"Chìa khóa vàng" cho cải cách hành chính và phát triển bền vững
Trong dòng chảy không ngừng của kỷ nguyên số, chuyển đổi số không chỉ đơn thuần là một xu thế, mà đã trở thành động lực tất yếu thúc đẩy công cuộc cải cách hành chính (CCHC). Đây không chỉ là sự tinh giản bộ máy hay cắt giảm thủ tục, mà là một cuộc cách mạng sâu rộng, mở ra con đường phát triển mới, tối ưu hóa nguồn lực và hướng đến một nền hành chính chủ động phục vụ toàn diện người dân và doanh nghiệp.
Minh bạch hóa quản lý, nâng cao hiệu quả phục vụ
CCHC và chuyển đổi số là hai trụ cột không thể tách rời trong tiến trình xây dựng một nền hành chính hiện đại, minh bạch và hiệu quả. Trong đó, Nghị quyết 57 vừa được Bộ Chính trị ban hành chính là kim chỉ nam, định hướng rõ ràng về việc lấy đổi mới sáng tạo và ứng dụng khoa học công nghệ làm nền tảng nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước, thúc đẩy nền kinh tế số và xây dựng xã hội số, công dân số.
Với những bước tiến vững chắc như việc hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, "điểm sáng" trong triển khai Đề án 06 của Chính phủ, và đặc biệt là việc đẩy mạnh số hóa dữ liệu, liên thông các hệ thống dữ liệu giữa các bộ, ngành, địa phương, Chính phủ đang đặt nền móng cho một xã hội số vận hành thông suốt. Từng khâu của bộ máy hành chính đang được số hóa, từng quy trình đang được tinh gọn, nhằm hướng tới một Chính phủ hoạt động hiệu quả, phục vụ nhân dân bằng công nghệ số hiện đại.
Đại tá Vũ Văn Tấn, Cục trưởng Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Bộ Công an, Thư ký Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ cho biết, để thực hiện mục tiêu này của Chính phủ, nhiều năm qua Bộ Công an đã vượt qua vô vàn khó khăn, xây dựng và triển khai nhiều đề án trong đó nổi bật là Đề án 06 của Chính phủ để kiến tạo, hình thành công dân số, xã hội số cũng như các công cụ nhằm thúc đẩy Chính phủ số phát triển. Những kết quả to lớn của Đề án 06 đã tạo tiền đề vững chắc, là "điểm sáng" trong chuyển đổi số, góp phần quan trọng vào công cuộc chuyển đổi số quốc gia…
Tại Phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 được Chính phủ tổ chức vào giữa tháng 3 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã nhấn mạnh CCHC và chuyển đổi số phải đi đôi với nhau, phải cắt giảm TTHC "không giới hạn", luôn lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả. Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành không chỉ đơn giản hóa thủ tục mà còn đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, số hóa quy trình, tích hợp dữ liệu liên thông và ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào hoạt động quản lý trên tinh thần "không nói không, không nói khó, không nói có nhưng không làm" và "đã làm là phải có kết quả".
Chuyển đổi số không chỉ là một công cụ hỗ trợ mà còn là giải pháp cốt lõi, là "Chiếc chìa khóa vàng" giúp CCHC đạt hiệu quả tối ưu. Việc triển khai mạnh mẽ các nền tảng số đã giúp giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính, hạn chế tình trạng quan liêu và cắt giảm nguy cơ tham nhũng. Sự phát triển của Cổng dịch vụ công quốc gia và các nền tảng chia sẻ dữ liệu đang tạo ra một hệ sinh thái hành chính số, nơi mà người dân và doanh nghiệp có thể tiếp cận các dịch vụ công một cách dễ dàng, nhanh chóng. Tính đến 15/3, hơn 66 triệu hồ sơ trực tuyến đã được xử lý thông qua Cổng dịch vụ công quốc gia, phản ánh sự chuyển dịch mạnh mẽ từ nền hành chính truyền thống sang hành chính số hóa.
