VFF chưa nêu rõ về hình thức xử lý kỷ luật và thời gian thi hành kỷ luật đối với các trọng tài cũng như cá nhân trọng tài Lê Vũ Linh.

Ngoài ra, Thanh Hóa đề nghị VFF cung cấp những bằng chứng để chứng minh trọng tài đã có sự điều hành chính xác trong 6 tình huống còn lại mà đội bóng đã nêu trong đơn khiếu nại; yêu cầu trọng tài Lê Vũ Linh và tổ trọng tài trong trận đấu giữa TP.HCM và Thanh Hóa xin lỗi công khai đối với đội Thanh Hóa trong thời gian sớm nhất.

Thiếu chuyên nghiệp từ hành xử 

Thực tế, việc CLB Thanh Hoá yêu cầu Ban Trọng tài VFF phải công bố hình thức kỷ luật với trọng tài Lê Vũ Linh cũng vượt mức giới hạn. Bởi trên thế giới, không có cơ quan hay tổ chức quản lý trọng tài đứng ra công khai án phạt. Dẫu vậy, việc CLB Thanh Hoá yêu cầu Tổ Trọng tài và cá nhân trọng tài Lê Vũ Linh phải xin lỗi đội bóng công khai, do có ít nhất 1 quyết định gây ảnh hưởng đến kết quả trận đấu, là điều đã có tiền lệ trên thế giới. 

Đơn cử như tại Ngoại hạng Anh, giải đấu vẫn được xem là tấm gương trong năng lực điều hành và xử lý khủng hoảng. Cơ quan quản lý trọng tài tại Anh sẵn sàng công khai phân tích những tình huống gây tranh cãi trong dư luận, xoay quanh các trận đấu ở giải bóng đá cao nhất xứ mù sương. Ngoài việc thừa nhận trách nhiệm trong công tác điều hành của trọng tài nếu vấp phải các tình huống xử lý không chính xác, Cơ quan quản lý trọng tài tại Anh cũng sẵn sàng gửi thư điện tử xin lỗi đội bóng chịu bất lợi sau những quyết định sai lầm của "Vua áo đen". Tiêu biểu có 2 trường hợp của Chelsea và Liverpool. Bất chấp 2 CLB này không chấp thuận lời xin lỗi nhưng hành xử văn minh cùng tinh thần cầu thị của các trọng tài giúp cho họ nhận được thiện cảm từ phía CĐV. 
Trở lại với Việt Nam, đa số các trọng tài thường rơi vào áp lực và suy nghĩ cực đoạn của người hâm mộ. Dẫu vậy, từ chính những tranh cãi cứ âm ỉ xoay quanh trọng tài Lê Vũ Linh và CLB Thanh Hoá, người hâm mộ càng có lý do để ngờ vực cho sự thiếu quyết đoán, không có tính trách nhiệm của trọng tài và Ban Trọng tài. 

Thay vì việc nhận sai hoặc sẵn sàng phân tích tỉ mỉ các tình huống gây tranh cãi, Ban Trọng tài lại "vo tròn" với nhận xét chung chung, đại khái: "Một số tình huống CLB phản ánh trong văn bản, Tổ Trọng tài đã có sự điều hành chính xác. Tuy nhiên, vẫn còn một số sai sót…". Sự thiếu minh bạch, không nhìn thẳng và phân tích rành rọt các vấn đề từ phía Ban Trọng tài khiến cho các đội bóng,  trong trường hợp này là Thanh Hoá bức xúc trong công tác điều hành, quản lý trọng tài. 
Thêm vào đó, hành xử trong khủng hoảng truyền thông của Ban Trọng tài càng đẩy vấn đề chuyên môn của "Vua áo đen" đi tới mức khó kiểm soát. Mọi lớp đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ trọng tài sẽ không có giá trị nếu như các trọng tài không đối diện với sai lầm và sẵn sàng chịu trách nhiệm về những vấn đề trong nghiệp vụ mà họ mắc phải. Điệp khúc sai sót, bị treo còi vài trận rồi trở lại sẽ tiếp tục diễn ra, nếu như Ban Trọng tài VFF vẫn lựa chọn cách hành xử theo diện "1 cửa" và thiếu dũng cảm như hiện tại. 

Vô hình trung, khoảng cách giữa trọng tài và các đội bóng càng bị đào sâu. Niềm tin từ phía CĐV với V.League cũng càng bị suy giảm trước những vấn đề không được giải quyết một cách minh bạch, rành rọt, công khai như hiện nay.