Sau Đại hội, Việt Nam cần một chiến lược phát triển bền vững dựa trên nguồn lực con người

Trao đổi với Báo CAND, ông Tào Ngọc Tú, Việt kiều Ba Lan, nhà sáng lập kiêm Chủ tịch Tập đoàn Tan-Viet Group Poland cho rằng, bài toán của Việt Nam không chỉ là duy trì tốc độ tăng trưởng GDP mà là làm sao để phát triển bền vững, không già hóa dân số và tăng cường nguồn lực con người – tài sản quý giá nhất của quốc gia.

PV: Trong bối cảnh Việt Nam chuẩn bị bước vào một nhiệm kỳ phát triển mới sau Đại hội, ông đánh giá như thế nào về chủ trương phát triển kinh tế tư nhân và cải thiện môi trường đầu tư?

Ông Tào Ngọc Tú: Tôi cho rằng đây là một chủ trương rất cần thiết, kịp thời và mang tính đột phá, đặc biệt trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, trí tuệ nhân tạo (AI) và kinh tế số phát triển mạnh. Với doanh nghiệp, điều quan trọng nhất không chỉ là vốn mà là khả năng ra quyết định nhanh, không gian đổi mới sáng tạo rộng mở và một cơ chế chính sách ổn định, linh hoạt để thích ứng với thay đổi toàn cầu.

Tinh thần này được thể hiện rõ trong Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, khi lần đầu tiên khẳng định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, tạo nền tảng để doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Trên cơ sở đó, Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội và Nghị định 239/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã cụ thể hóa bằng các chính sách và cải cách thủ tục, giúp doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn và triển khai nhanh hơn trong thực tiễn.

PV: Vậy việc hình thành các doanh nghiệp tư nhân lớn và vai trò của doanh nghiệp nhỏ, hộ gia đình nên được nhìn nhận ra sao?

Ông Tào Ngọc Tú: Định hướng phát triển các doanh nghiệp tư nhân lớn là rất quan trọng, bởi chỉ khi đủ quy mô và năng lực, doanh nghiệp Việt mới có thể vươn ra thị trường quốc tế và cạnh tranh với các tập đoàn toàn cầu.

Tuy nhiên, doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh và kinh tế gia đình vẫn giữ vai trò nền tảng. Tôi thường ví họ như những “rễ nhỏ” nuôi dưỡng “thân cây lớn”, tạo nên sự bền vững lâu dài cho nền kinh tế.

Tôi từng thăm một nông hộ cà phê gồm ba thế hệ, năm người trong gia đình, chỉ với 1 ha đất. Nhờ sản xuất bài bản, bền vững và đạt chứng nhận Rainforest Alliance, họ tạo ra sản phẩm có giá trị cao, đủ để sống ổn định và sung túc. Những mô hình như vậy cho thấy kinh tế tư nhân, dù ở quy mô nhỏ, vẫn giữ vai trò then chốt và rất đáng trân trọng trong sự phát triển của Việt Nam. Và hàng triệu mô hình sản xuất nông nghiệp tương tự, trải rộng trên nhiều ngành hàng nông sản, đang âm thầm nhưng bền bỉ tạo nên sức mạnh nội sinh của nền kinh tế, góp phần quan trọng vào sự phát triển ổn định và lâu dài của quốc gia.

PV: Theo ông, những trụ cột hợp tác quốc tế quan trọng nhất của Việt Nam trong thời gian tới là gì?

Ông Tào Ngọc Tú: Theo tôi, hợp tác quốc tế của Việt Nam nên tập trung vào ba trụ cột lớn.

Thứ nhất là xây dựng môi trường đầu tư quốc tế bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa công nghệ, tài chính và sản xuất, nhằm thu hút dòng vốn chất lượng cao đi kèm chuyển giao công nghệ và chuẩn quản trị hiện đại.

Thứ hai là tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt tiếp cận tri thức và tiêu chuẩn tiên tiến nhất của thế giới, từ đó nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và đưa sản phẩm Việt ra thị trường quốc tế một cách bài bản.

