Ná Nhèm trong tiếng Tày gọi là mặt nhọ, sau 50 năm thất truyền, đến năm 2012 lễ hội đã được phục dựng, quan tâm và tổ chức có quy mô đáp ứng nhu cầu thờ cúng, tín ngưỡng tâm linh của nhân dân trong vùng và du khách gần xa.
Ngoài ra lễ hội còn được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp cuốc gia vào năm 2015. Các công tác tổ chức cũng như tập duyệt các nghi lễ đã được ban tổ chức chuẩn bị từ tháng chạp 2016.
Tất cả các lễ vật cung tiến vẫn như mọi năm, nhưng về hình thù, màu sắc thì có sự thay đổi. Hai lễ vật chính là “tàng thinh”, “mặt nguyệt” thu hút sự tò mò, thích thú của phần lớn du khách tới tham dự.
Hội thải bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa phi vật thể cấp quốc gia đã công nhận “tàng thinh” và “mặt nguyệt” là tìn ngưỡng phồn thực có từ lâu đời tại xã Trấn Yên.
|
| Màn rước lễ vật từ Đình làng Mỏ sang miếu Xa Vùn thu hút rất đông đảo du khách suốt dọc đường đi |
|
| “Tàng thinh” là linh vật của người đàn ông biểu tượng cho sinh thực khí nam |
|
| “Mặt nguyệt” là biểu tượng cho người phụ nữ |
|
| Khi “tàng thinh” và “mặt nguyệt” gặp gỡ nhau, giao hòa tạo nên sự bình an, ấm no, sinh sôi nảy nở. |
|
| Trong phần rước lễ vật có tích trò sỹ, nông, công, thương cùng binh lính biểu diễn suốt dọc đường đi. |
|
| Lễ vật đầu tiên được dâng đến là cây vạn tuế. |
|
| Khi lễ vật gần đến cửa miếu có các bà Then chờ sẵn ở cửa múa quạt đón đoàn rước. |
|
| Tích trò sỹ, nông, công, thương cùng đoàn binh lính sau khi rước lễ vật tới đứng chờ ngoài cửa miếu chờ làm lễ. |
|
| Mặt của các tích trò sỹ, nông, công, thường và các binh lính đều được bôi thành mặt nhọ suốt dọc đường đi. |
|
| Linh vật khi được rước đến được đăt ngay ngắn trước cửa miếu thu hút rất đông du khách đến xem. |
|
|
|
|
| Rất đông du khách hiếu kỳ đã tới sờ và chụp ảnh cùng “tàng thinh” và “mặt nguyệt” mong một năm máy mắn. |
|
| Có du khách lại thích thu với các tích trò mặt nhọ. |
|
|
| Ngoài cung tiễn lễ vật, lễ hội còn diễn ra các tiết mục văn nghệ mang đậm tính văn hóa dân tộc |