Thống kê của Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ cho thấy, từ 6/2 đến nay, các bộ, ngành, địa phương đã quyết liệt triển khai các nhiệm vụ của Đề án 06, đạt được nhiều kết quả nổi bật. Cụ thể, các bộ, ngành đã hoàn thành tích hợp 58/76 thủ tục hành chính (TTHC) thiết yếu trên Cổng dịch vụ công quốc gia. Bộ Công an đã chủ động rà soát, đánh giá 495 TTHC của các bộ, ngành, trong đó có 324 TTHC có thể cắt, giảm (có thành phần hồ sơ là thông tin đã được tích hợp trên tài khoản VNeID), 200 TTHC có thể khai thác dữ liệu hộ tịch, dữ liệu đất đai đã số hóa để cắt, giảm thành phần hồ sơ để xây dựng nền hành chính hiện đại. Một nền hành chính số hóa không chỉ giúp người dân thuận tiện hơn trong các giao dịch hành chính, mà còn tạo ra động lực mạnh mẽ cho doanh nghiệp phát triển. Khi các TTHC được tinh gọn, số hóa toàn diện, môi trường kinh doanh trở nên minh bạch hơn, giảm thiểu chi phí và thời gian, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, từ đó đem lại lợi ích to lớn cho xã hội.
Hướng tới một Chính phủ số vững mạnh
Cũng theo thống kê của Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ, hiện 98% dữ liệu hộ tịch đã được số hóa, 99% dữ liệu cán bộ công chức, viên chức được làm sạch với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; dữ liệu về thuế, bảo hiểm, đất đai,... cũng đang được khẩn trương đẩy mạnh số hóa, làm sạch. Dữ liệu càng được số hóa, sử dụng nhiều thì càng phục vụ đắc lực cho CCHC và TTHC. Cổng dịch vụ công quốc gia tiếp tục mở rộng. Tính đến 15/3, đã có 3.541 TTHC cung cấp trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia (2.153 thủ tục của người dân, 1.945 thủ tục của doanh nghiệp), trong đó có nhiều dịch vụ công được người dân, doanh nghiệp quan tâm như: Đăng ký cấp biển số xe lần đầu; Đăng ký tạm trú; Xác nhận thông tin cư trú; Cấp hộ chiếu phổ thông ở trong nước (thực hiện tại cấp tỉnh); Đăng ký thành lập hộ kinh doanh...
Theo thống kê, đến 15/3, đã có trên 493,59 triệu hồ sơ đồng bộ trạng thái và có hơn 66,25 triệu hồ sơ trực tuyến thực hiện qua Cổng dịch vụ công quốc gia. Các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết TTHC. Những dịch vụ quan trọng như cấp hộ chiếu, đăng ký kinh doanh, cấp phép xây dựng giờ đây có thể thực hiện hoàn toàn trực tuyến, giúp tiết kiệm thời gian, hạn chế tiếp xúc trực tiếp, giảm nguy cơ tiêu cực và nâng cao hiệu quả quản lý.
Thống kê của Bộ Nội vụ cho thấy, trong năm 2024, Chính phủ đã quyết liệt cắt giảm hơn 3.199 quy định kinh doanh, tạo ra một hành lang pháp lý thông thoáng, thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế. Đặc biệt, Nghị quyết 57 nhấn mạnh vai trò của dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số trong việc nâng cao năng lực quản lý nhà nước, tạo tiền đề cho một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo phát triển mạnh mẽ.
Cũng tại Phiên họp thứ nhất của Ban chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, Thủ tướng Chính phủ đã khẳng định, chuyển đổi số trong CCHC không phải là một chặng đua ngắn mà là một hành trình dài hơi, đòi hỏi quyết tâm cao độ và sự kiên trì bền bỉ, ý thức trách nhiệm, chính trị to lớn, hành động quyết liệt của người đứng đầu các cấp. Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đã đề ra mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam phải trở thành quốc gia tiên phong trong đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ số vào mọi mặt của đời sống.
Để hiện thực hóa tầm nhìn, mục tiêu đó, Chính phủ tiếp tục đẩy mạnh số hóa quy trình, tích hợp dữ liệu liên thông và ứng dụng công nghệ tiên tiến vào quản lý hành chính, hướng tới một hệ thống chính quyền điện tử thông minh, hoạt động hiệu quả. Điều này không chỉ giúp tối ưu hóa hoạt động của bộ máy Nhà nước mà còn đảm bảo người dân và doanh nghiệp được phục vụ nhanh chóng, thuận tiện, giảm thiểu tối đa các rào cản hành chính.
CCHC không thể tách rời chuyển đổi số. Đây chính là hai trụ cột song hành, đóng vai trò quyết định trong việc xây dựng một nền hành chính hiện đại, một nền kinh tế linh hoạt và một xã hội số phát triển bền vững. Với quyết tâm chính trị cao, những bước đi vững chắc theo tinh thần của Nghị quyết 57 và sự chỉ đạo sát sao của Thủ tướng Chính phủ, Việt Nam đang từng bước hiện thực hóa khát vọng phát triển, trở thành một quốc gia số tiên tiến, hội nhập sâu rộng trong kỷ nguyên công nghệ 4.0.