Nhà thơ Tây Ban Nha, F.Garcia Lorca: Chết đứng, chờ tình yêu

07:10 23/08/2005

Tất cả bộ từ điển bách khoa hay sách tra cứu đều ghi rằng, nhà thơ Tây Ban Nha xuất chúng Federico Garcia Lorca đã hy sinh bởi bọn phát xít Phranco vào ngày 19/8/1936. Thế nhưng, từ không chỉ một năm nay đã xuất hiện giả thuyết cho rằng, nhà thơ thực ra còn sống thêm được gần 20 năm nữa sau thời điểm đó.

Sống sau khi chết

Giả thuyết này lần đầu đã được hãng truyền hình Tây Ban Nha TVE International đề cập tới trong chuyên mục "Những trang sử kín". Số là mùa hè năm 1976, khoảng hai tháng sau khi nhà độc tài Franco chết, một người đàn ông độc thân đứng tuổi ở gần Grenada quyết định ra tỉnh xem phim trong bầu không khí tự do mới. Tình cờ vào dịp đó, người ta lại chiếu phim tài liệu nhân kỷ niệm 40 năm sau ngày Garcia Lorca mất. Vị khách nhà quê đã không tin nổi ở mắt mình: từ màn ảnh là gương mặt của người mà ông bốn thập niên về trước từng cứu thoát chết.

Rời khỏi rạp, ông khách Grenada tới ngay đồn cảnh sát. Cảnh sát khuyên ông tới gặp các nhà báo. Một nữ phóng viên trẻ, không quá cả tin, đã nghe ông kể lại câu chuyện một cách tỉ mỉ.

Câu chuyện trở về với Grenada năm 1936, sau khi binh lính của nhà độc tài Franco chiếm được thành phố này. Hàng loạt vụ tra tấn và giết chóc được tiến hành một cách bừa bãi, không qua bất cứ một tòa án nào. Người đàn ông Grenada đã bất ngờ vấp phải một xác người bất động nằm dưới một gốc cây. Đấy là lần đầu tiên ông ta nhìn thấy một người bị bắn gần như thế nên ông ta đã bỏ chạy. Tuy nhiên, tới sẩm tối, ông ta vẫn quyết định quay lại xem và kinh hãi khi thấy cái xác người đó còn động đậy, đang cố gắng bò đi, dẫu rằng đã bị bắn vào đầu và ngực. Nạn nhân được đưa vào một tu viện gần đó. Suốt mấy tuần liền, anh bất tỉnh nhân sự, gần như trong trạng thái hấp hối. Tuy nhiên, rồi anh cũng được cứu sống và ở lại trong tu viện. Vết thương ở đầu khiến anh không nói được nữa. Anh cũng không thể đọc, không thể viết. Anh chỉ có thể phản ứng đôi chút trước các âm thanh. Khi lành trở lại hẳn, anh đi lại được chút ít.

Cô nữ phóng viên muốn tận mắt trông thấy vật chứng. Và người đàn ông Grenada đã mang tới cho cô bức ảnh chụp từ gần 40 năm trước. Trên đó là Garcia Lorca - hoặc người giống anh như đúc- đang đứng giữa ba nữ tu sĩ. Theo lời người đã cứu mạng nhà thơ, Garcia Lorca còn sống được tới năm 1954.

Bài báo của cô nữ phóng viên được đăng đã tạo nên một sự kiện chấn động ở Tây Ban Nha vì người Tây Ban Nha hàng chục năm nay luôn đau xót vì cái chết tức tưởi của một trong những nhà thơ lớn nhất thế kỷ. Tính xác thực của bức ảnh đã được các chuyên gia chứng minh. Tuy nhiên, không ai dám cả quyết một trăm phần trăm rằng người đàn ông trong ảnh là Garcia Lorca thực hay chỉ là người có ngoại hình giống anh...

Huyền thoại không có tuổi

Thực ra, đối với những ai thực sự yêu thơ Garcia Lorca, câu chuyện nhiều phần giả tưởng trên không quá quan trọng. Năm nay thì tới ngày 19/8 cả nước Tây Ban Nha sầu mộng cũng đều thương khóc cho một trong những thi sĩ ruột rà nhất của mình. Hơn bất cứ nhà thơ nào ở Tây Ban Nha, Garcia Lorca đã bộc lộ được giọng điệu nhân dân rành rẽ và lay động nhất trong thơ. Đọc các tác phẩm của ông, lắm lúc có cảm giác như chính ông là một trong những tác giả chính của dòng văn học dân gian Tây Ban Nha. Thơ ông hồn hậu, tinh tế và gần gụi với mọi người mang trong mình dòng máu Don Kihote. Nghe tiếng ghi ta , ông cũng cảm nhận được tâm thế của dân tộc mình trong dặm dài lịch sử:

Ghi ta
bần bật khóc.
Buổi sáng
vỡ bình yên.
Ghi ta
bần bật khóc.
Không thể nào
dập tắt.
Không thể nào
bắt im.
Ghi ta bần bật khóc
như nước chảy theo mương
như gió trườn trên tuyết.
Không thể nào dập tắt.
Ghi ta khóc
không ngừng
những chuyện đời
xa lắc.
Như mũi tên vô đích
như hoàng hôn thiếu vắng
ban mai
như hạt cát miền
Nam
bỏng rát
xót xa than lạnh giá sắc
sơn trà
như chú chim đầu tiên
chết gục
trên cành.

Ôi ghi ta
nạn nhân khốn khổ
đáng thương
của bàn tay-bộ dao
năm lưỡi!..

