NSND Doãn Châu: Một trong những kỷ niệm đẹp nhất của đời nghệ sĩ
Đã nhiều đoàn dựng lại "Đôi mắt", nhưng y tá Háp của Doãn Châu vẫn là một vai diễn độc đáo, không trộn lẫn.
Bắt đầu sự nghiệp như thế sau khi tốt nghiệp Trường Sân khấu điện ảnh khóa đầu tiên cùng các diễn viên tài danh như NSND Thế Anh, NSND Trọng Khôi, NSND Đoàn Dũng, Bích Thu, Văn Hiệp, nhưng rồi, tên tuổi của NSND Doãn Châu lại gắn với công việc của một hoạ sĩ thiết kế sân khấu sau khi ông sang Tiệp Khắc học.
Tính phát hiện chính là đóng góp của ông cho sân khấu nước nhà, nên ông từng được gọi là "phù thuỷ" ở lĩnh vực thiết kế với 2 lần được nhận danh hiệu Họa sĩ xuất sắc.
Thời kỳ vàng son của sân khấu Việt Nam có đóng góp không nhỏ của ông khi cùng với Lưu Quang Vũ, Nguyễn Đình Nghi, Phó Đức Phương kéo khán giả đến rạp bằng những vở diễn hấp dẫn.
Cho đến nay, ông đã thiết kế gần 400 vở diễn cho hầu khắp các đoàn nghệ thuật phía Bắc với hơn 20 Huy chương Vàng, Bạc từ các hội diễn toàn quốc. Để lại dấu ấn đậm nét trong lòng khán giả là "Hà My của tôi", "Đỉnh cao mơ ước", "Sống mãi tuổi 17", "Vua Lia", "Rừng trúc",…
Trong từng vở diễn, ông luôn cùng đạo diễn tìm hiểu kỹ càng kịch bản để tìm ra yêu cầu cho thiết kế, tạo điều kiện tốt nhất cho diễn xuất của diễn viên. Ông bảo, có được tâm lý này, một phần cũng chính nhờ quá trình đi lên từ diễn viên. Chả thế mà có những vở diễn, ông phải mất 3 tháng ròng suy tư, ngẫm nghĩ mới ra được thiết kế như "Vua Lia" (đạo diễn Nguyễn Đình Nghi).
Với thiết kế sáng tạo, ông đã hoàn thành xuất sắc bài toán mà đạo diễn đặt ra: phải tạo cho "Vua Lia" một hình thức vừa hiện đại, vừa dân tộc, ấn tượng và hấp dẫn, nhưng lại phải đáp ứng yêu cầu thay đổi nhanh của không gian sân khấu khi vở có tới 17 cảnh diễn. Để rồi, "Vua Lia" trở thành thiết kế sân khấu tâm đắc nhất của Doãn Châu.
Cùng tham gia một hội diễn, nhưng thiết kế của vở diễn "Tú Xương" lại hoành tráng khi họa sĩ mang cả cổng thành cổ kính với những chùm rễ sù sì lên sân khấu, tạo ra một bối cảnh rất Nam Định và đưa người xem như ngược về quá khứ. Trong khi đó, vở "Thủ lĩnh áo chàm" lại hết sức đơn giản, tạo nên vẻ hoang sơ với sân khấu ước lệ. Mỗi thiết kế một vẻ, nhưng đã mang lại cho ông danh hiệu Họa sĩ xuất sắc lần đầu tiên. Với "Rừng trúc", thiết kế sân khấu của Doãn Châu lại mang không khí của sự thanh cao, dáng dấp lịch sử in đậm trong từng chi tiết: chiếc cột mang biểu tượng của Trần Thủ Độ xuyên suốt từ đầu đến cuối vở, đã tạo ấn tượng mạnh về nhân vật lịch sử này.
Doãn Châu chi chút, tiết kiệm từng họa tiết, nhưng mỗi họa tiết ông đưa ra đều có tính hiệu quả cao, ông từng hợp tác với nhiều đạo diễn, như Nguyễn Đình Nghi, Đình Quang, Doãn Hoàng Giang, Phạm Thị Thành, Lê Hùng, Xuân Huyền... Ông thường nhớ đến đạo diễn Nguyễn Đình Nghi bởi sự nghiêm khắc trong lao động nghệ thuật, luôn đi đến tận cùng của sáng tạo và "không bao giờ bằng lòng khi chưa hài lòng".
Đã 24 năm kể từ vở diễn cuối cùng "Bài ca Điện Biên", bây giờ, NSND Doãn Châu mới có dịp trở lại với ánh đèn sân khấu bằng chương trình "Ngẫu hứng Hữu Ước".
Ông xúc động: "Đây là một điều kỳ thú, bởi dù đã công tác cùng nhau gần nửa thế kỷ, cũng cùng nhau biểu diễn trên khắp các sân khấu trong và ngoài nước, nhưng đây là lần đầu tiên 5 NSND của Nhà hát Kịch Việt Nam: NSND Trần Tiến, NSND Thế Anh, NSND Đoàn Dũng, NSND Trọng Khôi, và NSND Doãn Châu, mới cùng lúc xuất hiện trên sàn diễn, bên 2 ngôi sao ca nhạc là NSND Trần Hiếu và NSND Quang Thọ.
Trong vở "Bài ca Điện Biên" hoành tráng nhân kỷ niệm 30 năm chiến thắng Điện Biên, cả 5 chúng tôi cùng tham gia vở diễn, nhưng chỉ là chung một vở, còn vẫn người ra trước, người ra sau, chứ không cùng với nhau một lớp diễn trong một khoảnh khắc như lần này. Xin cảm ơn chương trình nghệ thuật từ thiện "Ngẫu hứng Hữu Ước" đã cho chúng tôi cơ hội quí hiếm này và chúng tôi đều biết rằng, những gì mà khán giả đã mang đến cho chúng tôi những ngày qua, sẽ là một trong những kỷ niệm đẹp nhất của đời nghệ sĩ"