Sau tinh gọn, nhân lực làm việc ít hơn nhưng tăng trưởng lại cao hơn

Sáng 15/10, tiếp tục Phiên họp thứ 50, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về các báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025, dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026; kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm giai đoạn 2021-2025: phát triển kinh tế - xã hội, cơ cấu lại nền kinh tế.

Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh điều hành phiên thảo luận.

Đạt và vượt 15/15 chỉ tiêu chủ yếu năm 2025

Báo cáo về tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2025, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, tình hình kinh tế xã hội tiếp tục đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực, dự kiến đạt và vượt 15/15 chỉ tiêu chủ yếu của năm 2025, với nhiều kết quả nổi bật. Cụ thể, ổn định kinh tế vĩ mô được giữ vững, tăng trưởng kinh tế cao, lạm phát được kiểm soát, các cân đối được đảm bảo. Tăng trưởng GDP cả nước cả năm ước đạt 8%. Lạm phát ước 4%. GDP bình quân đầu người ước đạt khoảng trên 5.000 đô la Mỹ, trở thành nước có thu nhập trung bình cao.

Triển khai quyết liệt cuộc cách mạng sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Chính phủ và thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển từ nền hành chính quản lý sang kiến tạo phát triển phục vụ nhân dân. Hoàn thiện thể chế pháp luật đạt nhiều kết quả nổi bật, nhất là tư duy xây dựng pháp luật, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho phát triển, tạo chuyển biến rõ về môi trường đầu tư kinh doanh. Tiếp tục thực hiện hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược đạt kết quả nổi bật, mở ra không gian phát triển mới, đạt và vượt mục tiêu hoàn thành 3.000 km đường bộ cao tốc và 1.700 km đường ven biển. Về đột phá khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đạt kết quả tích cực. Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2025 xếp thứ 44/139 quốc gia, đứng thứ ba trong khu vực ASEAN. Phát triển văn hóa xã hội có nhiều tiến bộ rõ nét, an sinh xã hội được bảo đảm, đời sống nhân dân tiếp tục được cải thiện…

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi chỉ ra nhiều khó khăn, hạn chế trong giai đoạn vừa qua và cho biết, năm 2026, Chính phủ dự kiến 15 chỉ tiêu chủ yếu. Trong đó, mục tiêu tăng trưởng GDP phấn đấu đạt 10% trở lên, lạm phát bình quân khoảng 4,5%. Đồng thời, xác định 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu.

Trình bày Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đánh giá cao các quyết sách mạnh mẽ, quyết liệt, tinh thần dám nghĩ, dám làm và sự điều hành linh hoạt, kịp thời của Chính phủ, nhờ đó đạt nhiều kết quả tích cực, nhiều chỉ tiêu vượt dự báo trong bối cảnh khó khăn chưa từng có, tạo nền tảng quan trọng củng cố niềm tin, ổn định kinh tế vĩ mô và mở ra dư địa thuận lợi cho phát triển nhanh, bền vững trong thời gian tới; đề nghị Chính phủ quan tâm, đánh giá kỹ hơn một số vấn đề như: chất lượng tăng trưởng; ổn định kinh tế vĩ mô tiềm ẩn nhiều rủi ro; chuyển dịch cơ cấu kinh tế…

Về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhấn mạnh, yêu cầu kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, điều hành chính sách tài khóa, tiền tệ chặt chẽ, tiếp tục cải thiện nguồn thu ngân sách, giảm phụ thuộc vào thu từ đất đai…

Kiểm soát lạm phát, nợ công và chất lượng tín dụng

Phát biểu tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu thực tế, năm 2025 chứng kiến quá trình sắp xếp, tổ chức bộ máy sâu rộng (giảm số bộ, Ủy ban Quốc hội, tỉnh, xã và bỏ cấp huyện), kéo theo việc giảm gần 150.000 cán bộ. Điều đáng nói, dù số lượng cơ quan và nhân lực làm việc ít đi nhưng tăng trưởng kinh tế lại cao hơn. Điều này khẳng định hiệu quả của việc đổi mới công tác lãnh đạo, chỉ đạo và phương pháp làm việc, giúp tăng năng suất lao động và năng lực điều hành của bộ máy nhà nước.

Phó Chủ tịch Quốc hội nêu dẫn chứng là đầu tư công đạt mức giải ngân 440 nghìn tỷ đồng trong 9 tháng (cao nhất từ trước đến nay), cho rằng, sự bứt phá này không chỉ đẩy nhanh các dự án trọng điểm quốc gia (cao tốc Bắc Nam, sân bay Long Thành) mà còn có tính lan tỏa mạnh, kích thích đầu tư tư nhân và các ngành liên quan như vật liệu xây dựng, vận tải. Bên cạnh đó, các lĩnh vực kinh tế số, đổi mới sáng tạo và AI cũng đang tăng trưởng nhanh, đóng góp 20-25% GDP năm 2025, tạo động lực mạnh mẽ và dài hạn. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị, cần duy trì ổn định vĩ mô, tránh tăng trưởng nóng và không chạy theo con số cao để đánh đổi sự ổn định. Quản trị phải hết sức chặt chẽ, kiểm soát lạm phát, nợ công và chất lượng tín dụng để phòng ngừa rủi ro (như "bong bóng" tài sản và các cú sốc từ bên ngoài).

Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương khẳng định, việc điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng 8% cho năm 2025 là một quyết sách đúng đắn, thể hiện quyết tâm chính trị cao và những quyết sách sáng tạo của Đảng, Nhà nước và Chính phủ trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy khó khăn; đồng thời kiến nghị Chính phủ cần đưa ra những giải pháp cụ thể và tập trung cho hai năm cuối nhiệm kỳ, tránh tình trạng giải pháp dàn trải. Đánh giá chung cho thấy Việt Nam đã có những quyết sách táo bạo và đạt được những thành tựu quan trọng nhưng nhận diện rõ những thách thức "bất thường mới" của thế giới, tập trung vào các giải pháp cụ thể sẽ là chìa khóa để đảm bảo sự phát triển bền vững và đạt mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới.

Phó Chủ nhiệm Thường trực Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga cho rằng, việc quản lý giá vàng và bất động sản chưa hiệu quả, đặc biệt khi giá vàng chênh lệch lớn so với thế giới và giá bất động sản tăng nhanh khiến người nghèo khó tiếp cận nhà ở. Đồng thời, đề nghị giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, tai nạn giao thông và ngập lụt ở các thành phố lớn…