Thứ ba là khuyến khích các doanh nghiệp lớn của Việt Nam đầu tư ra nước ngoài để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Nếu chỉ giới hạn trong thị trường trong nước, doanh nghiệp tiếp cận khoảng 100 triệu người tiêu dùng; còn trên thị trường toàn cầu, dư địa là hàng tỷ khách hàng.

PV: Nếu nhìn từ góc độ phát triển dài hạn, theo ông, bài toán lớn nhất của Việt Nam hiện nay là gì?

Ông Tào Ngọc Tú: Theo tôi, bài toán cốt lõi của Việt Nam không chỉ là tăng trưởng GDP, mà là làm sao để không già hóa dân số và không đánh mất nguồn lực con người. Con người chính là tài sản quý giá nhất của quốc gia. Một quốc gia muốn hùng cường và phát triển bền vững phải có dân số trẻ, có tri thức và được phát triển toàn diện, qua đó đóng góp giá trị cho xã hội và cho Tổ quốc.

Theo Cục Dân số, Bộ Y tế, năm 2025, trung bình mỗi phụ nữ Việt Nam sinh 1,93 con, tăng nhẹ so với mức thấp nhất trong lịch sử (năm 2024) là 1,91 nhưng vẫn chưa đạt mức sinh thay thế (2,1 con) và có sự chênh lệch lớn giữa các vùng miền. Điều này cho thấy áp lực già hóa dân số trong trung và dài hạn đang ngày càng rõ nét.

Trong khi đó, Việt Nam có nền tảng an ninh lương thực vững chắc, điều kiện tự nhiên và xã hội thuận lợi để duy trì mức sinh bền vững, trẻ hóa dân tộc và nâng cao chất lượng dân số nếu có chính sách phù hợp.

Đảng và Nhà nước đang triển khai nhiều chính sách an sinh xã hội quan trọng, lấy con người làm trung tâm của phát triển. Khi người dân an tâm hơn về giáo dục, y tế, việc làm và an sinh dài hạn, họ sẽ có thêm niềm tin để xây dựng gia đình bền vững và nuôi dưỡng thế hệ tiếp theo. Đây là nền tảng để từng bước nâng mức sinh hướng tới ngưỡng trên 2,1 trong dài hạn.

PV: Còn vai trò của cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam trong chiến lược phát triển dài hạn đó như thế nào, thưa ông?

Ông Tào Ngọc Tú: Theo tôi, doanh nghiệp Việt Nam trong và ngoài nước cần đồng hành cùng nhau trong việc xây dựng và đưa thương hiệu Việt ra thế giới. Chúng ta có thể nhìn sang Hàn Quốc - từ một quốc gia gặp nhiều khó khăn sau Chiến tranh Thế giới thứ II, nhưng với chủ trương đúng đắn của Nhà nước và ý chí vươn lên mạnh mẽ của doanh nghiệp, họ đã hình thành nên những tập đoàn toàn cầu như Samsung hay Hyundai.

Tại Việt Nam, Viettel, Vingroup, Masan, THACO, Sun Group, Newtecons, TH Group… là những minh chứng cụ thể cho năng lực, khát vọng và khả năng vươn ra thị trường khu vực và quốc tế của doanh nghiệp Việt. Tôi tin rằng trong thời gian tới, Việt Nam sẽ tiếp tục xuất hiện nhiều doanh nghiệp mang tầm vóc toàn cầu của người Việt, đủ sức cạnh tranh quốc tế và góp phần làm rạng danh đất nước.

Trong “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” mà Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhấn mạnh, theo tôi, chất lượng và thương hiệu là hai yếu tố nền tảng và mang tính quyết định đối với doanh nghiệp Việt Nam. Đồng thời, trong bối cảnh AI và công nghệ phát triển nhanh, khả năng thích ứng linh hoạt với những thực tiễn mới trở thành yếu tố không thể thiếu để doanh nghiệp vươn ra thế giới và đóng góp bền vững cho một quốc gia hùng cường, thịnh vượng

PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!