Đối với xứ sở đấu bò, Garcia Lorca luôn trường tồn vì thi nhân đã biểu lộ được tiếng nói vừa lãng mạn vừa tức tưởi của tâm hồn hiệp sĩ, trăn trở, đớn đau, hứng khởi bởi hiện thực lắm khi đầy cạm bẫy chông gai. Tiếng khóc mới bộc lộ được trái tim người! Trong thơ Garcia Lorca, tình yêu một khi chân chính thường mang lại thảm họa và chúng ta cần phải biết cảm thấy hạnh phúc khi bắt buộc phải đương đầu với thảm họa ấy. Và có chết thì thi nhân vẫn mong đợi tình yêu như phúc lộc lớn nhất của đời:

Tôi chết, chôn tôi đứng,
Để tình yêu đi qua,
Nhìn thấy tôi, phải thốt:
- Chết, vẫn còn ngóng ta!

Garcia Lorca dù đã đi sang thế giới bên kia vẫn nguyên là biểu tượng đa tình và trọng nghĩa của đất nước Tây Ban Nha. Là ngọn gió thấm đẫm tâm hồn xứ sở, là tiếng ca dìu dặt điệu buồn thương của những cánh đồng Tây Ban Nha, là sự dâng hiến cho cái đẹp của những chàng Don Kihote, Garcia Lorca chắc sẽ mãi còn đồng hành cùng với những ai thực sự yêu thơ, yêu lý tưởng hướng thiện

Tuấn Tú

Trong không khí Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh đã trả lời phỏng vấn các cơ quan báo chí trung ương và địa phương về tầm nhìn, mục tiêu và những định hướng lớn nhằm xây dựng Bắc Ninh phát triển nhanh, bền vững, hiện đại, giàu bản sắc; phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030.

Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Ninh Bình vừa chủ trì, phối hợp với các đơn vị thuộc Cục nghiệp vụ Bộ Công an triệt phá đường dây tổ chức đánh bạc và đánh bạc dưới hình thức cá độ bóng đá trên không gian mạng với tổng số tiền giao dịch lên tới 1.200 tỷ đồng.

Trong những ngày cả nước hướng về Đại hội lần thứ XIV của Đảng, ở các thôn, bản miền núi tỉnh Quảng Trị, đời sống chính trị – xã hội vẫn diễn ra trong nhịp điệu quen thuộc của bản làng. Thông tin về Đại hội được người dân theo dõi qua các kênh chính thống, qua sinh hoạt chi bộ, qua trao đổi với cán bộ và người có uy tín; từ đó hình thành những suy nghĩ, mong muốn gắn liền với cuộc sống hằng ngày.

RIA Novosti hôm 17/1 (giờ địa phương) dẫn thông tin từ Văn phòng Thủ tướng Israel khẳng định, việc chính quyền Mỹ công bố thành phần của ủy ban điều phối quốc gia phụ trách quản lý Dải Gaza đi ngược lại chính sách của nước này.

“Chiến dịch Quang Trung” vừa kết thúc với nhiều dấu ấn tốt đẹp cùng những cung bậc tình cảm sâu sắc của người dân vùng bão lũ đi qua dành cho lực lượng CAND sau hành trình nỗ lực xây dựng hơn 400 căn nhà ở miền Trung. Từ chiến dịch này, Công an phường Phú Yên là đơn vị duy nhất trong lực lượng Công an tỉnh Đắk Lắk được Bộ trưởng Bộ Công an tặng bằng khen.

Trong quá trình tìm hiểu thông tin, phóng viên Báo CAND đã có mặt tại một số cơ sở cai nghiện trên địa bàn TP Hà Nội, gặp gỡ một số bị can trong các vụ án và thân nhân của họ. Những chia sẻ của các bị can cùng nỗi xót xa của các bậc sinh thành có lẽ sẽ là bài học cảnh tỉnh cho không chỉ riêng ai.

Theo Viện Nghiên cứu phát triển TP Hồ Chí Minh, nhu cầu về nhà ở xã hội (NOXH) tại thành phố đến năm 2030 lên tới 974 nghìn căn. Trong số này, nhu cầu về NOXH cho công nhân chiếm khoảng 30%, sinh viên là 14%, các đối tượng yếu thế trong xã hội chiếm khoảng 4%, còn lại là các đối tượng viên chức, lực lượng vũ trang, người thu nhập thấp…

Nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại tăng cao của người dân trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các hãng hàng không tiếp tục triển khai tăng chuyến trên nhiều đường bay nội địa trọng điểm. Ngành đường sắt cũng liên tục lên kế hoạch nối toa tăng số chỗ ngồi. Điều này cho thấy, nguồn cung về các phương tiên giao thông trong dịp Tết không thiếu, tuy nhiên để mua được vé như giá mong muốn thì không dễ chút nào.

Sáng sớm 17/1, đã xảy ra hai vụ tai nạn giao thông (TNGT) nghiêm trọng liên quan đến ôtô khiến 5 người tử vong tại chỗ. Đáng chú ý, cả hai vụ việc đều xảy ra ở những cung đường đẹp (quốc lộ 6 qua Sơn La và cao tốc Bắc-Nam đoạn Nghệ An), dễ đi và có biển báo hiệu đầy đủ. Sự việc này một lần nữa báo động về các nguy cơ gia tăng TNGT cuối năm từ sự chủ quan của lái xe.

U23 Việt Nam vào đến vòng bán kết U23 châu Á 2026 với thành tích 4 trận toàn thắng. Chưa bao giờ trong lịch sử, U23 Việt Nam lại mạnh mẽ và gây ấn tượng đến như vậy.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam là sự kiện chính trị trọng đại của Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam, trên tinh thần “chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa”, cùng với Công an toàn quốc thời gian qua Công an tỉnh Sơn La đã ra quân đồng loạt, triển khai các phương án hiệp đồng tác chiến, quyết tâm giữ vững ANTT ngay từ cơ sở.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文